Ανησυχητική πτώση κρατήσεων και μούδιασμα παρότι βρισκόμαστε στον Ιούνιο
Iούνιος 2025. Τα πρώτα στοχεία από τους δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς δεν ακούγονται ακριβώς σαν Requiem στον ελληνικό τουρισμό αλλά σαν μια ηχηρή προειδοποίηση προς όλους τους Έλληνες ακόμη και εάν δεν έχουμε άμεση εμπλοκή στην αποκαλούμενη τουριστική βιομηχανία μας.
By The Dreamers
Ξεκινώντας από την Μύκονο το πιο διάσημο τουριστικό brand επικρατεί αισιοδοξία για ένα “καλό” καλοκαίρι παρότι οι κρατήσεις κλινών τον Μάιο του 2025 παρουσίασαν πτώση σε σχέση με τον αντίστοιχο Μάιο του 2024.
Στην Σαντορίνη η κατάσταση θα μπορούσε να περιγραφεί με τον κλισέ όρο δραματική!
Μετά από επικοινωνίες που είχαμε με ανθρώπους κλειδιά της τουριστικής ζωής του νησιού οι κρατήσεις τον Μάιο ήταν ακόμη και -70% σε σχέση με τον Μάιο του 2024. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι δεν υπήρξε ανταπόκριση ακόμη και σε μυθικές προσφορές και μειώσεις τιμών που προσέφεραν οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις. Μην βιασθείτε να μιλήσετε για τους σεισμούς.
Μουδιασμένες ήταν οι κρατήσεις Μαίου και σε Πάρο-Αντίπαρο με τους επιχειρηματίες να αισιοδοξούν (ή να προσεύχονται) για ανάκαμψη από τα μέσα Ιουνίου μια και ως τώρα η κίνηση είναι έντονα πτωτική σε σχέση με πέρυσι. Ακόμη πιο ανησυχητικό για τους δύο αγαπημένους προορισμούς (Πάρος-Αντίπαρος) είναι το γεγονός ότι το real estate παρουσιάζει σημαντική πτώση το 2025 όσο αφορά τη ζήτηση.
[Προφανώς οι εύποροι ξένοι επενδυτές βαρέθηκαν να βλέπουν το εγχώριο καρκατσουλιό -ανάμεσά τους πολλούς βλαμμένους Έλληνες δημοσιογράφους και σατυροcelebrities- να συνωστίζεται στις ταβέρνες στο μικρό βρώμικο λιμανάκι της Νάουσας και να χοροπηδάνε σαν μαιμούδες στα τραπέζια. Κάτι τέτοια βλέπει ο ευγονιστής Bill Gates και έχει βαλθεί να ξεπαστρέψει και τις ταλαίπωρες πραγματικές μαιμούδες]
Aκόμη και όσον αφορά περιοχές όπως η Μάνη που οι Έλληνες έχουν έντονη παρουσία, λόγω της ευκολίας πρόσβασης, η κατάσταση είναι απογοητευτική. Οικογενειακά ξενοδοχεία χαμηλού κόστους για Έλληνες ΔΕΝ λαμβάνουν κρατήσεις. Όλοι ελπίζουν στις λεγόμενες last minute κρατήσεις…
Αντίθετα όταν ρωτήσαμε τη φίλη μας, την Ιόλη, που ζει στο Μονακό, πως βλέπει το φετινό καλοκαίρι μας απάντησε ως εξής>
-Όλα super! Παράδεισος!
Την ίδια ερώτηση κάναμε και στη φίλη μας την Ισμήνη που ζει στη Ζυρίχη.
-Κοίτα να δεις. Η Ελβετία και πόλεις όπως η Ζυρίχη, η Γενεύη, η Λωζάννη, η Λουκέρνη είναι προορισμοί city break, όπως και ιατρικοί και wellness προορισμοί. Το καλοκαίρι θα συναντήσεις πολύ πλούσιους Σαουδάραβες οι οποίοι βρίσκουν εδώ καταφύγιο από τις υψηλές θερμοκρασίες του Κόλπου.
Πάμε τώρα και σε πιο επίσημα στοιχεία. Σύφωνα με το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων-ΙΝΣΕΤΕ το πρώτο τρίμηνο του 2025 στην Κρήτη, οι διεθνείς αφίξεις μειώθηκαν κατά 32,9%, φτάνοντας τις 23.000, ενώ στη Ρόδο και τη Σαντορίνη οι αφίξεις κατέγραψαν πτώση άνω του 30%.
Ειδικά στις Κυκλάδες, η μείωση υπήρξε ιδιαίτερα έντονη, με τη Σαντορίνη να καταγράφει μείωση 55,6%, φτάνοντας τις 785 αφίξεις, ενώ στην Κέρκυρα οι αφίξεις μειώθηκαν κατά 61,7%.
Οι περιοχές με τη μεγαλύτερη μείωση είναι οι Κυκλάδες και τα Ιόνια Νησιά, με τις αφίξεις να υποχωρούν κατά 58,3% και 35,5% αντίστοιχα.
