Χρήστος Ξανθάκης "Η... ελεημοσύνη στη ΔΕΘ, το ηλεκτροσόκ και μια ιστορία για το... φιλόπτωχο"

Επιθυμεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης να γίνει εργαζόμενος συνταξιούχος;

Γεράσιμος Χολέβας 

Ακούγοντας τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, στη συνέντευξη του στη ΔΕΘ να καμαρώνει «για τους 200.000 συνταξιούχους που σήμερα εργάζονται νόμιμα», μου ήρθε στο μυαλό ο 73χρονος οικοδόμος που, την Τετάρτη 26 Αυγούστου 2026, δηλαδή λίγες μέρες πριν, έχασε τη ζωή του την ώρα της δουλειάς.

Σύμφωνα με την καταγγελία του Συνδικάτου Οικοδόμων Αθήνας, έπεσε στο φρεάτιο του ανελκυστήρα σε νεοαναγειρόμενη οικοδομή στην περιοχή του Ελληνικού. Κλιμάκιο του ΣΕΠΕ που πήγε στην οικοδομή για έλεγχο διαπίστωσε την απουσία των απαιτούμενων μέτρων ασφάλειας, σύμφωνα με την ίδια καταγγελία.

Την «ευκαιρία» στην εργασία για τους συνταξιούχους η κυβέρνηση την έχει δώσει ως αντιστάθμισμα στις μειωμένες και πενιχρές συντάξεις. Η πραγματικότητα είναι πως γνωρίζουν πολύ καλά ότι εάν υπήρχε σύνταξη (μετά από δεκαετίες δουλείας) που θα μπορεί να δίνει τη δυνατότητα διαβίωσης και όχι επιβίωσης, δεν θα χρειαζόταν αυτή η «προσφορά». Όσο κι αν θέλουν να το παρουσιάσουν διαφορετικά δεν είναι τίποτα άλλο από μια απαξιωτική οδηγία: «Εάν δεν σου φτάνει η σύνταξη, τράβα δούλεψε, για να τα βγάλεις πέρα».

«Δημιουργικότητα» και «υγιής γήρανση»

Ο πρωθυπουργός, στην ίδια τοποθέτηση του, στη ΔΕΘ, μας ενημέρωσε, επίσης, ότι οι 200.000 εργαζόμενοι συνταξιούχοι δουλεύουν «για να βγάλουν παραπάνω χρήματα, προφανώς. Αλλά εργάζονται γιατί θέλουν να είναι δημιουργικοί. Άρα, η υγιής γήρανση, η έμφαση στην πρόληψη που δίνουμε, όλα αυτά έχουν πολύ μεγάλη σημασία».

Δεν γνωρίζουμε πώς φαντάζεται τον εαυτό του κύριος Μητσοτάκης, στο μέλλον, όταν θα είναι σε ηλικία για σύνταξη. Μπορεί να θέλει να είναι ακόμα πρωθυπουργός και δικαίωμα του. Σίγουρα, πάντως, θα επιθυμεί να μην χρειάζεται να έχει μια σύνταξη και να εργάζεται, παράλληλα, από ανάγκη (ας αφήσουμε τα περιουσιακά του στοιχεία στην άκρη για αυτή την υπόθεση εργασίας). Εκτιμούμε, επίσης, ότι δεν θα αναζητά να εκφράσει «τη δημιουργικότητα του» σε μια δουλειά (από ανάγκη) στα 70 και βάλε.

Ευχόμαστε, ειλικρινά, να είναι καλά και να μπορεί να το κάνει σε ό,τι τον συναρπάζει. Ας σταματήσει, όμως, το δούλεμα, αυτός και η κυβέρνηση του, για την «υγιή γήρανση» μέσω μιας δουλειάς από ανάγκη για επιβίωση, αφού έχει λάβει κάποιος σύνταξη. Είναι προκλητικό. Ο 73χρονος οικοδόμος που έχασε τη ζωή του δεν έψαχνε ούτε «υγιή γήρανση», ούτε «δημιουργικότητα» από την εργασία του. Θα μπορούσε να τα αναζητήσει αλλού και όχι στις οικοδομές, στην ηλικία που ήταν. Για να το έκανε αυτό, βέβαια, θα έπρεπε να είχε επαρκή σύνταξη για να μπορεί να ζήσει, ώστε να είναι και δημιουργικός και να μεγαλώνει με υγεία.

www.imerodromos.gr

Στο γήπεδο του Κυριάκου η αντιπολίτευση με τον τρόπο που κοστολογούνται τα προγράμματα

του Κώστα Μελά 

Το δίπολο “κοστολογημένα προγράμματα vs οικονομίας και πολιτικής” αγγίζει τον πυρήνα της σύγχρονης δημοκρατίας: Τη σύγκρουση ανάμεσα στον καθεστωτικό τεχνοκρατισμό της δήθεν συνεχούς δημοσιονομικής προσαρμογής και τις θεμελιώδεις αρχές της Πολιτικής, αλλά και της Οικονομικής θεωρίας.

Η ουσία της πολιτικής αντιπαράθεσης είναι απλή: Η κυβέρνηση συχνά κατηγορεί την αντιπολίτευση ότι κάνει “ανεξέλεγκτες” προεκλογικές υποσχέσεις, χωρίς να εξηγεί πώς θα χρηματοδοτηθούν τα οικονομικά τους προγράμματα. Η κοστολόγηση παρέχει, υποτίθεται, με έναν ανεξάρτητο θεσμικό τρόπο τη δυνατότητα να ελεγχθεί αν μια πρόταση “κλείνει” δημοσιονομικά. Η πολιτική αντιπαράθεση εστιάζει στην κοστολόγηση των προτάσεων! Η πολιτική ως λογιστική απεικόνιση… Με μεγάλο σεβασμό για τους λογιστές.

Με λίγα λόγια: Δεν είναι απλώς τεχνικό εργαλείο δημοσιονομικής διαφάνειας – έγινε και πολιτικό όπλο/επιχείρημα, αφού η κυβέρνηση το χρησιμοποιεί για να πιέσει την αντιπολίτευση να δικαιολογήσει τα οικονομικά της προγράμματα, ενώ η αντιπολίτευση θα έπρεπε να αντιδρά, αμφισβητώντας τη μεθοδολογία, ή την ουδετερότητα εφαρμογής του.

Όμως τα περισσότερα κόμματα της αντιπολίτευσης (προεξαρχόντως των δύο κομμάτων που χαρακτηρίζονται κεντροαριστερά και πιστεύουν ότι θα κυβερνήσουν) στη χώρα μας, κινούμενα στο ίδιο πλαίσιο της καθεστωτικής – κυβερνητικής αντίληψης (τουτέστιν ιδεολογικά υπόδουλα και φορείς της ίδιας αντίληψης ) σπεύδουν να αποδεχτούν ασμένως την υποτιθέμενη πρόκληση της κοστολόγησης για τα προγράμματα τους… Ειρήσθω εν παρόδω, παρά την επιβολή του μέτρου της κοστολόγησης των κομματικών προγραμμάτων, το δημόσιο χρέος στην ΕΕ αλλά και στις ΗΠΑ αυξάνεται ραγδαία.

Δημοσιονομική πολιτική και λογιστική απεικόνιση

Είναι γνωστόν ότι η δημοσιονομική πολιτική, σημαντικό μέσο της οικονομικής πολιτικής, διαφέρει από την λογιστική απεικόνιση δεδομένου ότι επενεργεί σχεδόν στο σύνολο της οικονομικής δραστηριότητας. Συνεπώς και το μελλοντικό της αποτύπωμα είναι αβέβαιο, λόγω ότι τα πάντα στην οικονομία λειτουργούν σε καθεστώς αβεβαιότητας.

Επομένως η στατική-λογιστική απεικόνιση δεν σημαίνει τίποτε για τη δυναμική μιας δημοσιονομικής πράξης. Πρόκειται για την κλασική αντίθεση “static scoring”, έναντι “dynamic scoring” στη δημοσιονομική ανάλυση, που γίνεται σε όλο τον κόσμο, όχι μόνο στην Ελλάδα. Μια δημοσιονομική παρέμβαση δεν είναι απλώς μια γραμμή σε έναν ισολογισμό. Έχει:

• Μακροοικονομικά feedback effects: πχ μια αύξηση συντάξεων αυξάνει την κατανάλωση, άρα και τα έσοδα ΦΠΑ, κάτι που δεν φαίνεται σε μια στατική εκτίμηση κόστους.
• Συμπεριφορικές αντιδράσεις: Αλλαγές φορολογίας μπορεί να αλλάξουν συμπεριφορές (πχ εργασία, επενδύσεις, φοροδιαφυγή).
• Δευτερογενείς επιδράσεις σε αγορές: Επιτόκια, επενδυτική εμπιστοσύνη, spreads.
• Χρονική διάσταση: Το κόστος ενός έτους μπορεί να διαφέρει δραστικά από το συσσωρευτικό κόστος 4ετίας, ειδικά αν η μεταρρύθμιση έχει “ενσωματωμένη” δυναμική (π.χ. δημογραφικές συνταξιοδοτικές δεσμεύσεις).

Κάθε δυναμικό υπόδειγμα για την εξέταση των δημοσιονομικών επιδράσεων εισάγει δικές της υποθέσεις-παραδοχές – πολλαπλασιαστές, ελαστικότητες, χρονικά lag – που είναι εξίσου (αν όχι περισσότερο) αμφισβητήσιμες και μπορούν να επιλεγούν ώστε να ευνοήσουν το συμπέρασμα που θέλει κανείς. Άρα η στατική εκτίμηση απαντά σε ένα συγκεκριμένο, στενό ερώτημα: «Πόσο κοστίζει αυτό ceteris paribus», και όχι «τι θα συμβεί στην οικονομία».

Όμως από τη στιγμή που κοστολογείται ένα μέτρο και έχει δημοσιονομικό αποτύπωμα το αμέσως επόμενο ερώτημα είναι πως θα χρηματοδοτηθεί. Αυτό μπορεί να γίνει με ανακατεύθυνση των εσόδων προς διαφορετικές δαπάνες, ή με αύξηση των εσόδων, ή με ανακατεύθυνση δαπανών, ή με νέο δανεισμό. Όταν εισέλθει κανείς σε αυτή τη διαδικασία ουσιαστικά εισέρχεστε στη δυναμική οικονομική πολιτική, διότι ότι και να επιλέξει θα υπάρξουν μεταβολές στις μακροοικονομικές μεταβλητές του συνολικού οικονομικού υποδείγματος.

Ως εκ τούτου η στατική απεικόνιση του κόστους ουσιαστικά δεν σημαίνει τίποτε. Το ουσιαστικό είναι η χρηματοδότηση της δαπάνης και μάλιστα διαχρονικά, συμπεριλαμβανομένων όλων των αλλαγών στη συμπεριφορά των μακροοικονομικών μεταβλητών. Πέρα που υπάρχουν δαπάνες, όπως η αναλογούσα στη 13η σύνταξη, που η εκτίμησή της χρειάζεται μακροχρόνια αναλογιστική μελέτη.

Αυτό ακριβώς είναι το αντικείμενο του κλάδου που λέγεται “generational accounting” ή long-term fiscal sustainability analysis – εργαλείο που χρησιμοποιεί το ΔΝΤ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (στις Ageing Reports) ακριβώς επειδή η στατική κοστολόγηση ενός έτους είναι παραπλανητική για μέτρα με μόνιμο χαρακτήρα.

Τα προγράμματα και το ΕΔΣ

Το σύστημα κοστολόγησης που ανακοίνωσε το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο (ΕΔΣ) φαίνεται να επικεντρώνεται σε ετήσιο/τετραετές δημοσιονομικό αποτύπωμα ανά μέτρο, με κατώφλι 50 εκατ. ευρώ. Το ΕΔΣ εκτιμά καταρχάς τον άμεσο δημοσιονομικό αντίκτυπο των προτεινόμενων μέτρων.

Όμως σε περίπτωση που μια πρόταση πολιτικής αναμένεται να επιφέρει σημαντικές (;) μεταβολές στην οικονομία, θα εξετάζονται και οι έμμεσες επιπτώσεις σε χρονικό ορίζοντα τετραετίας – χαρακτηριστικό παράδειγμα η μείωση ενός φόρου. Δηλαδή η εκτίμηση γίνεται σε δύο επίπεδα:

1. Άμεσο δημοσιονομικό κόστος (η “λογιστική” πλευρά που δεν αρκεί).
2. Έμμεσες επιπτώσεις σε τετραετή ορίζοντα, όταν το μέτρο κρίνεται αρκετά σημαντικό ώστε να αλλάξει συμπεριφορές/οικονομία (ακριβώς η “δυναμική” διάσταση).

Θα πρέπει να πούμε στο σημείο αυτό ότι κάθε δημοσιονομικό μέτρο επιφέρει αλλαγές μέχρι να… εξαντληθεί. Στην πράξη, δεν υπάρχει “στατικό” μέτρο. Κάθε δημοσιονομική πράξη έχει κάποιο βαθμό δευτερογενούς επίδρασης – έστω ελάχιστες. Ακόμα και μια απλή μεταφορά πόρων μεταξύ δύο δαπανών επηρεάζει κατανάλωση, αποταμίευση, φορολογικά έσοδα, σε κάποιο βαθμό. Άρα το κριτήριο του ΕΔΣ, «αν αναμένεται να επιφέρει σημαντικές μεταβολές στην οικονομία» δεν είναι binary (ναι/όχι) – είναι ζήτημα βαθμού, και κάπου πρέπει να μπει ένα υποκειμενικό όριο ανάμεσα σε “αμελητέο” και “σημαντικό”.

Αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα: Ποιος αποφασίζει το όριο, και με ποια κριτήρια; Δεν νομίζω ότι έχει καθορισθεί ποσοτική προδιαγραφή (π.χ. “πάνω από Χ% του ΑΕΠ θεωρείται σημαντικό”) – άρα φαίνεται να μένει στην κρίση του ίδιου του Συμβουλίου με όλα τα συνεπαγόμενα.

Το παράδοξο με τα προγράμματα

Το ότι έχει επιλεχθεί η τετραετία ως μέγιστο χρονικό διάστημα ανάλυσης εκ μέρους του ΕΔΣ δεν είναι τυχαία επιλογή – αντιστοιχεί στον συνήθη ορίζοντα του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής (ΜΠΔΣ) που χρησιμοποιεί η ΕΕ ως βασικό εργαλείο δημοσιονομικού σχεδιασμού. Είναι δηλαδή “δανεισμένος” ορίζοντας από διοικητική σύμβαση, όχι από την πραγματική φύση του εκάστοτε μέτρου. Αυτό δημιουργεί μια πραγματική ασυμμετρία ανάλογα με τον τύπο του μέτρου:

Εφάπαξ/παροδικά μέτρα (π.χ. έκτακτο επίδομα): Η τετραετία υπερκαλύπτει τη διάρκεια ζωής του μέτρου – καλή προσέγγιση.

Δομικές/μόνιμες δεσμεύσεις (13η σύνταξη, μόνιμη μείωση φόρου, νέο ασφαλιστικό δικαίωμα): Η τετραετία δείχνει μόνο “τη μύτη του παγόβουνου” – καταγράφει το αρχικό κόστος αλλά κόβει ακριβώς εκεί που αρχίζει να πραγματικά ενδιαφέρει, δηλαδή στη σωρευτική/διαγενεακή επίδραση.

Άρα καταλήγουμε σε ένα παράδοξο: Όσο πιο σημαντικό και μόνιμο είναι ένα μέτρο, τόσο λιγότερο επαρκής γίνεται ο ορίζοντας ανάλυσης που προβλέπεται – ακριβώς το αντίστροφο απ’ ό,τι θα περίμενε κανείς από ένα εργαλείο που σκοπό έχει να αποτρέψει “ανεδαφικές” προεκλογικές υποσχέσεις. Τα πιο επικίνδυνα δημοσιονομικά μέτρα (μόνιμες δεσμεύσεις με μακρά ουρά κόστους) είναι ακριβώς αυτά που το τετραετές παράθυρο αναλύει λιγότερο ρεαλιστικά.

ΥΓ: Χωρίς εναλλακτική θεωρία στην οικονομία δεν υπάρχουν εναλλακτικές οικονομικές πολιτικές, υπάρχουν πιθανά μικρά συμπληρώματα στο ίδιο καθεστωτικό πλαίσιο. Εξ’ αυτού προκύπτει η συμπληρωματικότητα μεταξύ του κόμματος της ΝΔ, και των κομμάτων της κεντροαριστεράς στο πλαίσιο του λεγόμενου Καπιταλιστικού Ρεαλισμού! Αλλά το πιο σημαντικό: Όλα αυτά τα έχουμε ξαναζήσει στο πρόσφατο παρελθόν και της αλήστου μνήμης Σημιτικής περιόδου…

Το πνεύμα εκείνης της περιόδου απογυμνωμένο από τα ψήγματα στοιχειώδους κοινωνικής προστασίας έχει επιστρέψει γυμνό και κυνικό την περίοδο των κυβερνήσεων της ΝΔ. Άλλωστε ο σημιτικός εργαλειακός «εκσυγχρονισμός» ζει και βασιλεύει, όχι μόνο θεωρητικά, αλλά και με την παρουσία των πρωτοπαλίκαρων του σημιτισμού στους υπουργικούς θώκους.

Πηγή: slpress.gr

«Ψηφίστε με πρώτα και μετά ίσως πάρετε κάτι, διαφορετικά έρχεται η καταστροφή» – η αποτυχημένη προσπάθεια του Κυριάκου Μητσοτάκη να εκβιάσει τους ψηφοφόρους

Ο Πρωθυπουργός προσπάθησε να εκβιάσει τους ψηφοφόρους αντιπαραβάλλοντας μικροπαροχές στον υποτιθέμενο κίνδυνο καταστροφής που θα έρθει εάν δεν επενεκλεγεί

γράφει ο Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

«– Και για πείτε μου, σε ποιες κοινωνικές κατηγορίες χάνουμε εκλογικά;

– Στους αγρότες που αισθάνονται ότι τους έχετε ξεχάσει και περιθωριοποιήσει, στους ελεύθερους επαγγελματίες που αισθάνονται ότι έχετε φορτώσει παραπάνω φορολογικά βάρη με τα τεκμήρια, στους τρίτεκνους που υποτίθεται ότι είναι κατεξοχήν κοινωνική κατηγορία με αναφορά στη Νέα Δημοκρατία και στους δημόσιους υπαλλήλους που τους έχετε φτωχοποιήσει και αισθάνονται ότι δεν παίρνουν καν όσα δικαιούνται στον ιδιωτικό τομέα. Αυτά μας λένε τα focus group και οι έρευνες.

– Ωραία, να δώσουμε φορολοαπαλλαγές στους αγρότες και στους τρίτεκνους, να χαλαρώσουμε κάπως τα τεκμήρια, και να δώσουμε στους δημοσίους υπαλλήλους κάτι που να μοιάζει με 13ο μισθό. Κυριάκο (Πιερρακάκη) μας βγαίνουν τα νούμερα;

– Πρόεδρε δεν μπορούμε να δώσουμε 13 μισθό τώρα, γιατί έχουμε πει σε όλους τους τόνους ότι θα μας ρίξει στα βράχια.

– Ας δώσουμε το επίδομα από το 2027. Να έχουν και ένα κίνητρο να μας ψηφίσουν. Εάν τους δώσουμε τώρα, θα τσεπώσουν τα λεφτά και μετά θα πάνε να ψηφίσουν Τσίπρα. Υπάρχει κάτι που φοβούνται;

– Ναι, το χάος, κύριε πρόεδρε, και την αβεβαιότητα. Δεν θέλουν να ξαναζήσουν μεγάλη κρίση.

– Ωραία, ας επιμείνουμε στα διλήμματα. Ή εμείς ή το χάος».

Προφανώς και δεν έχω καμία απόδειξη ότι έτσι έγινε ο διάλογος στο Μέγαρο Μαξίμου. Και σε αντίθεση με αρκετούς άλλους «συναδέλφους» δεν συνηθίζω να πουλάω διηγήματα για ρεπορτάζ.

Όμως, εάν το σκεφτούμε πολιτικά, κάπως έτσι πρέπει να έγινε ο διάλογος ανάμεσα στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, τους επικοινωνιολόγους του και τα στελέχη της κυβέρνησης που επεξεργάστηκαν το πακέτο κυβερνητικών προτάσεων που παρουσιάστηκε στη Θεσσαλονίκη.

Η κυβέρνηση ξέρει πολύ καλά τα δεδομένα. Γνωρίζει ότι προς το παρόν έχει την πιο συμπαγή εκλογική βάση, αλλά αυτή δεν μπορεί να της δώσει ούτε αυτοδυναμία, ούτε ένα ισχυρό πάνω χέρι σε περίπτωση που θα χρειαστεί να διαπραγματευτεί συγκυβέρνηση.

Ξέρει καλά από τις έρευνες κοινής γνώμης – τις πραγματικές και όχι αυτές που παραγγέλνουν στις «εταιρείες» που μετά πληρώνονται από «παραδοτέα» σε υπουργεία – ότι έχει μπροστά της ένα τείχος δυσπιστίας από τη μεριά της κοινωνίας, ότι έχει χάσει την εμπιστοσύνη της εξαιτίας μιας κρίσης κόστους ζωής που διαρκώς διαψεύδει την εικόνα «ευημερίας των δεικτών» στην οποία επενδύει η κυβέρνηση, αλλά και εξαιτίας μιας διάχυτης αίσθησης διαφθοράς και χειραγώγησης θεσμών όπως η δικαιοσύνη.

Και βέβαια, γνωρίζει πολύ καλά τα κοινωνικά στρώματα στα οποία έχει τις μεγαλύτερες απώλειες:

Στους αγρότες, μια κατηγορία που κάποτε έβαφε γαλάζιο τον εκλογικό χάρτη και τώρα αισθάνονται στο περιθώριο μιας κυβέρνησης που προνομιμοποιεί τον τουρισμό, το real estate και τα date centers παρά τον πρωτογενή τομέα.

Στους ελεύθερους επαγγελματίες που αισθάνονται ότι εξακολουθούν να υπερφορολογούνται και μέσω των τεκμηρίων να τιμωρούνται ακόμη και εάν μια χρονιά δεν τα πάνε και τόσο καλά.

Και βέβαια στους δημοσίους υπαλλήλους που από την εποχή των Μνημονίων έχουν γίνει τα βασικά στηρίγματα του προϋπολογισμού μέσα από τη συνεχή φτωχοποίησή τους.

Όμως, καταλαβαίνει ότι δεν αρκεί απλώς να δώσει κάτι σε μερικά κοινωνικά στρώματα. Σε τελική ανάλυση, όποιος μελετήσει την εκλογική ιστορία της Μεταπολίτευσης θα δει ότι δεν ήταν λίγες οι κυβερνήσεις που έκαναν προεκλογικές παροχές, αλλά παρ’ όλα αυτά έχασαν τις εκλογές. Το «Τσοβόλα δώστα όλα» του Ανδρέα Παπανδρέου στις εκλογές του 1989 βοήθησε κάπως τα πράγματα στα λαϊκά στρώματα, αλλά δεν απέτρεψε μια απώλεια 6,69% και την πρωτιά της Νέας Δημοκρατίας.

Γι’ αυτόν τον λόγο και η κυβέρνηση γνωρίζει ότι το πραγματικά αδύναμο σημείο της είναι ότι δεν έχει ένα όραμα να προσφέρει στο εκλογικό σώμα.

Για την ακρίβεια το όραμά της περιορίζεται στο να επαναλαμβάνει ότι είναι η καλύτερη δυνατή κυβέρνηση που μπορεί να έχει η χώρα και κατά συνέπεια αυτό που υπόσχεται είναι η συνέχιση της σημερινής κατάστασης. Σε τελική ανάλυση είναι πολύ δύσκολο για μια κυβέρνηση που θα πάει σε εκλογές με δύο τετραετίες διακυβέρνησης να πείσει ότι θα κάνει κάτι πολύ διαφορετικό.

Όμως, αυτό τη φέρνει, αντικειμενικά, σε μια δύσκολη θέση: την ώρα που δεν έχει, επί της ουσίας, να προσφέρει μια πραγματική αλλαγή πολιτική, διαπιστώνει ότι οι πολίτες είναι ολοένα και πιο δύσπιστοι απέναντι στο συνολικό πολιτικό της αποτύπωμα και όχι μόνο απέναντι σε συγκεκριμένα μέτρα ή πολιτικές.

Αυτό εξηγεί και γιατί ο Κυριάκος Μητσοτάκης ουσιαστικά επέστρεψε στη λογική των διλημμάτων και επέμεινε να παρουσιάζει τη Νέα Δημοκρατία ως τη μόνη επιλογή που δεν οδηγεί σε ένα υποτιθέμενο «χάος» ή στην καταστροφή.

Μόνο που δεν είναι καθόλου δεδομένο ότι αυτό θα έχει την επιθυμητή απήχηση. Καταρχάς γιατί οι πολίτες δεν είναι καθόλου δεδομένο ότι βιώνουν τη σημερινή πραγματικότητα με «αίσθημα ασφαλείας».

Για αρκετούς η οικονομική ανασφάλεια είναι πολύ έντονη, το ίδιο και η αίσθηση ότι δεν υπάρχει κάποια πιο θετική προοπτική από τη συνέχιση της σημερινής κατάστασης. Αυτό εξηγεί και γιατί στις δημοσκοπήσεις έχει καταγραφεί και ένα πολύ υψηλό ποσοστό επιθυμίας πολιτικής αλλαγής.

Το δεύτερο είναι ότι δεν είμαστε στο 2015, ούτε καν στο 2019, οι πολίτες έχουν πια μια αρκετά πιο ισορροπημένη και λιγότερο φορτισμένη εκτίμηση των όσων έγιναν τότε και έχουν αντιληφθεί ότι την περίοδο 2015-2019 έγιναν κρίσιμα βήματα για να σταθεί η χώρα στα πόδια της. Αυτό σημαίνει ότι μια ορισμένη οικονομική «τρομολαγνεία» ακούγεται πια στα αυτιά των πολιτών ως αυτό που πραγματικά είναι: προεκλογική ρητορική και τίποτα παραπάνω.

Και το τρίτο είναι ότι η κυβέρνηση δεν αντιλαμβάνεται ότι με τον συνδυασμό ανάμεσα στη θριαμβολογία για το πόσο καλά πάει η οικονομία και το γεγονός ότι προχωρά σε έστω και «μετρημένες» προεκλογικές παροχές, στην πραγματικότητα διαψεύδει η ίδια τη μυθολογία ότι δεν υπάρχει περιθώριο για διαφορετική πολιτική.

Αντιθέτως, αποδεικνύει ότι δεν υπάρχουν μονόδρομοι και αυτό που κρίνει τελικά τις επιλογές δεν είναι κάποια αναπόδραστη οικονομική νομοτέλεια, αλλά το ποια κοινωνικά συμφέροντα θέλει μια κυβέρνηση να (εξ)υπηρετήσει.

Και οι πολίτες, ανεξαρτήτως παροχών της τελευταίας στιγμής, αυτή τη στιγμή όντως αναζητούν μια διακυβέρνηση που να μπορεί να εκπροσωπήσει πραγματικά τα λαϊκά συμφέροντα και τη μεσαία τάξη. Και ολοένα και περισσότερο συνειδητοποιούν ότι αυτή δεν μπορεί να είναι άλλη μια διακυβέρνηση υπό τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

www.in.gr

Όταν οι πρόσφυγες του 1922 έφτασαν στην Αθήνα

Η Αγιάτη Μπενάρδου συζητά με τον ιστορικό και διευθυντή των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ), Κωστή Καρπόζηλο, για τους πρόσφυγες του 1922 και τη νέα φάση στη ζωή της Αθήνας που προέκυψε κατόπιν.