Οι εισπράξεις από τις χώρες της ζώνης του ευρώ μειώθηκαν κατά -2,1%, φτάνοντας τα 241 εκατομμύρια ευρώ, ενώ οι εισπράξεις από χώρες της ΕΕ εκτός της ζώνης του ευρώ σημείωσαν πτώση -29,4%, φτάνοντας τα 41 εκατομμύρια ευρώ.
Οι εισπράξεις από την Γερμανία και τη Γαλλία μειώθηκαν κατά -4,0% και -44,9% αντίστοιχα.
Τους επόμενους μήνες ή έστω με κάποια χρονοκαθυστέρηση θα γνωρίζουμε την εξέλιξη της τουριστικής κίνησης για το ελληνικό καλοκαίρι 2025.
Σε αυτό το σημείο και πριν συνεχίσουμε με τους αριθμούς θα κάνουμε ένα take 5′ και θα μιλήσουμε για ανθρώπους, το ανθρώπινο ύφασμα.
Όλα αυτά τα χρόνια ακούγαμε μόνο εγκωμιαστικά σχόλια για τις αφίξεις και τα έσοδα από την τουριστική μας “βιομηχανία” μια και ως πολίτες και ειδικοί έχουμε μια ψυχολογία εξέδρας στη κλίμακα από τον Ιπποκράτη στον ειδικό Βασιλακόπουλο της planδημίας η οποία θα μπορούσε να αποδώσει και την εξέλιξη της ελληνικής φυλής. Η εξέδρα που πανηγύριζε τα έσοδα της τουριστικής μας βιομηχανίας αδυνατούσε την ίδια στιγμή να παρατηρήσει τον εκφυλισμό του ελληνικού μύθου που ήταν πλέον διάχυτος και ορατός διά γυμνού οφθαλμού.
Σχεδόν κάθε τόπος, κάθε προορισμός στο πλανήτη έχει λίγες ή πιο πολλές φυσικές ομορφιές. Λίγοι όμως προορισμοί κουβαλάνε ιστορία, μύθο και πολιτισμό αντίστοιχο με της Ελλάδας. Σκεφθείτε σ΄αυτό το σημείο για παράδειγμα την αίσθηση που σας προκαλεί το άκουσμα του Ισραήλ. Ενστικτωδώς έρχεται στο μυαλό ότι πρόκειται εκτός από Start-up Nation και για μια χώρα πολεμιστών που αγαπάνε τόσο τη πατρίδα τους, όσο και τη θρησκεία τους και είναι υπερήφανοι γι΄αυτή.
Η φήμη που συνοδεύει το Ισραήλ δεν απέχει από τη πραγματικότητα που συναντά κανείς ακόμη και σαν επισκέπτης στη χώρα τους. Οι Ισραηλινοί είναι λαός πολεμιστών με προηγμένη “τεχνολογική νοημοσύνη”. Το παρατηρείς 24/7 σχεδόν σε όποια γωνιά της χώρας τους κι εάν βρεθείς.
Στην Ελλάδα αντίστοιχα όλες αυτές τις δεκαετίες κάναμε εργώδη προσπάθεια να απεμπολήσουμε την ιστορία μας κυρίως μέσα από ένα μείγμα εκφυλιστικού εξευρωπαϊσμού και νεοπλουτίστικου βλαχομπαρόκ lifestyle το οποίο επιδέξια χρηματοδότησε η διόγκωση του θανάσιμου ελληνικού χρέους προς όφελος των διαχειριστών του. Κάπως έτσι βιώσαμε μία μεταπολίτευση με τους φαύλους πολιτικούς να διαδέχονται ο ένας τον άλλον καθ΄ εικόνα και ομοίωση ενός ελληνικού λαού που σκεφτόταν όλο και λιγότερο, διάβαζε όλο και λιγότερο, σεβόταν τον διπλανό του όλο και λιγότερο και ταυτόχρονα αντέγραφε κάθε μπαμπέσικη-κουτοπόνηρη συμπεριφορά του κράτους και των κυβερνήσεών του.
Αυτό που χάθηκε μέσα από αυτή τη διαδικασία ξέρετε τι ήταν πρώτο απ΄όλα;
Ο Έλληνας Ζορμπάς και ότι στη συνείδηση όσων ταξιδεύουν στη χώρα μας αντιπροσωπεύει η εικόνα του. Πριν τον Τουρίστες χάσαμε τον Έλληνα Ζορμπά. Εκφυλισθήκαμε και meta-ελληνιστήκαμε πιο πρόθυμα και πιο γρήγορα απ΄ότι θα περίμενε ακόμη και ο Dr. Klaus Schwab.
Μείναμε κάτι λιγότερο από σκιές του εαυτού μας. Οι σκιές μας ξεγλίστρησαν σε αορατότητες. Και τώρα να που ξεμείναμε απ΄οτιδήποτε ελληνικό κουβαλάει το έθνος μας.
Το πόσο άνανδρα και με πόση αναξιοπρέπεια δεχόμαστε τις διαρκείς ταπεινώσεις αποκαλύφθηκε ξεδιάντροπα στο καιρό της planδημίας-μας είναι αδιάφορο το γεγονός ότι και άλλοι λαοί υπέκυψαν, εμείς είμαστε Έλληνες και οφείλαμε να υπερασπισθούμε το υπαρξιακό χαρακτηριστικό μας.
Σε αυτό το σημείο και επειδή από εδώ και στο εξής ο δρόμος του ελληνικού τουρισμού δεν θα είναι στρωμένος με ροδοπέταλα πέφτει στους ώμους των τουριστικών επιχειρήσεων το βάρος της προβολής μίας ασίγαστης προβολής δραστηριοτήτων, πάσης φύσεως events, etc, που πρέπει να περιλαμβάνει η παροχή φιλοξενείας προς τους τουρίστες Έλληνες και ξένους της κάθε μονάδας όσο μικρής κι εάν είναι. Ακόμη και δυο ελιές και ένα κλαδί ελιάς είναι μια παροχή που κάθε τουριστική μονάδα μπορεί να την παρέχει.
Καλούμαστε να ξαναβρούμε κάθε ωραίο Ελληνικό μέσα μας και αυτό να υπενθυμίσουμε στον πλανήτη και ειδικά στο δυτικό κόσμο. Και ακόμη πιο ειδικά στη παρούσα συγκυρία που βιώνουμε τον έλεγχο και τη μείωση του δυτικού πληθυσμού έχοντας αφήσει μόνο του το Ισραήλ να κρατάει τις Θερμοπύλες της Δύσης.
Ο Ελληνικός Τουρισμός καλείται να ξαναβρεί τον χαμένο του Εαυτό και να πουλήσει ακριβώς αυτό. Την ελληνικότητά μας. Αυτό απαιτεί επαγγελματισμό, είναι αλήθεια. Αλλά πάνω απ΄όλα απαιτεί αγάπη για την Ελληνικότητα και την Ιστορία που κουβαλάμε στο DNA μας.
Σε αυτό το σημείο είναι άξια αναφοράς η προσπάθεια που κάνoυν τα τμήματα marketing τόσο της TEMES S.A όσο και του πολυαναμενόμενου The Ilisian-εμπνευσμένα προφανώς από τις αρετές, το όραμα και το πάθος του Καπετάν Βασίλη Κωνσταντακόπουλου και των παιδιών του.
Συνεχίζουμε με τους αριθμούς οι οποίοι είχαν ήδη ανάψει κόκκινο από πέρυσι.
Δείτε γιατί καθώς η Εύα Δ. Οικονομάκη στο Euro2day ανέλυε τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος για τον ελληνικό τουρισμό.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος η μέση ημερήσια δαπάνη των τουριστών στη χώρα μας διαμορφώθηκε σε 89,7 ευρώ έναντι 76,9 ευρώ το 2019, τελευταία χρονιά πριν την πανδημία του κορωνοϊού, ποσά που αντιστοιχούν σε αύξηση της τάξης του 16,6%.
Το ποσοστό αυτό, ωστόσο, υπολείπεται ελαφρά του πληθωρισμού για το διάστημα 2019-2024, που υπολογίζεται σε 17,6%, γεγονός που σηματοδοτεί ότι, επί της ουσίας, η μέση δαπάνη ανά ημέρα δεν έχει διαφοροποιηθεί ουσιαστικά.
Την ίδια στιγμή, οι ταξιδιώτες περιόρισαν τις μέρες παραμονής τους στην Ελλάδα από 7 το 2019 σε 5,9 πέρυσι, μεταβολή που παραπέμπει σε μείωση 15,7%.
Ως αποτέλεσμα, σε μια περίοδο κατά την οποία το μεγάλο στοίχημα του ελληνικού τουρισμού είναι η ενίσχυση των εσόδων, η μέση δαπάνη ανά ταξίδι διατηρήθηκε πρακτικά στα ίδια επίπεδα: καταγράφεται, δηλαδή, οριακή πτώση 0,7%, από 534 ευρώ το 2019 σε 530 ευρώ το 2024.
Η πανδημία
Αξιο λόγου το γεγονός ότι ο αριθμός των διανυκτερεύσεων στην Ελλάδα την τριετία 2020-2022, εν μέσω πανδημίας, ήταν αυξημένος σε σχέση με το 2019. Το 2021, για παράδειγμα, οι τουρίστες επέλεγαν να μείνουν στη χώρα μας 8,8 ημέρες. Από το 2022 και έπειτα ο συγκεκριμένος αριθμός φθίνει. Καταγράφεται υποχώρηση στις 7,4 ημέρες το 2022, στις 6,5 ημέρες το 2023 και στις 5,9 ημέρες το 2024.
Αντίστοιχα, η μέση δαπάνη ανά ημέρα από το 2020 μέχρι το 2024 αυξανόταν βαθμιαία για να φτάσει στο «peak» (89,7 ευρώ) πέρυσι.
Σε ό,τι αφορά, τέλος, τη μέση δαπάνη ανά ταξίδι, πέρυσι καταγράφηκε η χαμηλότερη στα 530 ευρώ. Το 2021 είχε καταγραφεί η υψηλότερη στα 689 ευρώ, και εν συνεχεία κινήθηκε προοδευτικά σε χαμηλότερα επίπεδα.