Η επέλαση της Ακροδεξιάς στην Ευρώπη

Η Aλις Βάιντελ, συμπρόεδρος του κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) AP Photo Ebrahim Noroozi

Ο θρίαμβος του AFD στην Σαξονία-Ανχαλτ συνιστά απτή επιβεβαίωση του γεγονότος οτι η Ακροδεξιά στην Ευρώπη βρυχάται και απειλεί με πρωτόγνωρες ανατροπές. Γιατί άραγε; Που οφείλει την δυναμική της; Πως αντιμετωπίζεται;

Γιάννης Τριάντης

Για την «κουπαστή του Τέλλεμαν» μιλά στο έξοχο «Φαρέτριον» ο Νίκος Καρούζος, αποδίδοντας τιμές στον σπουδαίο συνθέτη του μπαρόκ, γεννημένο στο Μαγδεμβούργο.

Όμως το βράδυ της Κυριακής (6 Σεπτεμβρίου 2026) η πρωτεύουσα της Σαξονίας δεν είχε το νού της στον Γκέοργκ Τέλεμαν αλλά στον Ούλριχ Ζίγκμουντ, τον τοπικό ηγέτη του ΑFD (Εναλλακτική για την Γερμανία).

Το φαιό κόμμα του έφτασε σχεδόν στο 44%, μια ανάσα από την αυτοδυναμία, στις εκλογές του κρατιδίου(Σαξονία – Ανχαλτ), συντρίβοντας τους Χριστιανοδημοκράτες του Μέρτς (CDU:17,2%).

Πάταγος, σοκ, ανησυχία και συνοφρυωμένα, πελιδνά πρόσωπα στην Καγκελαρία, αλλά και στα κόμματα που συγκυβερνούν με τους Χριστιανοδημοκράτες: Στο 9,3% οι Σοσιαλδημοκράτες του SPD, εκτός οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες (FDP).

Μιλάμε για τις εκλογές σε ένα τω όντι κρατίδιο-γύρω στα δύο εκατομμύρια ο πληθυσμός- με ισχνή συμμετοχή στην Ομοσπονδιακή Βουλή. Όμως οι εκλογές αυτές τρομοκρατούν τους κρατούντες. Που βλέπουν να εκτοξεύεται ένα κόμμα το οποίο σε εθνικό επίπεδο πήρε 10% το 2021, διπλασίασε το ποσοστό του στις εκλογές του 2025(20%) και αναδείχτηκε δεύτερη δύναμη.

Αλήθεια, τι συμβαίνει;

Όταν το AFD άρχισε να εμφανίζεται απειλητικό στην πολιτική ζωή της Γερμανίας, υπήρξαν σκέψεις και προτάσεις να τεθεί εκτός νόμου. Ευτυχώς δεν ευδοκίμησαν. Γιατί ήταν ορατός ο κίνδυνος να εμφανιστεί διωκόμενη η μελανή αυτή δύναμη και η δυναμική της να αποβεί πολλαπλασίως μεγαλύτερη της σημερινής.

Εν πάση περιπτώσει, τι παρέκαμπταν και υποτιμούσαν τα κόμματα της κεντρικής σκηνής βλέποντας την θρώσκουσα Ακροδεξιά να επελαύνει;

Πρώτον, το γεγονός οτι σύμφωνα με το Ινστιτούτο ΕΝΑ, το AFD «είναι κόμμα της εργατικής τάξης»! Βέβαια, το έργο το έχουμε ξαναδεί: Η κάποτε «Κόκκινη Μασσαλία» πέρασε στην αγκαλιά του (πατρός) Λεπέν!

Δεύτερον, ότι επενδύει στην απαξίωση του υφιστάμενου πολιτικού/κομματικού συστήματος και εμφανίζεται ως γνήσια αντισυστημική δύναμη.

Τρίτον, ότι οι θέσεις του για το Μεταναστευτικό όχι μόνο είναι προσπελάσιμες σε ευρύτατα κοινωνικά στρώματα, αλλά συγχρόνως αναγκάζουν τα άλλα κόμματα (π.χ. το CDU) να ενστερνίζονται τις θέσεις του.

Τέταρτον, ότι η προϊούσα ανασφάλεια και η δυσθυμία για την οικονομική κατάσταση στην Γερμανία λειτουργεί καταλυτικά, αθροιζόμενη με τα προεκτεθέντα τρία στοιχεία.

Και γεννάται το μέγα ερώτημα: Γιατί ο κόσμος-σχεδόν σε ολόκληρη την Ευρώπη κι όχι μονάχα στην Γερμανία- στρέφεται προς την Ακροδεξιά πασών των αποχρώσεων και δεν δίνει δεκάρα για την εν γένει Αριστερά, σοσιαλδημοκρατική και άλλη;

Η νέα, πολύπλοκη πραγματικότητα

Στις 26 Φεβρουαρίου 2025, λίγο μετά τις εθνικές εκλογές στην Γερμανία, η στήλη μιλώντας για το ακροδεξιό φαινόμενο πανευρωπαϊκά, σημείωσε τα εξής:

«Τι στρέφει την κοινωνία προς την Ακροδεξιά; Ευθύνονται οι πολιτικές δυνάμεις οι οποίες προσχωρούν στην ατζέντα της σχετικά με το Μεταναστευτικό και την woke κουλτούρα;

Μήπως τα δύο αυτά θέματα εκλαμβάνονται ως κυρίαρχα από αρκετές ευρωπαϊκές κοινωνίες – μαζί, φυσικά, με την Οικονομία κλπ. – με αποτέλεσμα την ατζέντα και τις προτεραιότητες να τις επιβάλει η πραγματικότητα όπως την βιώνει μεγάλο μέρος της κοινωνίας κι όχι η Ακροδεξιά; (…)

Το τραχύ σκηνικό, με την απειλητική άνοδο της Aκροδεξιάς, απαιτεί σκληρούς αγώνες, ευφάνταστες κινήσεις και πολιτική ευελιξία.

Γιατί, όταν αλλάζει η πραγματικότητα, δεν πρέπει να αλλάζουν μονάχα τα μέσα έκφρασης, που έλεγε ο Μπρέχτ, αλλά και ο τρόπος που προσεγγίζει κανείς τη νέα, πολύπλοκη πραγματικότητα»…

Οπερ σημαίνει: Αν οι πολιτικοί σχηματισμοί του ευρύτερου δημοκρατικού τόξου συνεχίσουν να αρκούνται στις ευκολίες της καταγγελτικής ρητορείας και δεν καταδυθούν στα έγκατα της κοινωνίας για να δούν τι συμβαίνει εκεί, δεν αποκλείεται κάποια στιγμή το φαιό να γίνει καθεστώς. Τουλάχιστον σε αρκετές χώρες της Ευρώπης.

ΥΓ: Μιας και μιλήσαμε για πολύπλοκη πραγματικότητα: Η Αλις Βάιντελ, συμπρόεδρος του AFD, είναι ομοφυλόφιλη. Εχει κάνει Σύμφωνο Συμβίωσης με την Σάρα Μπόσαρντ και μεγαλώνουν δυό παιδιά. Ιδού οι θέσεις της για το θέμα, όπως εκτίθενται στην Wikipedia:

«Η Βάιντελ έχει δηλώσει την αντίθεσή της για τη συζήτηση περί σεξουαλικότητας πριν την εφηβεία λέγοντας ότι δεν θέλω κανέναν με ιδιαιτερότητες στο φύλο ή με μαθήματα περί σεξουαλικότητας να έρχεται κοντά στα παιδιά μου. Εξέφρασε επίσης την αντίθεσή της για τη νομιμοποίηση του γάμου ομοφύλων, δηλώνοντας ότι υποστηρίζει την προστασία της “παραδοσιακής οικογένειας” καθώς και άλλους τρόπους ζωής. Έχει δηλώσει ότι υποστηρίζει τη συγκατοίκηση για τα ομοφυλόφιλα και λεσβιακά ζευγάρια και λέει ότι και για την ίδια ισχύει κάτι τέτοιο».

www.news247.gr

Ο «κουμπαράς» των λίγων, που θα διαλύσει την κοινωνία

Με τον «κουμπαρά» η κυβέρνηση Μητσοτάκη θέλει να επιβάλει τον κοινωνικό δαρβινισμό στον πυρήνα των οικογενειακών σχέσεων. Θέλει να καταστήσει τον κάθε γονιό, την κάθε οικογένεια, αποκλειστικά υπεύθυνη για τον οικονομικό μέλλον των παιδιών της.

Γιώργος Λυκοπάντης

Από τις εξαγγελίες του Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ εκείνη που προκάλεσε την μεγαλύτερη εντύπωση και προβλήθηκε ως ιδιαίτερα καινοτόμα ήταν αυτή του «Κουμπαρά της Νέας Γενιάς».

Σύμφωνα με το σχέδιο, από τον Ιανουάριο του 2027 κάθε οικογένεια θα μπορεί να αποταμιεύει το πολύ 100 ευρώ το μήνα για κάθε παιδί της έως δύο ετών, ενώ το δημόσιο θα καταθέτει ισόποσο ποσό. Στόχος είναι το κάθε παιδί να διαθέτει στα 18 του ένα ποσό για να ξεκινήσει την ενήλικη ζωή του.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία μπορεί να μοιάζει ενδιαφέρουσα. Αν την εξετάσουμε όμως το τι κρύβεται κάτω από το επικοινωνιακό περιτύλιγμά της, αποκαλύπτεται πως είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένη με τον σκληρά ταξικό χαρακτήρα της πολιτικής του Κυριάκου Μητσοτάκη.

Σε μια Ελλάδα, που πάνω από το 60% των μισθωτών παίρνουν κάτω από 950 ευρώ καθαρά το μήνα, ποιες οικογένειες έχουν τη δυνατότητα να βάζουν στην άκρη με συνέπεια ένα ποσό που μπορεί να αντιστοιχεί στο 10 με 20% των μηνιαίων αποδοχών τους; Πολύ λίγες.

Αντικειμενικά, λοιπόν, ο κουμπαράς αφορά οικογένειες με μεγαλύτερα εισοδήματα, καθιστώντας τα παιδιά τους προνομιακά έναντι εκείνων που γεννήθηκα, σε οικογένειες πιο αδύναμες οικονομικά. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, λοιπόν, κατά βάση θέτει ταξικό φραγμό στην ανάπτυξη της μεγάλης πλειοψηφίας των παιδιών.

Το γεγονός πως η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αφορά ολοένα και λιγότερους αποδεικνύεται και από ένα ακόμα στοιχείο. Τον περασμένο Ιούλιο η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε πως τα τελευταία έξι τρίμηνα, η αρνητική αποταμίευση των ελληνικών νοικοκυριών είναι αρνητική.

Με άλλα λόγια, τα νοικοκυριά στην Ελλάδα σταθερά τον τελευταίο χρόνο δαπανούν κάθε μήνα περισσότερα από όσα βγάζουν και αποσύρουν από τους λογαριασμούς τους ποσά για να ανταπεξέλθουν στις ανάγκες τους. Με δεδομένο πως η ακρίβεια δεν πρόκειται να υποχωρήσει, η αρνητική αποταμίευση θα συνεχίσει να καταγράφεται. Και οι οικογένειες που θα έχουν τη δυνατότητα να αποταμιεύουν θα είναι ολοένα και λιγότερες.

Ας εξετάσουμε όμως και το σενάριο στο οποίο κάποια πιο αδύναμα νοικοκυριά θα καταφέρνουν τελικά με έναν μαγικό τρόπο να αποταμιεύουν τέτοια ποσά. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες που γνωστοποίησε το Υπουργείο Οικονομικών, τα ποσά αυτά θα συγκεντρώνονται από τράπεζες και ασφαλιστικές εταιρίες προκειμένου να τα επενδύουν και σε αμοιβαία κεφάλαια, μετοχές, εταιρικά ομόλογα.

Με άλλα λόγια οι γονείς θα δίνουν λεφτά, θα χρηματοδοτούν τις τράπεζες και τις ασφαλιστικές που ούτως ή άλλως σημειώνουν υπερκέρδη, προκειμένου να τζογάρουν σε ιδιωτικά επενδυτικά προϊόντα.

Αν προκύψει, δε, μια αδήριτη ανάγκη για το νοικοκυριό, για παράδειγμα μια ασθένεια ενός γονέα ή μια οικονομική δυσκολία, τα χρήματα αυτά δεν θα μπορούν να εκταμιευθούν.

Σε μια χώρα, που η υγεία περνά στα χέρια των ιδιωτιών κερδοσκόπων, που το διαθέσιμο εισόδημα συρρικνώνεται και οι οικονομικοί κίνδυνοι πληθαίνουν, τα χρήματα αυτά θα είναι «κλειδωμένα» στην τράπεζα ή την ασφαλιστική εταιρία.

Τα παραπάνω, αλλά και αρκετά ακόμα, αποδεικνύουν πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης φροντίζει με τον «κουμπαρά» για το μέλλον μόνο των παιδιών από εύρωστες οικογένειες. Υπάρχει όμως και άλλο ένα, ιδεολογικό στοιχείο που δεν πρέπει να εκφεύγει της προσοχής μας.

Με τον «κουμπαρά» η κυβέρνηση Μητσοτάκη θέλει να επιβάλει τον κοινωνικό δαρβινισμό στον πυρήνα των οικογενειακών σχέσεων. Θέλει να καταστήσει τον κάθε γονιό, την κάθε οικογένεια, αποκλειστικά υπεύθυνη για τον οικονομικό μέλλον των παιδιών της.