Οι λόγοι
Η διψήφια αύξηση της ημερήσιας δαπάνης των τουριστών που συνοδεύτηκε από αντίστοιχη μείωση της διάρκειας των ταξιδιών τους αποδίδεται από τους παράγοντες της αγοράς κατά βάση σε δύο λόγους:
Είτε αποτελεί ένδειξη ότι η αύξηση του κόστους των διακοπών ανά ημέρα έχει οδηγήσει σε «ψαλίδισμα» της διάρκειας των διακοπών, έτσι ώστε να συγκρατηθεί το συνολικό κόστος
Είτε οι διακοπές σύντομης διάρκειας (city break) κερδίζουν μερίδιο αγοράς έναντι των διακοπών παραθερισμού που έχουν υψηλότερη συνολική δαπάνη λόγω της μεγαλύτερης διάρκειάς τους. Σημειωτέον ότι η Αθήνα μέσα σε αυτή την 6ετία έχει καταστεί διεθνής τουριστικός προορισμός για διακοπές city break.
Αξιοσημείωτο, όμως, είναι το ότι τα παραπάνω δεδομένα καταγράφονται παρότι υπάρχει διακριτή αύξηση των ξενοδοχείων της υψηλότερης κατηγορίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΞΕΕ), από το 2019 έως το τέλος του 2024 παρατηρήθηκε μικρή αύξηση στον συνολικό αριθμό των ξενοδοχείων της χώρας κατά 1,33%, από 9.971 το 2019 σε 10.104 μονάδες πέρυσι.
Εντυπωσιακή, όμως, είναι η άνοδος των 5άστερων ξενοδοχείων. Ειδικότερα, τα τελευταία αυξήθηκαν κατά 37%, φτάνοντας τα 835 από 610, ενώ τα 4άστερα σημείωσαν αύξηση 14%, στα 1.898 από 1.664 το 2019. Άνοδο κατά 9% κατέγραψε και ο αριθμός των 3άστερων ξενοδοχείων, τα οποία έφτασαν τα 2.973 από 2.729.
Στον αντίποδα, τα ξενοδοχεία των δύο χαμηλότερων κατηγοριών μειώθηκαν. Τα ξενοδοχεία δύο αστέρων από 3.651 το 2019 έφτασαν στα 3.251 το 2024. Τέλος, οι μονάδες της χαμηλότερης κατηγορίας από 1.317 πριν από 6 χρόνια έχουν περιοριστεί στις 1.147.
Αυτά τα στοιχεία μοιάζουν με προφητεία του κοντινού μέλλοντος…Σημειωτέον, σύμφωνα με τα σχόλια των ιδιοκτητών ταξί στη περιοχή της Γλυφάδας, Βούλας, Βουλιαγμένης η κίνηση τον Μάιο είναι αισθητά μειωμένη με τον αντίστοιχο Μάιο του 2024.
Στο μεταξύ ιδού τι συμβαίνει στο κόσμο
Αυτό που θα παρακολουθήσει με ενδιαφέρον το Κουρδιστό Πορτοκάλι είναι το εάν οι ι”διοκτήτες του
κόσμου” οι οποίοι έχουν ανάψει ήδη τη φωτιά στη χύτρα του βατράχου που σιγοψήνεται (-εσύ είσαι ο βάτραχος) θα επιτρέψουν στους αναλώσιμους να κάνουν ήρεμο καλοκαίρι ή θα δώσουν εντολή στην κλιματική αλλαγή (ξέρει ο Κικίλιας) και σε άλλες μαύρες επιχειρήσεις να προκαλέσουν ένα συναρπαστικό κρεσέντο τρόμου.
[Πληροφορίες των New York Times αναφέρουν ότι οι αρνητές του μοναδικού αριθμού επιβαρύνουν την κλιματική αλλαγή]
Σύμφωνα με την ITB Berlin λοιπόν, η ταξιδιωτική βιομηχανία γνώρισε μια λαμπρή ανάκαμψη το 2024. Υπάρχουν μεγάλες ελπίδες ότι η ανάπτυξη θα σταθεροποιηθεί και η ζήτηση θα παραμείνει ισχυρή. Αλλά οι νέες προκλήσεις και αβεβαιότητες απαιτούν προσοχή.
Δεν ήταν τόσο ευχάριστα όσο τώρα για πολύ καιρό. Η περασμένη χρονιά αποδείχθηκε μια σχεδόν ξεκάθαρη ιστορία επιτυχίας για τον παγκόσμιο τουρισμό. Ενώ η βιομηχανία εξακολουθούσε να βιώνει μια σταδιακή ανάκαμψη από την κρίση του κορονοϊού το 2023, το 2024 έφερε πολύ καλύτερα νέα για τις περισσότερες εταιρείες: επιστρέψαμε στην κανονικότητα! Επιστρέψαμε στο δρόμο της επιτυχίας!
Στην πραγματικότητα, τα στοιχεία πωλήσεων και κρατήσεων σε πολλά μέρη του κόσμου και σε σχεδόν όλα τα επίπεδα της αλυσίδας αξίας έχουν επιστρέψει στα επίπεδα πριν από τον κορονοϊό ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα έχουν ήδη ξεπεράσει. Η ανάπτυξη στην γερμανική ταξιδιωτική αγορά, όπου ο αριθμός των ταξιδιών διακοπών αυξήθηκε από 65 εκατομμύρια το 2023 σε 71 εκατομμύρια, είναι ενδεικτική μιας τάσης που θα μπορούσε να παρατηρηθεί με παρόμοιο τρόπο σε πολλές αγορές προέλευσης. Άλλες σημαντικές αγορές πελατών όπως οι ΗΠΑ, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας κατέγραψαν επίσης σημαντική αύξηση της ζήτησης το 2024.
«Το περασμένο έτος αποκαλύπτει την ανθεκτικότητα της τουριστικής βιομηχανίας. Επιτεύχθηκαν ρεκόρ σε πολλά μέρη», σημειώνει η Caroline Bremner, Ανώτερη Επικεφαλής Έρευνας Ταξιδιών και Τουρισμού στην Euromonitor International.
Τα αποτελέσματα του ινστιτούτου έρευνας αγοράς είναι εντυπωσιακά: σύμφωνα με την Euromonitor, τα διεθνή ταξίδια αναψυχής και επαγγελματικών ταξιδιών απέφεραν 4,7 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ παγκοσμίως το 2024, ένα ποσό που η Bremner εκτιμά ότι θα μπορούσε να ανέλθει σε περίπου 5 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ το 2025.
Παρά την αύξηση των τιμών, η επιθυμία για ταξίδια παραμένει αδιάσπαστη
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο πληθωρισμός των τελευταίων ετών, με ορισμένες αεροπορικές εταιρείες, ταξιδιωτικούς πράκτορες και τον ξενοδοχειακό κλάδο να βιώνουν σημαντικές διψήφιες αυξήσεις τιμών, δεν έχει επιβραδύνει σχεδόν καθόλου την ισχυρή ζήτηση. Παρά τους αυστηρότερους προϋπολογισμούς σε πολλές περιπτώσεις, η απόφαση να κάνουν ένα ταξίδι διακοπών που διαρκεί αρκετές εβδομάδες παραμένει πολύ υψηλή προτεραιότητα για τα περισσότερα νοικοκυριά. Η συσσωρευμένη ζήτηση πολλών ανθρώπων ως αντίδραση στο lockdown και τους ταξιδιωτικούς περιορισμούς των ετών του κορονοϊού εξακολουθεί να έχει ενισχυτικό αποτέλεσμα εδώ. Καθώς αυτό το ειδικό φαινόμενο είναι πιθανό να αποδυναμωθεί στο μέλλον, πολλοί παρατηρητές αναμένουν ότι η δυναμική θα σταθεροποιηθεί το 2025, αλλά τουλάχιστον θα σταθεροποιηθεί υπό παρόμοιες συνθήκες. «Η ανάπτυξη θα επιβραδυνθεί, αλλά θα συνεχιστεί», προβλέπει η Mitra Sorrels, Ανώτερη Αντιπρόεδρος του ινστιτούτου έρευνας αγοράς Phocuswright με έδρα τη Νέα Υόρκη, όσον αφορά την αμερικανική ταξιδιωτική αγορά.
Ωστόσο, οι κίνδυνοι της επιβράδυνσης δεν μπορούν να παραβλεφθούν. Οι υψηλοί ρυθμοί αύξησης των τιμών θα μπορούσαν σύντομα να έχουν αρνητική επίδραση στη ζήτηση: «Η επιθυμία για ένα μεγάλο ταξίδι διακοπών ετησίως παραμένει υψηλή σε πολλά νοικοκυριά. Ωστόσο, βλέπουμε επίσης ότι οι κρατήσεις για ένα δεύτερο ταξίδι ετησίως ήδη μειώνονται ελαφρώς», παρατηρεί ο Markus Heller, Διευθύνων Σύμβουλος της Fried & Partner. Στο πλαίσιο των αυξανόμενων τιμών, ο κλάδος πρέπει να σκεφτεί πώς τα ταξίδια διακοπών μπορούν να παραμείνουν προσιτά για την πλειοψηφία του πληθυσμού στο μέλλον, απαιτεί ο σύμβουλος διαχείρισης.
Νέα ώθηση ανάπτυξης από δυναμικές περιοχές
Σημαντικές ωθήσεις ανάπτυξης για τον παγκόσμιο τουρισμό το 2025 αναμένεται να προέλθουν από περιοχές με ισχυρή οικονομική δυναμική, αλλά και από την αυξανόμενη επιρροή παικτών εκτός του κλάδου. Η μαζική επέκταση των υποδομών εναέριας κυκλοφορίας στις χώρες του Κόλπου, οι ταχέως αυξανόμενοι ταξιδιωτικοί προϋπολογισμοί μιας νέας ινδικής μεσαίας τάξης και η είσοδος χρηματοοικονομικών επενδυτών και εταιρειών ιδιωτικών κεφαλαίων στον τουρισμό είναι φαινόμενα που η Συνέλευση ITB Berlin 2025 θα αναλύσει στο πλαίσιο των δικών της εκδηλώσεων σε πάνελ.