Στον κόσμο που σχεδιάζουν ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η συντηρητική νεοφιλελεύθερη κυβέρνησή του, δεν υπάρχει κράτος να φροντίσει για τις επόμενες γενιές, δεν υπάρχει κοινωνία που τα παιδιά της αξίζουν ίσες ευκαιρίες, δεν υπάρχει κοινωνική αλληλεγγύη.

Το κάθε παιδί είναι άξιο της μοίρας που χάραξαν γι’ αυτό οι γονείς του. Αν αυτοί αδυνατούσαν να καταθέτουν κάθε μήνα ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό στον «κουμπαρά», ατύχησε. Τόσο απλά, τόσο νεοφιλελεύθερα.

www.koutipandoras.gr

Απίθανοι δούλοι! Η Ελλάδα ΔΕΝ θα έχει πρόσβαση στον ''πηγαίο κώδικα'' διοίκησης και ελέγχου της ''Ασπίδας του Αχιλλέα''! Η ασφάλεια της χώρας στα χέρια του… Ισραήλ!

Αθλια κοπτοραπτική από την εφημερίδα “Καθημερινή” για να κρύψει στην ηλεκτρονική της έκδοση όσα αποκαλύπτονται στην έντυπη έκδοσή της!

του Νίκου Μπογιόπουλου

Ζούμε το αδιανόητο!

Η Ελλάδα – σύμφωνα με τις δηλώσεις του διευθυντή του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Αμυνας του Ισραήλ – δεν θα έχει πρόσβαση στον “πηγαίο κώδικα” της “Ασπίδας του Αχιλλέα”, δηλαδή δεν θα έχει πρόσβαση στο λογισμικό ενός συστήματος που διαφημίζεται από την κυβέρνηση του Μητσοτάκη ως ο ακρογωνιαίος λίθος της αρχιτεκτονικής ασφάλειας της χώρας!

Αντίθετα, το λογισμικό αυτό θα βρίσκεται στην κατοχή του Ισραήλ! Δηλαδή, με βάση της δηλώσεις του συμμάχου της κυβέρνησης Μητσοτάκη, η ασφάλεια της χώρας επαφίεται σε ένα τρίτο κράτος και μάλιστα στο κράτος – δολοφόνο και γενοκτόνο, στο Ισραήλ!

Αυτά τα απίστευτα προκύπτουν από την συνέντευξη που παραχώρησε στην εφημερίδα “Καθημερινή” ο Μοσέ Πατέλ, διευθυντής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Αμυνας του Ισραήλ. Ομως, τα απίθανα δεν σταματούν εδώ.

Προσέξτε: Ενώ στην έντυπη έκδοση της “Καθημερινής” στην σελίδα 10, όπου και δημοσιεύεται η συνέντευξη του Ισραηλινού υπό τον τίτλο “Τα μυστικά της Ασπίδας του Αχιλλέα”, καταγράφεται τόσο η ερώτηση όσο και η αρνητική απάντηση του Πατέλ (με ένα ξερό “όχι”) στο αν η Ελλάδα θα έχει πρόσβαση στον κώδικα, στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας και μέχρι αυτή την ώρα (Κυριακή 6/9 και ώρα 5μμ) τόσο η ερώτηση όσο και η απάντηση έχουν… εξαφανιστεί!

Και όχι μόνο αυτό, αλλά στην ηλεκτρονική έκδοση της “Καθημερινής” έχουν προστεθεί πράγματα τα οποία δεν υπάρχουν στην έντυπη έκδοση, και μάλιστα στην εντελώς αντίθετη κατεύθυνση από την απάντηση την οποία δίνει ο Ισραηλινός στην έντυπη έκδοση!

Συγκεκριμένα, η “Καθημερινή” στην ηλεκτρονική της έκδοση, εισαγωγικά και πριν από την παράθεση της συνέντευξης (από την οποία έχει εξαφανιστεί η ερώτηση για τον κώδικα όσο και το “όχι” του Ισραηλινού) έχει προσθέσει την παρακάτω φράση:

“Μάλιστα, σύμφωνα με Ελληνες και Ισραηλινούς αξιωματούχους, μέρος της συμφωνίας αποτελεί και ο “πηγαίος κώδικας” (source code) που σχετίζεται με τις δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου (command and control – C2) και ο οποίος θα βρίσκεται σύντομα στη διάθεση των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων”…

Δείτε εδω την έντυπη έκδοση της “Καθημερινής” (οι επισημάνσεις από το φεισμπουκ του Θανάση Καμπαγιάννη):

Εδώ, λοιπόν, έχουμε ένα διπλό όνειδος:

Πρώτον, την τοποθέτηση του συμβαλλόμενου με την Ελλάδα για την λεγόμενη “Ασπίδα του Αχιλλέα” ότι η χώρα μας δεν θα έχει πρόσβαση στην διοίκηση και στον έλεγχο του χρυσοπληρωμένου συστήματος που διαφημίζεται ως το κομβικό σύστημα για την ασφάλεια της Ελλάδας!

Δεύτερον, το όνειδος της εφημερίδας “Καθημερινή” όχι μόνο να… λογοκρίνει τον εαυτό της από την έντυπη στην ηλεκτρονική της έκδοση, αλλά και να διαστρέφει το ουσιαστικότερο μέρος της συνέντευξης που η ίδια φιλοξενεί, ισχυριζόμενη τα αντίθετα από όσα δηλώνει ο συνεντευξιαζόμενος στην έντυπη έκδοση, και μάλιστα σε δυο σημεία: Τόσο στην ερώτηση – απάντηση που έχει εξαφανιστεί, όσο και στην λεζάντα της φωτογραφίας του Ισραηλινού που υπάρχει στην έντυπη έκδοση, η οποία, επίσης έχει εξαφανιστεί από την ηλεκτρονική της έκδοση.

Εδώ διαβάστε όσα έχουν απαληφθεί στην ηλεκτρονική έκδοση της “Καθημερινής”:

α) Ερώτηση: Η Αθήνα έχει επίσης τονίσει τη σημασία της διατήρησης του ελέγχου επί της αρχιτεκτονικής του λογισμικού που χρησιμοποιείται για την λειτουργία και την ανάπτυξη του δικτύου. Αρα, θα έχει η Ελλάδα πρόσβαση στον “πηγαίο κώδικα” (source code) που σχετίζεται με τις δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου (commant and control – C2);

Απάντηση: Οχι. Επειδη ο “πηγαίος κώδικας” δεν περιλαμβανόταν στην άδεια χρήσης της συμφωνίας. Ωστόσο, επαναλαμβάνω, είμαστε εκεί για να παρέχουμε υποστήριξη και συντήρηση, καθώς και κάθε είδους βοήθεια και ό,τι άλλο χρειαστεί στο μέλλον”

β) Η λεζάντα κάτω από την φωτογραφία του Πατέλ:

“Η Ελλάδα δεν θα έχει πρόσβαση στον “πηγαίο κώδικα” που σχετίζεται με τις δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου του συστήματος, αφού, όπως εξηγεί ο Μοσέ Πατέλ, δεν περιλαμβανόταν στην άδεια χρήσης της συμφωνίας (…)”

Αυτά τα κομμάτια, που υπάρχουν στην έντυπη έκδοση της “Καθημερινής”, στην ηλεκτρονική έκδοσή της έχουν εξαφανιστεί…

Σημείωση:

Μετά τον σάλο η “Καθημερινή” επανήλθε στην ηλεκτρονική της έκδοση, όπου, αφού δημοσίευσε όσα είχε… εξαφανίσει προηγουμένως, αναφέρει:

“*Σημειώνεται ότι μετά τη δημοσίευση της συνέντευξης στην Καθημερινή της Κυριακής, το κείμενο ανανεώθηκε online με βάση νεότερη ενημέρωση από το ισραηλινό Υπουργείο Αμυνας για τον «πηγαίο κώδικα». Η ενημέρωση υπογράμμιζε ότι οι Ισραηλινές Eνοπλες Δυνάμεις (IDF) θα προχωρήσουν στη μεταφορά τεχνογνωσίας, καθώς και στην από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας με τις ελληνικές Eνοπλες Δυνάμεις. Η συνεργασία θα επεκταθεί και στις ελληνικές εταιρείες που θα συμμετάσχουν στη συμπαραγωγή των οπλικών συστημάτων”.

Σχόλιο Ημεροδρόμου:

Η ντροπή της “Καθημερινής” είναι δική της υπόθεση, όπως και η (ακόμα πιο ντροπιαστική) διαχείριση αυτής της ντροπής.

Οσον αφορά την ουσία του θέματος, η “νεότερη ενημέρωση” της “Καθημερινής” τι λέει; Οτι το Ισραήλ θα προχωρήσει σε “μεταφορά τεχνογνωσίας” και στην “από κοινού χρήση” λογισμικού και τεχνολογίας. Δηλαδή, ούτε ο κώδικας θα περάσει στις ελληνικές δυνάμεις, αλλά και η χρήση του συστήματος που σχετίζεται με την ασφάλεια της χώρας θα γίνεται από κοινου με ξένο κράτος! Ο,τι δηλαδή λέει ο Ισραηλινός αξιωματούχος εξ’ αρχής, τα οποία αρχικά έγινε προσπάθεια να αποκρυβούν και κατόπιν (και ατυχώς) να ανασκευαστούν. Επαναλαμβάνουμε, λοιπόν: Απίθανοι δούλοι!

Πηγή: www.imerodromos.gr

Ακροδεξιά: όλοι αυτοί που τη βοηθούν να ανέβει στη Γερμανία (και την Ευρώπη)

Η Ακροδεξιά ανεβαίνει στη Γερμανία και στην Ευρώπη, επειδή το υπόλοιπο πολιτικό σύστημα της άνοιξε το δρόμο

του Παναγιώτη Σωτήρη

Κανένα σοκ δεν πρέπει να προκαλεί το γεγονός ότι η Ακροδεξιά, με τη μορφή της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD), είχε έναν εκλογικό θρίαμβο στο γερμανικό κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ, υπερδιπλασιάζοντας τις ψήφους της και πλησιάζοντας το 43,8%, την ώρα που οι Χριστιανοδημοκράτες έχασαν σχεδόν 20%. Αντιθέτως, ήταν ένα απολύτως αναμενόμενο αποτέλεσμα για όποιον παρακολουθεί τις πολιτικές εξελίξεις και μετατοπίσεις στη Γερμανία αλλά και την Ευρώπη.

Καταρχάς, οι πολιτικές που υποτίθεται ότι αποτελούσαν το σήμα κατατεθέν της Ακροδεξιάς, όπως οι πολιτικές κατά των μεταναστών και των προσφύγων, είχαν ήδη αποκτήσει πλήρη πολιτική νομιμοποίηση από τη μεριά των κομμάτων του πολιτικού mainstream. Αρκεί να αναλογιστούμε ότι η στην πράξη κατάργηση του δικαιώματος στο άσυλο (με την εξαίρεση των προσφύγων από την Ουκρανία) πλέον συνδυάζεται με πρωτοβουλίας που κάποτε θα τύγχαναν καθολικής καταδίκης, όπως το σχέδιο να στέλνονται αιτούντες άσυλο σε κέντρα κράτησης εκτός Ευρώπης. Στην πραγματικότητα η τακτική των άλλων κομμάτων, πρωτίστως της κεντροδεξιάς, να ενσωματώσουν το μεγαλύτερο μέρος της ατζέντας της Ακροδεξιάς, απλώς έδωσε στην τελευταία ακόμη μεγαλύτερη ώθηση.

Γιατί μπορεί να υπήρχε η τακτική της υγειονομικής ζώνης, του «πολιτικού τείχους», απέναντι στην Ακροδεξιά, όμως όταν αυτό γίνεται με ταυτόχρονη υιοθέτηση των πολιτικών της στην πράξη, οι ψηφοφόροι που έλκονται από τέτοιες επιλογές έχουν ακόμη λιγότερους λόγους να μη ψηφίσουν την Ακροδεξιά.

Έπειτα, η άνοδος της Ακροδεξιάς έρχεται στο έδαφος μιας εντυπωσιακής αποτυχίας του γερμανικού κυβερνητικού πολιτικού προσωπικού, εδώ και πολλά χρόνια, να μπορέσει να αντιστρέψει την οικονομική στασιμότητα που έχει μετατρέψει την κάποτε οικονομική ατμομηχανή της Ευρώπης στον υποψήφιο «μεγάλο ασθενή» της Γηραιάς Ηπείρου, στοιχείο που επιτείνει ένα κλίμα οικονομικής ανασφάλειας. Και βέβαια τη δυσαρέσκεια επέτεινε ο τρόπος που ήδη διαμορφωνόταν στη Γερμανία ένα κλίμα, από τις εργοδοτικές ενώσεις αλλά και την κυβερνώσα Χριστιανοδημοκρατία, ότι αυτό που φταίει είναι η μειωμένη παραγωγικότητα των εργαζομένων και το γεγονός ότι εργάζονται λιγότερες ώρες στη βιομηχανία από όσο πρέπει.

Και βέβαια, η Ακροδεξιά μπόρεσε να εκμεταλλευτεί τη δυσαρέσκεια από πολιτικές στις οποίες τα τελευταία χρόνια έχουν συναινέσει όχι μόνο οι Χριστιανοδημοκράτες αλλά και οι Σοσιαλδημοκράτες και βέβαια οι Πράσινοι (που εδώ και καιρό έχουν αντικαταστήσει τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες στον ρόλο του κόμματος της «μεσαίας τάξης»). Η Γερμανία αυτή τη στιγμή όχι μόνο πρωτοστατεί στις κυρώσεις απέναντι στη Ρωσία, αλλά και προβάλλοντας τη «ρωσική απειλή» έχει πάρει την επιλογή ενός επανεξοπλισμού που στην πράξη θα σημαίνει μια μεγάλη ανακατανομή πόρων σε βάρος του κοινωνικού κράτος. Για να μην αναφερθούμε στη συνολικότερη δυσαρέσκεια απέναντι στον «υπαρκτό νεοφιλελευθερισμό» της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ευρώ, την οποία προφανώς και εκμεταλλεύεται μια Ακροδεξιά που ξεκίνησε ως «ευρωσκεπτικιστική» δύναμη.