Ψηφιοποίηση και Τεχνητή Νοημοσύνη: επανάσταση στον τουρισμό
Ωστόσο, οι προκλήσεις που θέτει η προώθηση της ψηφιοποίησης και οι νέες εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης θα αποτελέσουν επίσης γενικά θέματα το 2025, τα οποία οι εταιρείες θα πρέπει να αντιμετωπίσουν σε σχεδόν όλα τα επίπεδα του κλάδου. Τα μέσα ενημέρωσης και η συμπεριφορά κρατήσεων των καταναλωτών καθορίζουν εδώ και καιρό τον ρυθμό ανάπτυξης εδώ. Σύμφωνα με την Mitra Sorrels από την Phocuswright, το 66% όλων των κρατήσεων ταξιδιών γίνονται πλέον online. Η Sorrells αναμένει ότι αυτό το ποσοστό θα αυξηθεί σε πάνω από 70% έως το 2027. Τα παραδοσιακά επιχειρηματικά μοντέλα των ταξιδιωτικών πρακτορείων και των ταξιδιωτικών πρακτόρων δέχονται περαιτέρω πιέσεις ως αποτέλεσμα, όπως αποκάλυψε η πτώχευση του γερμανικού ταξιδιωτικού πράκτορα FTI πέρυσι.
Τεχνητή νοημοσύνη: ευκαιρία ή κίνδυνος;
Είναι ήδη σαφές ότι η ψηφιοποίηση των επιχειρήσεων συνδέεται ολοένα και περισσότερο με τις πιθανές εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης. «Όλο και περισσότερες διαδικασίες κρατήσεων αναλαμβάνονται από αυτόνομοι πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης. Και αυτοί οι πράκτορες γίνονται όλο και καλύτεροι και πιο έξυπνοι συνεχώς. Η τεχνητή νοημοσύνη θα διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στις εταιρείες όσον αφορά τη διαχείριση και την ανάλυση δεδομένων στο μέλλον», προβλέπει ο Sorrels.
Οι ελπίδες του κλάδου είναι πολλαπλές. Οι ειδικοί αναμένουν βελτίωση της αποδοτικότητας και λύσεις προβλημάτων μέσω της διαχείρισης δεδομένων που βασίζεται στην Τεχνητή Νοημοσύνη σε τομείς τόσο διαφορετικούς όσο η φροντίδα των επισκεπτών, η βελτίωση του περιθωρίου κέρδους, η επίτευξη στόχων βιωσιμότητας ή η διαχείριση των ροών επισκεπτών. Ο βαθμός στον οποίο αυτές οι φιλοδοξίες έχουν πιθανότητες επιτυχίας δύσκολα μπορεί να απαντηθεί σοβαρά μέχρι σήμερα. Μια έρευνα των συμμετεχόντων στο Συνέδριο ITB Berlin δείχνει ότι η ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης στις λειτουργικές διαδικασίες έχει ολοκληρωθεί μέχρι στιγμής μόνο στο ένα τρίτο όλων των εταιρειών. Η συντριπτική πλειοψηφία της αγοράς βρίσκεται ακόμη στην εισαγωγική ή δοκιμαστική φάση, δεν διαθέτει το απαραίτητο εξειδικευμένο προσωπικό, διστάζει να πραγματοποιήσει τις απαραίτητες επενδύσεις ή θεωρεί ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει μικρή σχέση με το δικό της επιχειρηματικό μοντέλο. Πέρα από αυτά τα προβλήματα διαχείρισης επιχειρήσεων, ωστόσο, η επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης εγείρει επίσης ερωτήματα σε επίπεδο αγοράς και ανταγωνισμού – για παράδειγμα, εάν μια τουριστική βιομηχανία που βασίζεται περισσότερο στην Τεχνητή Νοημοσύνη θα λειτουργήσει κυρίως στα χέρια μεγάλων διαδικτυακών πλατφορμών και παρόχων τεχνολογίας ή εάν θα ανοίξει επίσης νέες ευκαιρίες για ΜΜΕ και νεοεισερχόμενους.
Ο τουρισμός στο σταυροδρόμι των παγκόσμιων εξελίξεων
Η πίεση για καινοτομία και προσαρμογή παραμένει υψηλή σε πολλά επίπεδα. Η αυξανόμενη επιθυμία πολλών παραθεριστών για ατομικές και «αυθεντικές» ταξιδιωτικές εμπειρίες, οι ποικίλες προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, οι ευκαιρίες και οι κίνδυνοι των σύνθετων νέων τεχνολογιών, αλλά και η αυξανόμενη αστάθεια των γεωπολιτικών παραγόντων ασκούν πιέσεις στον τουρισμό από πολλές διαφορετικές κατευθύνσεις. Η Caroline Bremner από το Euromonitor συνοψίζει την κατάσταση: « Όλα είναι αρκετά συναρπαστικά, αλλά και εξαιρετικά απαιτητικά».
Το Παγκόσμιο Βαρόμετρο Τουρισμού-World Tourism Barometer τώρα, αναλύει τα δεδομένα για το πρώτο τρίμηνο του 2025 ανά περιοχή και υποπεριοχή.