Την ίδια ώρα, η Ακροδεξιά μπορεί να εκμεταλλευτεί την αποτυχία της γερμανικής Αριστεράς να διατυπώσει μια συνολική αντιπολιτευτική τοποθέτηση, πέραν από τη γενική επίκληση της ανάγκης για αντιφασισμό, κοινωνική δικαιοσύνη και αναδιανομή, μια Αριστερά που, στη μορφή τουλάχιστον της Die Linke, παραμένει εγκλωβισμένη στον αριστερό ευρωπαϊσμό, τη μετριοπαθή αντίθεση στον νέο μιλιταρισμό και ιμπεριαλισμό, και τη μερική συμπόρευση με τη φιλοϊσραηλινή προσήλωση του γερμανικού πολιτικού κατεστημένου. Από την άλλη, η προσπάθεια της Σάρα Βάγκενκνεχτ να προσεταιριστεί τον «λαό της Ακροδεξιάς» με την υιοθέτηση μέρους των αντιμεταναστευτικών τοποθετήσεων μάλλον έχει συμβάλει στην ακόμη μεγαλύτερη νομιμοποίηση της Ακροδεξιάς.

Απέναντι σε όλα αυτά η προσπάθεια για παραλλαγές «ενότητας του συνταγματικού τόξου» μάλλον θα έχει ως αποτέλεσμα να κατοχυρώσει ακόμη την Ακροδεξιά ως τη βασική δύναμη αντιπολίτευσης σε μια κοινωνία όλο και πιο δυσαρεστημένη.

Όλα αυτά έρχονται να καταδείξουν πώς μια συνολικότερη – και συνειδητή… – μετατόπιση προς τα δεξιά τόσο της κεντροδεξιάς όσο και της κεντροαριστεράς στην Ευρώπη, τόσο στο επίπεδο της ρητορικής όσο και των ασκούμενων πολιτικών, σε συνδυασμό με την συστηματική δαιμονοποίηση κάθε αριστερής αμφισβήτησης (αρκεί κανείς να κοιτάξει πώς το γαλλικό πολιτικό και μηντιακό σύστημα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τον Μελανσόν πολύ πιο εχθρικά από τη Λεπέν και τον Μπαρντελά), το μόνο που κάνει είναι απλώς να προλειαίνει το έδαφος για το να καταστεί η Ακροδεξιά βασική κυβερνητική εναλλακτική στη Ευρώπη.

Πηγή: www.in.gr

ΟΠΛΑ: Ένα αντάρτικο πόλης στην κατεχόμενη Αθήνα

Ο ιστορικός Ιάσονας Χανδρινός εξηγεί στην Αγιάτη Μπενάρδου την πορεία της Οργάνωσης Περιφρούρησης Λαϊκού Αγώνα, γνωστής και ως ΟΠΛΑ, και τις εμβληματικότερες δράσεις της. Για τον μέσο Έλληνα, οι αντιστασιακές οργανώσεις ήταν κυρίως ο ΕΔΕΣ και ο ΕΛΑΣ. Υπό ποιες συνθήκες εμφανίζεται η οργάνωση ΟΠΛΑ και από ποιους απαρτίζεται; Ποια είναι η σχέση της με το ΚΚΕ, το ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ; Πώς είναι οργανωμένη, ποια είναι τα βασικά της στελέχη και πο

ιοι οι στόχοι της;

Η πολιτική ηττήθηκε από τη λογιστική…

Ο περιορισμός της πολιτικής σε αριθμητικές πράξεις και λογιστικούς υπολογισμούς εξηγεί, μαζί με άλλα, την πολιτική κυριαρχία της ΝΔ στη χώρα.

Νίκος Γιαννόπουλος

H εμμονή με τη… λογιστικοποίηση της πολιτικής μέσα από την κοστολόγηση των προεκλογικών προγραμμάτων των κομμάτων φανερώνει, εκτός όλων των άλλων, και μία φανερή αδυναμία της πολιτικής να επιβληθεί.
Πρόσφατα, όπως είναι γνωστό, γνωστοποίησε το οικονομικό της πρόγραμμα η ΕΛ.Α.Σ. με την παρουσίαση που έκανε στη Θεσσαλονίκη ο Αλέξης Τσίπρας. Δεν πέρασαν παρά ελάχιστα λεπτά από την ανακοίνωσή του και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος είχε ήδη προλάβει να το κοστολογήσει και να κάνει τη σχετική δήλωση.

Εν συνεχεία, η κυβερνητική προπαγάνδα έπιασε δουλειά και το πρόγραμμα, κατά την ΕΛ.Α.Σ. 7,5 δισ., έφτασε να κοστίζει 13 δισ.! Για τις προτάσεις, τη φιλοσοφία και τη χρησιμότητά τους, δεν έγινε κουβέντα. Η (υπερ)κοστολόγηση είχε ήδη αποφανθεί. Ο λογαριασμός, τάχα, δεν βγαίνει, άρα τι να συζητήσουμε;

Το ακόμα πιο παράδοξο όμως έρχεται από την απόφαση της ΕΛ.Α.Σ. να παίξει στο γήπεδο που ορίζει ο πολιτικός της αντίπαλος. Γνωστοποίησε ότι θα υποβάλλει το πρόγραμμά της στο Εθνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο! Με λίγα λόγια, η λογική της Νέας Δημοκρατίας, η επιβολή της λογιστικής έναντι της πολιτικής έχει ήδη θριαμβεύσει.

Όλα αυτά κρύβουν μία τεράστια υποκρισία, θυμίζουν κακοστημένη φάρσα. Όταν η λογοδοσία έχει εξαφανιστεί από το λεξιλόγιο των κυβερνώντων, όταν οι αναπάντητες ερωτήσεις στη Βουλή συσσωρεύονται κατά χιλιάδες, όταν η ίδια η κυβέρνηση ξοδεύει μόνο για τα έτη 2024 και 2025 1,2 δισ. (ναι, δισ.) σε συμβάσεις με εταιρίες συμβουλευτικών υπηρεσιών, το να χύνονται κροκοδείλια δάκρυα για το κόστος των προεκλογικών προγραμμάτων φαντάζει τρομερά υποκριτικό.

Είναι να απορεί κανείς που η αντιπολίτευση παγιδεύεται. Και αυτό εξηγεί κατά ένα μεγάλο ποσοστό γιατί ο Κυριάκος Μητσοτάκης παραμένει ακόμα και σήμερα, 7 χρόνια και 3 μήνες μετά την ανάληψη της εξουσίας, πολιτικά κυρίαρχος. Εχει καταφέρει να φέρει όλους τους άλλους στα δικά του νερά, τους αντιμετωπίζει μόνο με τους δικούς του όρους και με κανόνες που ο ίδιος ορίζει.

Η αντιπολίτευση, χαρακτηριστικά φοβική και ξέροντας ότι διαθέτει μιντιακό χάντικαπ, απλά υποτάσσεται υπό τον τρόμο των αντιπάλων διαδικτυακών τρολ και της χλεύης. Δεν της περνάει καν από το μυαλό να κάνει τις δικές της προτάσεις για τη διαφάνεια και να τις τοποθετήσει πάνω στην ατζέντα του δημόσιου διαλόγου με επιμονή και δυναμισμό. Να φέρει το κυβερνητικό στρατόπεδο προ των δικών του ευθυνών.

Την ώρα βέβαια που μιλάμε για…κοστολογημένα προγράμματα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσθέτει και σβήνει παροχές από το μπλοκάκι του λόγου που θα εκφωνήσει σήμερα στη ΔΕΘ και στον οίο έχουν στρέψει άπαντες στο κυβερνητικό στρατόπεδο το ενδιαφέρον τους.

Οι παροχές οι Πρωθυπουργικές είναι πάντοτε κοστολογημένες. Δεν έχουμε δει ποτέ βέβαια τα σχετικά πειστήρια, αλλά μας αρκεί ο λόγος του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ο οποίος άλλωστε έχει αποδειχθεί πολλές φορές αξιοπρόσεκτα αξιόπιστος σε μία σειρά από ζητήματα, να μην αρχίσουμε την καταγραφή τώρα…

www.news247.gr

Η ΝΑΤΟϊκή Αριστερά και η Δεξιά Ενόραση

Ο κύριος Τσίπρας, ο λαγός που φορούσε γαρύφαλλο με το δόγμα των Securenomics της Ρέιτσελ Ριβς, μεταφρασμένο από το ΙΝΑΤ και βαφτισμένος ως νέος πατριωτισμός.

του Αλέξανδρου Τσίγγου

Τετάρτη βράδυ, 2 Σεπτεμβρίου, Θεσσαλονίκη. Μία μέρα πριν ανέβει ο πρωθυπουργός για τη ΔΕΘ, ο Αλέξης Τσίπρας παρουσιάζει το οικονομικό πρόγραμμα της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης. Μιλά κάτι λιγότερο από δύο ώρες. Η καθαρή απομαγνητοφώνηση, χωρίς τα χειροκροτήματα, τη μουσική και την εισαγωγή της παρουσιάστριας, έχει 8.197 λέξεις. Τελειώνει με μια πρόταση που ακούγεται σαν γενναιοδωρία.

«Σας ζητάμε να μας κρίνετε. Να μας κρίνετε για το όραμά μας, για το σχέδιο και για τους στόχους μας.»

Τον πήρα στα σοβαρά. Οι 8.197 λέξεις είναι μπροστά μου και τις πέρασα μία μία από τα εργαλεία που χρησιμοποιώ για κάθε κείμενο εξουσίας. Ποιες λέξεις διάλεξε και ποιες απέφυγε, ποιον χάρτη σχεδίασε, από πού θα βγει το χρήμα, ποιος θα σηκώσει το βάρος, και πάνω σε τι στέκεται όλο αυτό. Και τις πέρασα από τρία ζευγάρια μάτια που δανείζομαι, του Καστοριάδη, του Χαραλαμπίδη και του Παναγιώτη Κονδύλη, που το 1991, στην εισαγωγή της Παρακμής του αστικού πολιτισμού, έγραψε τις ψυχρότερες σελίδες που έχουν γραφτεί για την καχεξία του αστικού στοιχείου σε αυτή τη χώρα. Η κρίση που ακολουθεί δεν έχει αριθμημένα σημεία, γιατί το πρόβλημα της ομιλίας είναι ένα και τα υπόλοιπα είναι συμπτώματά του.

Η κρίση αρχίζει από το όνομα, γιατί από εκεί αρχίζει πάντα η εξουσία.

ΕΛ.Α.Σ. Τέσσερα γράμματα που στη γλώσσα αυτού του τόπου σημαίνουν τα βουνά, το 1943 και τους νεκρούς που δεν έχουν ακόμη όλοι μνήμα. Ένα κόμμα δανείζεται το πιο φορτισμένο ακρωνύμιο της Αντίστασης και μέσα σε οκτώ χιλιάδες λέξεις δεν λέει ούτε μία φορά τη λέξη τάξη. Ούτε καπιταλισμός, ούτε σοσιαλισμός. Η λέξη αριστερά ακούγεται δύο φορές, και τις δύο μέσα στο όνομα του κόμματος, σαν ετικέτα σε μπουκάλι που άλλαξε περιεχόμενο. «Συντρόφισσες και σύντροφοι» μία φορά, στην πρώτη πρόταση, και από εκεί και πέρα δέκα φορές «αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι». Αντίθετα, το θέμα εθνικ- εμφανίζεται 22 φορές, ευρωπα- 14, ασφαλ- 11, δημόσι- 35.

Και ο πατριωτισμός, που εμφανίζεται τέσσερις φορές, δεν εμφανίζεται ποτέ μόνος. «Νέος πατριωτισμός» για τη μάχη κατά των ανισοτήτων, «πατριωτική εισφορά» για τον φόρο στο 1%, «πατριωτικό καθήκον» για τον ίδιο φόρο, όπως ο «κοινωνικός πατριωτισμός» που κυκλοφορεί τελευταία στον ίδιο χώρο. Μια λέξη που χρειάζεται επίθετο για να σταθεί είναι λέξη που έχει αδειάσει. Το ξέρουμε από τη δημοκρατία, που έγινε λαϊκή, φιλελεύθερη, κοινοβουλευτική, άμεση, ακριβώς όταν έπαψε να σημαίνει από μόνη της και έγινε ξύλινη λέξη στο στόμα όσων την επιβάλλουν και όσων τη στερούνται. Η δημοκρατία στέκεται στο νόημά της χωρίς βοήθεια. Το ίδιο και ο πατριωτισμός. Όταν ο ρήτορας του βάζει επίθετο δεν τον ενισχύει. Ομολογεί ότι ο δικός του δεν αντέχει μόνος.

Ο Κονδύλης εξηγεί και γιατί το επίθετο είναι υποχρεωτικό. Ο ελληνοκεντρισμός, γράφει, υπήρξε όχι μόνο ο κοινός παρονομαστής της νεοελληνικής ιδεολογίας αλλά και το πεδίο μάχης όπου έπρεπε να επικρατήσει όποιος ήθελε να εγείρει αξιώσεις κυριαρχίας, και οι αριστερές μειοψηφίες άσκησαν ευρύτερη επιρροή μόνο όποτε υιοθέτησαν και αυτές πατριωτικά ή εθνικά συνθήματα. Τα είκοσι δύο «εθνικ-» και τα τέσσερα «πατριωτ-» είναι το εισιτήριο εισόδου σε αυτό το πεδίο, πληρωμένο προκαταβολικά.

Το υπόλοιπο λεξικό είναι εισαγόμενο. Η αρχιτεκτονική είναι η τριαδική του Μπλερ και του Ομπάμα, «να παράγουμε περισσότερο, να μοιραζόμαστε δικαιότερα, να ζούμε καλύτερα», με τέσσερα πρόσωπα στο τέλος ως κλείσιμο ανθρωπιστικού διαφημιστικού. Το ερώτημα που οργανώνει το πρώτο μέρος, «ζούμε καλύτερα σήμερα από ό,τι το 2019;», είναι η ερώτηση του Ρίγκαν στον Κάρτερ το 1980, μεταφρασμένη χωρίς εισαγωγικά. Και η μία λέξη που λέγεται στα αγγλικά, «Securonomics», που ο ρήτορας αποδίδει στη «διεθνή βιβλιογραφία», έχει όνομα και επώνυμο. Ρέιτσελ Ριβς, 2023, ομιλία στην Ουάσιγκτον, το δόγμα των Εργατικών του Στάρμερ που δένει την ανάπτυξη με την «οικονομική ασφάλεια», δηλαδή με αμυντική βιομηχανία και αλυσίδες εφοδιασμού που αντέχουν πόλεμο. Δεν το επινόησε το ΙΝΑΤ. Το μετέφρασε.

Το κράτος που φτιάχνει η ομιλία είναι ένα κράτος θεσμών, και θεσμούς έχουμε.

Το ρήμα «δημιουργούμε» ακούγεται δέκα φορές. Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης. Ενιαίος φορέας βιομηχανικής πολιτικής. Εθνικό Σύστημα Προσιτής Κατοικίας και Οργανισμός Κοινωνικά Προσιτής Κατοικίας. Εθνικό Σύστημα Φροντίδας Ηλικιωμένων. Εθνική Ολοκληρωμένη Εγγύηση Φροντίδας. Ψηφιακό παρατηρητήριο τιμών. Δημόσιο μητρώο αλγορίθμων. Τράπεζα γης. Ψηφιακό πορτοφόλι πολιτισμού. Εθνικό Δίκτυο Περιφερειακών Κέντρων Σύγχρονου Πολιτισμού. Μουσεία Δημοκρατίας και Ολυμπισμού. Ετήσιο Φόρουμ Ειρήνης. Δημόσια υποδομή υπολογιστικής ισχύος. Σχέδιο Αριστοτέλης. Δεκαπέντε καινούργια σώματα σε μία βραδιά.

Ο Κονδύλης το είχε περιγράψει πριν το δούμε. Στη νεοελληνική πολιτική, γράφει, πρώτο μέλημα του κόμματος ήταν η κατάκτηση και η νομή του κράτους, γιατί το κράτος παρέμενε ο πιο σίγουρος εργοδότης, και όλα τα ελληνικά κόμματα υπήρξαν κρατιστικά με αυτή τη χειροπιαστή έννοια, ανεξάρτητα από το πώς αντιμετώπιζαν το κράτος στις προγραμματικές τους αρχές. Το κράτος ως λάφυρο, όχι ως εχθρός, όπως το λέω και εγώ χρόνια τώρα. Δεκαπέντε νέα σώματα σημαίνουν δεκαπέντε διοικητικά συμβούλια, δεκαπέντε προϋπολογισμούς και δεκαπέντε σειρές θέσεων για τα ανυπόμονα στελέχη, με τη λέξη εθνικό μπροστά για να μη φαίνεται η νομή.

Εδώ είναι η ρίζα. Έχω γράψει ότι η ελληνική πολιτική πάσχει από τρεις απουσίες, ερμηνευτικό εργαλείο, μορφωτικό υποκείμενο, σχέδιο, και ότι οι θεσμοί δεν είναι το πρόβλημα, γιατί θεσμούς έχουμε περισσότερους από όσους αντέχει η χώρα.

Η ομιλία της Θεσσαλονίκης λέει τη λέξη σχέδιο σε κάθε δεύτερη σελίδα. «Χρειάζεται όραμα, χρειάζεται σχέδιο, χρειάζεται αλλαγή πορείας.» Ονομάζει την τρίτη απουσία για να κρύψει τις δύο πρώτες. Ερμηνευτικό εργαλείο δεν υπάρχει, υπάρχει η «διεθνής βιβλιογραφία». Μορφωτικό υποκείμενο δεν υπάρχει, υπάρχει το ακροατήριο. Ο ρήτορας το λέει με δικά του λόγια, χωρίς να καταλαβαίνει τι λέει. «Έχω και κάποιους στο Συμβούλιο των Τομεαρχών που μου το επισημαίνουν διαρκώς.» «Το ΙΝΑΤ, το Ινστιτούτο μας, οι επιστήμονες.» «Ακούγοντας τους απλούς καθημερινούς ανθρώπους.» Οι επιστήμονες επισημαίνουν, το ινστιτούτο επεξεργάζεται, οι απλοί άνθρωποι ακούγονται. Είναι η αυτοπροσωπογραφία της πρωτοπορίας, του διανοουμένου που βρήκε τη θέση του στον καταμερισμό ανάμεσα στο χέρι και στο μυαλό και τώρα μοιράζει θεσμούς από εκεί.

Και η πρωτοπορία έχει οργανόγραμμα. Το κόμμα ιδρύθηκε στις 26 Μαΐου 2026. Στις 13 Ιουλίου ανακοίνωσε με δελτίο Τύπου το Εθνικό Συμβούλιό του, 400 συν ένα πρόσωπα, πανεπιστημιακοί, πρώην κυβερνητικά στελέχη, «άνθρωποι της αγοράς», με βιογραφικό δίπλα σε κάθε όνομα. Πριν από λίγες μέρες ανακοίνωσε και το Οργανωτικό Γραφείο, οριζόμενο από τα πάνω, ανά τομέα και ανά περιφέρεια. Καμία εκλογή, κανένα συνέδριο, κανένα μέλος που να ψήφισε κανέναν. Η λέξη μέλος δεν ακούγεται στην ομιλία ούτε μία φορά. Και ο ίδιος ο ρήτορας μάς λέει ότι το πρόγραμμα «έγινε μήνες, χρόνια ίσως πριν την ίδρυση» του κόμματος. Το σχέδιο προηγήθηκε του κόμματος και το κόμμα προηγήθηκε των μελών του. Αυτό είναι ακριβώς το κόμμα-καρτέλ που περιγράφει η πολιτική επιστήμη από τα μέσα της δεκαετίας του ’90, το κόμμα που ζει από το κράτος και όχι από τη βάση του, με τα πόδια του στα υπουργεία και όχι στην κοινωνία, και που ο Κονδύλης το είχε δει να έρχεται από το 1991. Μια πρωτοπορία χωρίς σώμα πίσω της γίνεται ιερατείο. Δεν εκπροσωπεί, γιατί δεν έχει ποιον. Μεσολαβεί. Είναι οι νέοι διαμεσολαβητές μιας κουρασμένης και ξεφτιλισμένης δημοκρατίας, που προσφέρουν στον κόσμο την ίδια τελεολογική έξοδο που πρόσφερε πάντα κάθε ιερατείο, το καλύτερο αύριο με αντάλλαγμα την υπακοή σήμερα.

Ανάμεσα στους 400 συν ένα, με την ιδιότητα του καθηγητή του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, ο Νίκος Μαραντζίδης, ο εξ απορρήτων του προέδρου. Το όνομά του βρίσκεται στα έγγραφα της Integrity Initiative, της οργάνωσης που χρηματοδοτούσε το βρετανικό Φόρεϊν Όφις για επιχειρήσεις επιρροής, όπως αποκάλυψε το ίδιο το Documento ήδη από το 2018 και ξανά φέτος τον Μάιο, με τον καθηγητή να απαντά με απειλές μηνύσεων αντί με εξηγήσεις. Δεν το γράφω για να πω ότι ο ένας άνθρωπος κρατά το κόμμα. Το γράφω γιατί ένα Συμβούλιο σοφών που διορίζεται από τα πάνω, χωρίς φίλτρο από τα κάτω, έχει ακριβώς αυτό το πρόβλημα. Δεν υπάρχει κανείς ανάμεσα στον πρόεδρο και στον σοφό για να ρωτήσει από πού έρχεται ο σοφός.

Και επειδή η πρωτοπορία δεν έχει υποκείμενο, τα σώματα που φτιάχνει δεν έχουν ανθρώπους. Ταμείο με «επαγγελματική διοίκηση» και «ανεξάρτητη αξιολόγηση». Επιτροπή Ανταγωνισμού με «χρηματοδοτική αυτοτέλεια». Αλγόριθμοι σε μητρώο με «ανθρώπινη επανεξέταση». Εγγύηση χρόνου αναμονής στο ΕΣΥ και, αν παραβιάζεται, «ο ασθενής εξυπηρετείται αλλού με τη δαπάνη του Δημοσίου», δηλαδή στην ιδιωτική κλινική με δημόσιο χρήμα, χωρίς να προφέρεται η λέξη ιδιωτική. Ο πολίτης εμφανίζεται δώδεκα φορές, πάντα ως αποδέκτης, λογαριασμός, τσέπη, επίδομα, ποτέ ως άνθρωπος που αποφασίζει μαζί με άλλους. Και το πιο ενδιαφέρον. Η διάγνωση του Τσίπρα για το επιτελικό κράτος είναι κατά λέξη η διάγνωση της kenocracy, της διακυβέρνησης από κανέναν. «Όλη η εξουσία σε λίγα χέρια και καμία ευθύνη με όνομα και επώνυμο.» «Κανείς δεν φταίει για τίποτα σε αυτόν τον τόπο.» Και η απάντησή του σε αυτό το «κανείς» είναι δεκαπέντε ανεξάρτητοι μηχανισμοί. Το κενό γεμίζει με καλύτερα σχεδιασμένο κενό.

Το χρήμα του σχεδίου βγαίνει από την πόρτα που ο ρήτορας λέει ότι κλείνει.

Το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης, «η επενδυτική μηχανή της επόμενης δεκαετίας», έχει τρεις πηγές. Ενάμισι δισεκατομμύριο τον χρόνο από το εθνικό σκέλος των δημοσίων επενδύσεων, πεντακόσια εκατομμύρια από «εγχώριες επιχειρήσεις», και «1 δισεκατομμύριο τον χρόνο από την ανακατεύθυνση των εσόδων από την Golden Visa, όπου σταματάμε να πουλάμε τα σπίτια των παιδιών μας και αρχίζουμε να χρηματοδοτούμε το μέλλον τους». Η αίθουσα χειροκρότησε το δεύτερο μισό της πρότασης και δεν άκουσε το πρώτο. Για να ανακατευθύνεις ένα δισεκατομμύριο τον χρόνο από την Golden Visa, πρέπει η Golden Visa να συνεχίσει να φέρνει ένα δισεκατομμύριο τον χρόνο. Δηλαδή να συνεχίσεις να πουλάς τα σπίτια των παιδιών μας, με τον ίδιο ρυθμό, επί δέκα χρόνια. Το μέλλον τους χρηματοδοτείται από τα κουτάκια με τους κωδικούς στις πόρτες των πολυκατοικιών της Κυψέλης και του Κουκακίου, από τα διαμερίσματα που δεν θα κατοικήσουν ποτέ.

Αυτό δεν είναι λάθος λογιστικής. Είναι το κύκλωμα της χρεοαποικίας σε εσωτερική έκδοση, όπως το έχω περιγράψει στη σειρά για τον Λίβανο, την Κύπρο και την Ελλάδα. Πουλάς έδαφος για να χρηματοδοτήσεις ανάπτυξη, η ανάπτυξη ανεβάζει την τιμή του εδάφους, το ακριβότερο έδαφος πουλιέται καλύτερα. Το Ταμείο της «σύγκλισης» έχει ενσωματωμένο το κίνητρο να μη συγκλίνει ποτέ.

Και εδώ ο Κονδύλης γίνεται προφήτης χωρίς να το επιδιώκει. Το 1991 έγραψε ότι ο δρόμος της ανάπτυξης είναι ο δρόμος της συσσώρευσης και της προσωρινής στέρησης, ενώ ο δρόμος της βραχυπρόθεσμης ευημερίας είναι ο δρόμος του παρασιτισμού και της εκποίησης της χώρας. Και ότι ένας λαός που έμαθε να θεωρεί τον εαυτό του γένος περιούσιο αρνείται να βάλει με τον νου του ότι ξεπουλά τον τόπο του για να καταναλώσει περισσότερο, οπότε πλειοδοτεί σε εθνικιστική ρητορεία την ίδια ώρα που εκποιεί. Το ονόμασε συλλογική σχιζοφρένεια. Και για την Αριστερά ειδικά είχε μια πρόταση που πονάει, ότι όντας καταδικασμένη να υπερασπίζει τα λαϊκά αιτήματα υποχρεώνεται να γίνει σημαιοφόρος κάθε καταναλωτικής απαίτησης, αρκεί όποιος την προβάλλει να αυτοτιτλοφορείται λαός. Είκοσι δύο «εθνικ-», ένα δισεκατομμύριο τον χρόνο από την Golden Visa και εξακόσια ευρώ στο νοικοκυριό, μέσα στην ίδια ομιλία, είναι η κλινική εικόνα αυτής της διάγνωσης τριάντα πέντε χρόνια μετά. Και οι άλλες δύο πηγές του δεν στέκονται καλύτερα. Το «εθνικό σκέλος» των δημοσίων επενδύσεων αποφασίζεται σε μια χώρα με πρωτογενή πλεονάσματα και νέο Σύμφωνο Σταθερότητας, και οι λέξεις χρέος, πλεόνασμα, Κομισιόν δεν ακούγονται ούτε μία φορά στην ομιλία. Η μόχλευση «ιδιωτικών κεφαλαίων» που ανεβάζει τα 12 σε 25 δισεκατομμύρια είναι το μοντέλο ΣΔΙΤ, που η Αριστερά κατήγγελλε επί είκοσι χρόνια, με το επίθετο εθνικό μπροστά.