Τα κύρια σημεία δείχνουν:
Η Αφρική παρουσιάζει σταθερά αποτελέσματα, ενώ η περιοχή Ασίας-Ειρηνικού ανακάμπτει δυναμικά
Η Ευρώπη υποδέχτηκε 125 εκατομμύρια διεθνείς τουρίστες τους πρώτους τρεις μήνες του έτους, αύξηση 2% σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο του 2024 και 5% περισσότερο από την ίδια περίοδο πριν από την πανδημία.
Στη Νότια Μεσόγειο, οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 2%, αντανακλώντας την αυξανόμενη ζήτηση για ταξίδια εκτός εποχής σε ορισμένους προορισμούς.
Η Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη ανέκαμψε δυναμικά (+8% σε σχέση με το 2024), ιδίως στους προορισμούς της Βαλτικής, αν και ο αριθμός των επισκεπτών στην υποπεριοχή παραμένει κάτω από τα επίπεδα του 2019.
Η Αφρική κατέγραψε αύξηση 9% στις αφίξεις το πρώτο τρίμηνο του 2025, σε σύγκριση με το 2024, υπερβαίνοντας τους αριθμούς ταξιδιωτών πριν από την πανδημία κατά 16%.
Η Αμερική σημείωσε 2% περισσότερες διεθνείς αφίξεις, με αρκετούς προορισμούς στη Νότια Αμερική (+13%) να απολαμβάνουν ισχυρά αποτελέσματα κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου στο Νότιο Ημισφαίριο. Η Μέση Ανατολή κατέγραψε αύξηση 1% σε σύγκριση με το 2024, μια πιο μέτρια αύξηση μετά την εξαιρετική απόδοση των τελευταίων ετών. Ωστόσο, οι αφίξεις διαμορφώθηκαν κατά 44% πάνω από τα επίπεδα πριν από την πανδημία αυτό το πρώτο τρίμηνο του έτους.
Οι αφίξεις στην Ασία και τον Ειρηνικό αυξήθηκαν κατά 12%, φτάνοντας το 92% των αριθμών πριν από την πανδημία. Η Βορειοανατολική Ασία σημείωσε την ισχυρότερη απόδοση μεταξύ των υποπεριφερειών του κόσμου με ανάκαμψη 23% το πρώτο τρίμηνο του 2025, φτάνοντας το 91% των επιπέδων του 2019.
Σύμφωνα με την IATA, η ζήτηση διεθνών αεροπορικών ταξιδιών αυξήθηκε κατά 8% τον Ιανουάριο-Μάρτιο του 2025 σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο του 2024, ενώ η διεθνής αεροπορική χωρητικότητα αυξήθηκε κατά 7%. Τα παγκόσμια ποσοστά πληρότητας στα καταλύματα έφτασαν το 64% τον Μάρτιο, περίπου στο ίδιο επίπεδο με τον Μάρτιο του 2024 (65%).
Ισχυρή αύξηση των εσόδων σε πολλούς προορισμούς στις αρχές του 2025
Τα διαθέσιμα στοιχεία για τα έσοδα από τον διεθνή τουρισμό για το πρώτο τρίμηνο του 2025 δείχνουν σταθερή αύξηση των δαπανών των επισκεπτών σε πολλούς προορισμούς:
Η Ισπανία, η δεύτερη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο σε έσοδα από τον τουρισμό, ανέφερε αύξηση 9% τους πρώτους δύο μήνες του 2025 (σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2024), μετά από μια αξιοσημείωτη αύξηση 16% το έτος 2024.
Επίσης, στη Νότια Μεσογειακή Ευρώπη, η Τουρκία (+7%) κατέγραψε ισχυρά αποτελέσματα το πρώτο τρίμηνο του 2025, όπως και η Ελλάδα, η Ιταλία και η Πορτογαλία (όλες +4%).
Η Γαλλία κατέγραψε αύξηση 6% στις διεθνείς τουριστικές εισπράξεις, η Νορβηγία 20% και η Δανία 11%, το πρώτο τρίμηνο του 2025.
Στην Ασία και τον Ειρηνικό, η Ιαπωνία συνέχισε να απολαμβάνει αύξηση των εσόδων το πρώτο τρίμηνο (+34%), ενώ το Νεπάλ (+18%), η Δημοκρατία της Κορέας και η Μογγολία (και οι δύο +14%) κατέγραψαν επίσης διψήφια ανάπτυξη.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η χώρα με τα περισσότερα έσοδα από τον τουρισμό στον κόσμο, ανέφεραν αύξηση 3% τον Ιανουάριο-Μάρτιο του 2025, μετά από αύξηση 14% το έτος 2024.
Τα έσοδα από τις εξαγωγές του τουρισμού για το 2024 αναθεωρήθηκαν προς τα πάνω στα 2,0 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ
Τα αναθεωρημένα στοιχεία δείχνουν ότι τα συνολικά έσοδα από τις εξαγωγές από τον διεθνή τουρισμό (εισπράξεις και μεταφορά επιβατών) αυξήθηκαν κατά 11% (σε πραγματικούς όρους) φτάνοντας στο ρεκόρ των 2,0 τρισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ το 2024, περίπου 15% πάνω από τα επίπεδα πριν από την πανδημία. Αυτό αντιπροσωπεύει περίπου το 6% των συνολικών εξαγωγών αγαθών και υπηρεσιών παγκοσμίως και το 23% του παγκόσμιου εμπορίου υπηρεσιών.