Το ίδιο ισχύει και για την πιο χειροκροτημένη πρόταση της βραδιάς. «Θεσπίζουμε πατριωτική εισφορά, προσέξτε, για το ισχυρότερο 1%.» Ένα ευρώ τον χρόνο για κάθε εκατό ευρώ καθαρής περιουσίας. Και η μισή πρόταση που ακολουθεί, «σε αντικατάσταση των άλλων γενικών επιβαρύνσεων πάνω στην ίδια περιουσία». Ο πλουσιότερος Έλληνας πληρώνει ένα στα εκατό και απαλλάσσεται από τα υπόλοιπα. Το ριζοσπαστικότερο μέτρο της ομιλίας κουβαλά μέσα του τη δική του εξαίρεση, και ο ρήτορας ζητά προσοχή ακριβώς πριν την πει. Το «προσέξτε» ακούγεται έξι φορές στην ομιλία, πάντα λίγο πριν από μια πρόταση που χρειάζεται ξέπλυμα.

Ποιος θα φορτωθεί το φορτίο;

Η ομιλία λέει την αλήθεια για την παραγωγικότητα, 45% κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, και λέει την αλήθεια για τη δημογραφία, «η χώρα γερνά, ο πληθυσμός εργάσιμης ηλικίας μειώνεται». Και μετά υπόσχεται ναυπηγεία σε Πέραμα, Ελευσίνα, Σύρο και Χαλκίδα, γραμμή συναρμολόγησης φωτοβολταϊκών, μονάδα μπαταριών «ελληνικού σχεδιασμού», ζώνη αμυντικής βιομηχανίας, αγροδιατροφικά συμπλέγματα, 30.000 νέους εκπαιδευτικούς, 50.000 κατοικίες σε τέσσερα χρόνια. Ποιος θα τα κάνει όλα αυτά; Σε μια οικονομία που είναι 82% υπηρεσίες, με τους συγκολλητές να έχουν φύγει από το Πέραμα εδώ και δύο δεκαετίες, με τα δημοτικά της Ηπείρου να κλείνουν με επτά μαθητές και την είσοδο στο δημοτικό να προβλέπεται μειωμένη στα τρία τέταρτα μέχρι το 2046, ποιος θα σταθεί στη γραμμή συναρμολόγησης και για ποια παιδιά θα διοριστούν οι 30.000 δάσκαλοι;

Ο ρήτορας το ομολογεί ο ίδιος σε μια παρένθεση. «Δεν γίνεται να είμαστε η πρώτη ναυτιλιακή δύναμη και να μην έχουμε ελληνικό πλήρωμα.» Δεν έχουμε πλήρωμα. Έχουμε εφοπλιστές, που η ομιλία επίσης δεν ονομάζει, με τον συντελεστή φορολόγησής τους κατοχυρωμένο στο Σύνταγμα. Και η «αμυντική βιομηχανία» υπόσχεται προϊόντα σε μια χώρα που έκλεισε τα δικά της εργοστάσια, με την ΕΛΒΟ να μην αναφέρεται ούτε μία φορά, τη στιγμή που η Τουρκία έχτισε σε δύο δεκαετίες δική της αμυντική βιομηχανία από το μηδέν, όπως έχω γράψει αλλού, με το ίδιο χρήμα που εμείς δώσαμε σε αγορές. Το πρόγραμμα είναι παραγωγή χωρίς χέρια. Και όταν δεν ρωτάς ποιος θα φορτωθεί το φορτίο, η απάντηση δίνεται μόνη της. Θα το φορτωθούν οι ίδιοι που το φορτώνονται πάντα, μέσα από τη μετανάστευση, την υπερεργασία και το φθηνό εργατικό της Θράκης.

Ο χάρτης λέει καθαρότερα από το λεξικό τι είναι αυτό το πρόγραμμα.

Πέντε υπουργεία εκτός Αττικής. Βιομηχανίας στη Θεσσαλονίκη, Αγροτικής Ανάπτυξης στη Λάρισα, Τουρισμού στο Ηράκλειο, Νησιωτικής Πολιτικής στη Λέσβο, Ψηφιακής Πολιτικής στην Κοζάνη. Για τη Θράκη «ειδική ζώνη αμυντικής βιομηχανίας». Για τη Θεσσαλία νερό και αγροδιατροφή. Για τα λιμάνια ναυπηγεία. Και πάνω από όλα ο άξονας, «σιδηροδρομικός εμπορευματικός διάδρομος από τα λιμάνια μας προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη», με τη Θεσσαλονίκη «διαμετακομιστικό κόμβο» και «Μητρόπολη των Βαλκανίων». Το κλειδί βρίσκεται στην τρίτη σελίδα, σε μια φράση που ακούγεται τεχνική. «Να κατακτήσουμε ισχυρότερη θέση στο νέο διεθνή καταμερισμό εργασίας.» Οι περιφέρειες της Ελλάδας δεν μοιράζονται αρμοδιότητες. Τοποθετούνται σε έναν καταμερισμό που έχει ήδη γίνει αλλού. Η φράση έχει και προϊστορία. Ο Κονδύλης έκλεισε την εισαγωγή του το 1991 με τη διαπίστωση ότι η Ελλάδα εντάσσεται σε πολύ χαμηλή θέση στο σύστημα του διεθνούς καταμερισμού της υλικής και της πνευματικής εργασίας. Τριάντα πέντε χρόνια μετά, το πρόγραμμα της Αριστεράς δεν αμφισβητεί τον καταμερισμό. Ζητά καλύτερο ράφι μέσα σε αυτόν.

Επί δεκαετίες η περιφέρεια ζητούσε να πάψει να είναι υποσημείωση της Αθήνας, και ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης το έθεσε ως ζήτημα εξουσίας. Είναι η πρώτη φορά που αρχηγός κόμματος εξουσίας εκφέρει το σχήμα του σχεδόν με τα ίδια λόγια, και είναι ακριβώς η στιγμή που πρέπει να κοιτάξει κανείς τι δίνεται σε κάθε τόπο. Η Θεσσαλονίκη γίνεται κόμβος, δηλαδή σημείο από όπου περνούν εμπορεύματα με το κοντέινερ σφραγισμένο, όπως περνά κανείς τη Σίνδο από την Εγνατία χωρίς να τη δει. Η Κοζάνη, μετά τον λιγνίτη, παίρνει την ψηφιακή πολιτική, γιατί εκεί υπάρχουν τα δίκτυα υψηλής τάσης που χρειάζονται τα data centers και το εργατικό δυναμικό που έμεινε χωρίς ορυχείο. Κάθε περιφέρεια ορίζεται από αυτό που προσφέρει στο κέντρο, και το κέντρο δεν είναι πια η Αθήνα. Είναι η αλυσίδα εφοδιασμού. Η Λέγκα των Αθηνών φτάνει έτσι στην τελική της μορφή. Η πόλη έχει κάνει την ύπαιθρο προέκτασή της τόσο πλήρως που δεν χρειάζεται καν να μείνει στην Αθήνα για να το κάνει. Μετακομίζει στη Λάρισα και συνεχίζει, ως προέκταση όχι πια της Αθήνας αλλά της Φρανκφούρτης.

Και η Θράκη. Όταν διάβασα την πρόταση γέλασα δυνατά. Εργοστάσιο όπλων στην πρώτη γραμμή, σε απόσταση πυροβολικού από τον Έβρο, εκεί όπου κανένας επιτελής στον κόσμο δεν θα το τοποθετούσε. Το γέλιο κράτησε όσο χρειάστηκε για να καταλάβω ότι η πρόταση δεν είναι στρατιωτική, άρα δεν διαβάζεται στρατιωτικά.

Η Θράκη είναι η πιο ερημωμένη περιφέρεια της χώρας, με τη φθηνότερη γη, το φθηνότερο εργατικό, τα βουλγαρικά σύνορα σε μισή ώρα και ένα λιμάνι που η ομιλία δεν ονομάζει ούτε μία φορά, την Αλεξανδρούπολη. Από εκεί περνά εδώ και χρόνια το αμερικανικό και νατοϊκό υλικό που ανεβαίνει προς Βουλγαρία και Ρουμανία. Μια ζώνη όπλων δίπλα σε αυτό το λιμάνι δεν κοιτάζει ανατολικά. Κοιτάζει βόρεια, προς τον διάδρομο. Το προϊόν συναρμολογείται εκεί επειδή εκεί είναι φθηνό και φεύγει από εκεί επειδή εκεί είναι η πόρτα.

Ο διάδρομος ξεκινά από τα λιμάνια, και εδώ η ομιλία έχει τη μία πρόταση που δεν θα έπρεπε να είχε πει. «Εμείς τα λιμάνια μας τα θέλουμε κόμβους ενός εθνικού δικτύου και όχι φιλέτα προς πώληση.» Ο Πειραιάς πουλήθηκε στην COSCO το 2016 και το λιμάνι της Θεσσαλονίκης το 2018, και τις δύο φορές με υπογραφή κυβέρνησης Τσίπρα. Ο άνθρωπος που τα παρέδωσε στέκεται στη Θεσσαλονίκη, δίπλα στο λιμάνι που παρέδωσε, και υπόσχεται ότι δεν θα τα πουλήσει. Ούτε δικαιολογία ούτε μεταμέλεια. Η βάφτιση εδώ δεν αλλάζει το όνομα του πράγματος. Αλλάζει το όνομα του δράστη.

Και μετά έρχεται η σιωπή, που είναι το πιο ακριβές μέρος της ομιλίας.

«Για τον σιδηρόδρομο θέλω να πω μία μόνο φράση και θέλω να ακουστεί ως όρκος.» Ο όρκος αφορά τη σηματοδότηση, την τηλεδιοίκηση, την πιστοποίηση προσωπικού. Η λέξη Τέμπη δεν προφέρεται ούτε μία φορά! Πενήντα εφτά νεκροί χωρίς τοπωνύμιο, μέσα σε έναν όρκο που δόθηκε εξαιτίας τους, και τρεις γραμμές πιο κάτω ονομάζεται καθαρά ο «εμπορευματικός διάδρομος προς τα Βαλκάνια». Το έγκλημα δεν έχει όνομα. Ο διάδρομος έχει. Και τα μόνα σώματα που γέμισαν πραγματικά τις πλατείες αυτής της χώρας τα τελευταία χρόνια, τα σώματα των Τεμπών, δεν έχουν στην ομιλία ούτε τόπο ούτε όνομα.

Ο κατάλογος συνεχίζεται. Κύπρος, μηδέν, σε ομιλία που λέει ασφάλεια έντεκα φορές. ΝΑΤΟ, Σούδα, βάσεις, Ουκρανία, μηδέν, σε ομιλία που σχεδιάζει αμυντική βιομηχανία χωρίς να λέει σε ποιον θα πουλά. Μεταναστευτικό, μηδέν σε 8.197 λέξεις, με το υπουργείο Νησιωτικής Πολιτικής να πηγαίνει στη Λέσβο. Δικαιώματα, μηδέν, εκτός από τις γυναίκες ως άμισθη υποδομή φροντίδας. Εφοπλιστές, μηδέν. Και το Σύνταγμα, μηδέν, σε μια ομιλία που μεταφέρει πέντε υπουργεία, καταργεί τις Πανελλαδικές, ξαναχτίζει την αυτοδιοίκηση και ιδρύει δεκαπέντε θεσμούς, την ίδια στιγμή που η Βουλή ψήφισε τον Ιούλιο ποιες 33 διατάξεις του Συντάγματος πάνε προς αναθεώρηση, με το άρθρο 16 και το άρθρο 86 στην αιχμή, και που η επόμενη Βουλή, αυτή που θα βγάλει η κάλπη για την οποία μιλά ο ρήτορας, θα είναι η αναθεωρητική.

Ένα κόμμα που ζητά ψήφο για την αναθεωρητική Βουλή και δεν λέει τι θα κάνει με την αναθεώρηση έχει αποφασίσει ότι το άρθρο 110 δεν το αφορά. Και το 2015. Δημοψήφισμα, τρίτο μνημόνιο, υπογραφή κάτω από 86 δισεκατομμύρια, μηδέν. Η λέξη μνημόνιο ακούγεται πέντε φορές, πάντα σε τρίτο πρόσωπο. «Αυτή η παράλογη μνημονιακή δέσμευση, ήρθε η ώρα, 8 χρόνια μετά την έξοδο από τα μνημόνια, επιτέλους να τελειώσει.»

Εδώ το χρονολόγιο αυτοαναιρείται με τον ίδιο τρόπο που αυτοαναιρέθηκε πριν από λίγες μέρες το κείμενο του Πολάκη. Ιούλιος 2015, υπογράφει. Αύγουστος 2018, Ιθάκη με το γαρύφαλλο, τα μνημόνια τελείωσαν. Σεπτέμβριος 2026, μια μνημονιακή δέσμευση πρέπει «επιτέλους να τελειώσει».

Αν τελείωσαν το 2018, τι τελειώνει τώρα; Αν αυτό που τελειώνει τώρα υπάρχει, τότε η έξοδος του 2018 ήταν παράσταση, και την προκαταβολή φόρου που καταγγέλλει τη διατήρησε η δική του κυβέρνηση επί τέσσερα χρόνια. Ο ρήτορας μιλά για τα μνημόνια σαν να τα υπέγραψε κάποιος άλλος, και η αίθουσα χειροκροτεί σαν να το πιστεύει.

Και το χρέος. Η λέξη ακούγεται δύο φορές, τη μία ως «ρυθμίσαμε το χρέος». Η λέξη απεχθές πουθενά. Τον Ιούνιο του 2015 η Επιτροπή Αλήθειας για το Δημόσιο Χρέος, που συγκρότησε η Βουλή επί δικής του κυβέρνησης, κατέληξε ότι το ελληνικό χρέος είναι παράνομο, αθέμιτο και απεχθές. Το πόρισμα υπάρχει στο αρχείο της Βουλής. Ο άνθρωπος που το παρέλαβε δεν το θυμάται και ζητά σύγκλιση.

Σύγκλιση με ποια Ευρώπη. Η Ευρώπη ακούγεται δεκατέσσερις φορές και τις δεκατέσσερις ως προορισμός. Ευρωπαϊκός μέσος όρος, ευρωπαϊκό κεκτημένο, «να ζήσουμε σαν Ευρωπαίοι». Ούτε μία επιφύλαξη, ούτε μία ερώτηση για το τι έχει γίνει αυτή η Ευρώπη τα χρόνια που ο ρήτορας έλειπε από την εξουσία. Η Ευρώπη της φον ντερ Λάιεν, του ReArm και της οικονομικής ασφάλειας, αλλά και η Ευρώπη του Chat Control, του ψηφιακού πορτοφολιού ταυτότητας, της διαλειτουργικότητας των βάσεων δεδομένων που περιέγραψα στη σειρά για το Πλέγμα, μια Ευρώπη της επιτήρησης που στήνεται κομμάτι κομμάτι με κανονισμούς και που μετασχηματίζεται όλο και πιο φανερά σε αυτό που έλεγε ότι πολεμούσε, μια Σοβιετία με κεντρικό σχεδιασμό, ενιαία ιδεολογία ασφάλειας και μητρώα πολιτών. Για αυτή την Ευρώπη η ομιλία δεν έχει τίποτα να πει. Έχει μόνο την επιθυμία να συγκλίνει.

Και το ψηφιακό, που ακούγεται επτά φορές, πάντα ως αγαθό. Ψηφιακή αδειοδότηση, ψηφιακό παρατηρητήριο, ψηφιακή συνδεσιμότητα, ψηφιακή εξυπηρέτηση, υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, και ένα «ψηφιακό πορτοφόλι πολιτισμού» για τα παιδιά, με την ίδια ακριβώς μορφή που έχει το ευρωπαϊκό πορτοφόλι ταυτότητας που ετοιμάζεται. Για την αναγωγή της ζωής σε δεδομένα και τη μετάθεση της πραγματικότητας στην οθόνη, τίποτα. Για το σύστημα πιστοληπτικής αξιολόγησης που στήθηκε με νόμο και φέρνει στη χώρα τη λογική της κοινωνικής πίστωσης, τίποτα, μόνο η υπόσχεση να σβηστούν οι παλιοί οφειλέτες από τον Τειρεσία, την ώρα που ο Τειρεσίας αντικαθίσταται από κρατικό μητρώο με πολύ περισσότερα πεδία. Το μόνο σημείο όπου η ομιλία λέει κάτι κριτικό για την τεχνολογία, το μητρώο αλγορίθμων και η απαγόρευση της βιομετρικής παρακολούθησης, ακυρώνεται μία σελίδα νωρίτερα από την ανακοίνωση «δημόσιας υποδομής υπολογιστικής ισχύος και δεδομένων». Εμπρός λοιπόν για τα data centers, και μάλιστα στην Κοζάνη. Που χρειάζονται ρεύμα όσο πόλεις και νερό όσο πόλεις, σε μια περιφέρεια που έδωσε ήδη τα πνευμόνια της για τον λιγνίτη και τώρα καλείται να δώσει το νερό της για τον server. Από το ορυχείο στο data center αλλάζει μόνο ο ιδιοκτήτης του υπεδάφους, όχι ο ρόλος του τόπου.

Οι απουσίες έχουν ένα κοινό γνώρισμα, και αυτό το γνώρισμα ονομάζει το όχημα.

Απόντα είναι όλα όσα έχουν ιδιοκτήτη με τηλέφωνο. Βάσεις, τράπεζες, εφοπλιστές, λιμάνια, δημοσιονομικοί κανόνες, μεταναστευτικό, Κύπρος. Παρόντα είναι όλα όσα έχουν θυμό χωρίς διεύθυνση. Ακρίβεια, ενοίκιο, ΕΣΥ, Τειρεσίας, φροντιστήριο, τα φάρμακα του συνταξιούχου. Το κείμενο απευθύνεται στον θυμό με ακρίβεια χειρουργού και αποφεύγει τον ιδιοκτήτη με την ίδια ακρίβεια. Αυτός είναι ο λαγός, το αριστερό όχημα που κατασκευάζεται για να απορροφήσει τη ριζοσπαστικοποίηση και μετά πετιέται. Η κοινωνία τον έχει ξαναδεί και ξέρει πώς τελειώνει, γιατί και του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ η πρώτη ρήξη ήταν και η τελευταία τους.

Το τρίτο μέρος της ομιλίας είναι η δόση που κρατά το όχημα σε κίνηση. Μείον 30% στο ρεύμα, ΦΠΑ 6% στα τρόφιμα, «600 ευρώ τον χρόνο για κάθε νοικοκυριό», μηδενική συμμετοχή στα φάρμακα, «360 έως 720 ευρώ» στον συνταξιούχο, δωρεάν συγκοινωνία «για να αναπνεύσουν οι πόλεις», 120 δόσεις. Ποσά μετρημένα με ακρίβεια φαρμακοποιού. Αρκετά για να ελαφρύνουν τον μήνα, ανεπαρκή για να αλλάξουν τη θέση κανενός στην παραγωγή, στην ιδιοκτησία, στην απόφαση. Ο ναρκοκαπιταλισμός δεν κοιμίζει το σώμα. Το κρατά ξύπνιο, με τον πόνο σε επίπεδο που να τον νιώθει, και ήσυχο, με την ανακούφιση σε επίπεδο που να την περιμένει. Και ο Παναγιώτης από το Κιλκίς, ο Γιώργος από τη Μενεμένη, το ζευγάρι έξω από την Καρδίτσα, η Ελένη στο αεροδρόμιο με τη βαλίτσα, είναι το φύλλο οδηγιών της δόσης. Λένε σε ποιον απευθύνεται και τι θα νιώσει.

Ο θόλος, τέλος, εξηγεί γιατί όλα αυτά δεν χρειάστηκαν εντολή.

Η Θεωρία της Συσχέτισης λέει ότι η εξουσία σπάνια φαίνεται σε ένα σημείο. Φαίνεται στη συνύπαρξη. Στην ομιλία συνυπάρχουν Securonomics, οικονομική ασφάλεια, νέος διεθνής καταμερισμός εργασίας, βιομηχανίες διπλής χρήσης, ζώνη όπλων στη Θράκη, ναυπηγεία σε τέσσερα λιμάνια, σιδηρόδρομος προς την Κεντρική Ευρώπη, Θεσσαλονίκη κόμβος. Έξω από την ομιλία, την ίδια περίοδο, συνυπάρχουν η έκθεση Ντράγκι με την αμυντική βιομηχανία στο κέντρο, το ReArm Europe των οκτακοσίων δισεκατομμυρίων, το δόγμα της Ριβς που έδωσε το όνομα, και ο ίδιος χάρτης με τις ίδιες λέξεις από κάθε Αμερικανό πρέσβη στην Αθήνα από τον Πάιατ και μετά, η Ελλάδα κόμβος, η Αλεξανδρούπολη πύλη, ο σιδηρόδρομος προς τον βορρά. Οι δύο λίστες είναι η ίδια λίστα.

Η Πρεσβεία δίνει χρίσμα; Αν θεωρηθεί ως λάθος ανάγνωσης δεν είναι στην υποψία. Είναι στην εικόνα του συστήματος. Ένα σύστημα που θέλει να κρατήσει τα τοιχώματα του δοχείου δεν ελέγχει έναν πόλο. Ελέγχει όλους, και για να τους ελέγχει όλους πρέπει να τους φτιάξει διαφορετικούς μεταξύ τους, αλλιώς το δοχείο αδειάζει από τη μία μεριά. Το έχει ξανακάνει σε αυτή τη χώρα δύο φορές, με την ίδια συνταγή. Με τη ριζοσπαστική γλώσσα του Ανδρέα Παπανδρέου, που κράτησε το αριστερό τοίχωμα για μια δεκαετία και κατέληξε, με δικά του λόγια, από το επιθυμητό στο εφικτό. Και με τον Τσίπρα, που πήρε «έναν νόμο, ένα άρθρο» για την κατάργηση των μνημονίων και το κατέληξε στο τρίτο. Η Πρεσβεία η αν θέλετε Πρεσβείες, χρειάζονται μόνο να τον αφήσει να είναι διαφορετικός, να λέει γενοκτονία, να λέει 1%, να λέει ΕΛ.Α.Σ., ώστε ο θυμός που θα έφευγε από το δοχείο να βρίσκει τοίχωμα και να μένει μέσα. Το τοίχωμα που εγκλωβίζει τον κοινωνικό ριζοσπαστισμό, που υπόκωφα διατρέχει την Ελληνική κοινωνία μέσα στα ελεγχόμενα τοιχώματα. Να μην τα διαρρήξει.

Η εικόνα των τοιχωμάτων έχει και κοινωνιολογική βάση, και τη δίνει πάλι ο Κονδύλης. Η αυτονομία του κομματικού παιγνιδιού στην Ελλάδα, γράφει, κάνει τις ιδεολογικές αντιθέσεις δευτερεύουσες ή απλώς προσχηματικές. Στο ιδεολογικό φάσμα ένας πολιτικός καταλαμβάνει ορισμένη θέση επειδή όλες οι υπόλοιπες είναι κατειλημμένες, και είναι πρόθυμος να την εγκαταλείψει αν κενωθεί κάποια άλλη. Οι θέσεις υπάρχουν πριν από τους ανθρώπους που τις παίρνουν, όπως τα τοιχώματα υπάρχουν πριν από το υγρό. Ο Τσίπρας του 2026 καταλαμβάνει τη θέση που κενώθηκε όταν την εγκατέλειψε ο Τσίπρας του 2015.

Άρα το κείμενο δεν έχει χρίσμα. Είναι γραμμένο έτσι ώστε να μη χρειάζεται. Δεν αγγίζει τίποτα που θα έκανε κάποιον από τους μεγάλους να σηκώσει το τηλέφωνο, και λέει τη λέξη γενοκτονία για να κρατήσει το ακροατήριο που ήρθε να ακούσει Αριστερά. Είναι σχεδιασμένο ως αποδεκτό από κάθε γωνία του θόλου και ταυτόχρονα ως διαφορετικό από κάθε άλλη γωνία του. Το χρίσμα χρειάζεται συνωμότες. Η συσχέτιση δουλεύει μόνη της, και η διαφορά είναι μέρος του σχεδίου, όχι απόδειξη εναντίον του.

Η κρίση, λοιπόν, όπως ζητήθηκε.

Ένα λεξικό όπου κάθε πράγμα έχει καινούργιο όνομα και κανένα πράγμα δεν έχει χέρι. Δεκαπέντε θεσμοί χτισμένοι πάνω σε τρεις απουσίες, εργαλείο, υποκείμενο, σχέδιο, με το τρίτο να ονομάζεται δυνατά για να μην ακουστούν τα δύο πρώτα. Ένα ταμείο που χρηματοδοτείται από την πόρτα που λέει ότι κλείνει. Παραγωγή χωρίς χέρια σε χώρα που γερνά. Ένας χάρτης όπου κάθε τόπος έχει λειτουργία και κανένας τόπος δεν έχει βούληση. Και μια σιωπή που περιγράφει κάθε δωμάτιο του σπιτιού και δεν λέει ποτέ ποιος κρατά τα κλειδιά. Ο Καστοριάδης ονόμαζε ετερονομία την κατάσταση μιας κοινωνίας που παίρνει τον νόμο της απ’ έξω και δεν το λέει. Η ομιλία της Θεσσαλονίκης είναι ετερόνομη με τον πιο καθαρό τρόπο, γιατί είναι ειλικρινής σε κάθε λεπτομέρεια εκτός από την προέλευσή της.

Και κάτι τελευταίο, γιατί δεν μας επιτρέπεται πια η αφέλεια. Ο άνθρωπος που έγραψε την Ιθάκη, δηλαδή που βάφτισε επιστροφή στην πατρίδα ένα κείμενο με την ενισχυμένη εποπτεία να τρέχει από την επομένη, στέκεται οκτώ χρόνια μετά στη Θεσσαλονίκη και ξαναβαφτίζεται ως η αριστερή πρόταση. Η Ιθάκη ήταν η πρώτη βάφτιση, το ομηρικό όνομα πάνω σε έναν κατάλογο συμβιβασμών. Η ΕΛ.Α.Σ. είναι η δεύτερη, το αντάρτικο όνομα πάνω σε έναν κατάλογο θεσμών. Ανάμεσα στις δύο ο άνθρωπος έμεινε ο ίδιος, ίδιοι οι συμβιβασμοί, ίδιος ο σχεδιασμός που, όπως έδειξε ο θόλος, δεν γράφτηκε στην Αθήνα. Όποιος έχει διαβάσει την πρώτη βάφτιση δεν έχει δικαίωμα να πιστέψει τη δεύτερη.

Η Κενοκρατία δεν διορθώνεται με καλύτερη Κενοκρατία. Το κενό, όταν γεμίζει, γεμίζει με πρόσωπο ή με πλατεία, τρίτος τρόπος δεν υπάρχει. Η ομιλία δεν προσφέρει ούτε το ένα ούτε το άλλο. Προσφέρει διαδικασία, και ζητά να κριθεί γι’ αυτήν. Κρίθηκε.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ο Αλέξανδρος Τσίγγος είναι τηλεοπτικός και ραδιοφωνικός παραγωγός και αρθρογράφος και αναλυτής σε διάφορα ενημερωτικά sites και εφημερίδες.

Πηγή: www.documentonews.gr