Τα έσοδα από τον διεθνή τουρισμό, το κύριο συστατικό των εξαγωγών τουριστικών υπηρεσιών, αυξήθηκαν κατά 11% στα 1,7 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ, επίσης σε πραγματικούς όρους (προσαρμοσμένα για τον πληθωρισμό και τις διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών).
Η μέση δαπάνη παρέμεινε στα 1.170 δολάρια ΗΠΑ ανά διεθνές ταξίδι το 2024, πάνω από τον μέσο όρο των 1.000 δολαρίων ΗΠΑ πριν από την πανδημία (και τα δύο σε σταθερά δολάρια).
Η αύξηση των εσόδων από τον διεθνή τουρισμό το 2024 τροφοδοτήθηκε από τις ισχυρές δαπάνες από μεγάλες αγορές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο (+16% από το 2023), τον Καναδά (+13%), τις Ηνωμένες Πολιτείες (+12%), την Αυστραλία (+8%) και τη Γαλλία (+7%). Η Κίνα, η κορυφαία στον κόσμο χώρα στον τουρισμό, είδε τις εξερχόμενες δαπάνες να αυξάνονται κατά 30% στα 251 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ, περίπου 3% πάνω από τα επίπεδα πριν από την πανδημία.
Άλλες σημαντικές αγορές που ανέφεραν ισχυρή αύξηση στις δαπάνες πέρυσι περιλαμβάνουν τη Σαουδική Αραβία (+17%), η οποία ήδη σημείωσε αξιοσημείωτη ανάπτυξη το 2023, την Ισπανία (+14%), το Βέλγιο (+14%), την Ολλανδία (+13%) και την Αυστρία (+11%).
Κοιτάζοντας μπροστά: Οι αντιξοότητες συνεχίζουν να δημιουργούν σημαντικούς κινδύνους
Η τελευταία έρευνα της Ομάδας Εμπειρογνωμόνων Τουρισμού επισημαίνει οικονομικούς παράγοντες, όπως η ασθενέστερη οικονομική ανάπτυξη, το υψηλό κόστος ταξιδιών και η αύξηση των δασμών, ως τις τρεις κύριες προκλήσεις που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τον διεθνή τουρισμό το 2025.
Η αβεβαιότητα που προκύπτει από τις γεωπολιτικές και εμπορικές εντάσεις επηρεάζει επίσης την εμπιστοσύνη στα ταξίδια. Η χαμηλότερη καταναλωτική εμπιστοσύνη κατατάχθηκε ως ο τέταρτος κύριος παράγοντας που επηρεάζει τον τουρισμό φέτος, ενώ οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι (εκτός από τις συνεχιζόμενες συγκρούσεις) κατέλαβαν την πέμπτη θέση.
Σύμφωνα με την έρευνα, οι τουρίστες θα συνεχίσουν να αναζητούν σχέση ποιότητας-τιμής, αλλά θα μπορούσαν επίσης να ταξιδέψουν πιο κοντά στον τόπο κατοικίας τους ή να κάνουν μικρότερα ταξίδια.
Συγκρατημένη αισιοδοξία για την επερχόμενη καλοκαιρινή περίοδο στο Βόρειο Ημισφαίριο
Ο τελευταίος Δείκτης Τουριστικής Εμπιστοσύνης των Ηνωμένων Εθνών αντικατοπτρίζει συγκρατημένη αισιοδοξία για την περίοδο Μαΐου-Αυγούστου 2025. Περίπου το 45% των εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής Επιχειρηματικής Εμπιστοσύνης του ΟΗΕ επισημαίνει καλύτερες (40%) ή πολύ καλύτερες (5%) προοπτικές για αυτήν την 4μηνη περίοδο, ενώ το 33% προβλέπει παρόμοια απόδοση από ό,τι στην ίδια περίοδο του 2024. Περίπου το 22% αναμένει χειρότερη τουριστική απόδοση.
Οι ειδικοί τόνισαν την αβεβαιότητα και την απρόβλεπτη φύση που προκύπτουν από τους εμπορικούς δασμούς και τον πιθανό αντίκτυπό τους στο ταξιδιωτικό κλίμα.
Ενώ το ένα τρίτο των ερωτηθέντων στην έρευνα αναμένει μικρό ή καθόλου αντίκτυπο από τις εμπορικές εντάσεις στην τουριστική απόδοση, περίπου το 25% αναμένει κάποιο αντίκτυπο στο εγγύς μέλλον.
Παρά την παγκόσμια αβεβαιότητα, η ζήτηση ταξιδιών αναμένεται να παραμείνει ανθεκτική. Η πρόβλεψη του ΟΗΕ για τον Τουρισμό τον Ιανουάριο για αύξηση 3% έως 5% στις διεθνείς αφίξεις για το 2025 παραμένει αμετάβλητη.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου