Soloup "Η φωτογραφία της ημέρας"

topontiki.gr

Φωτογράφισέ με

Η ιερή αγελάδα των προσωπικών δεδομένων καταλήγει σταδιακά σε Ιερά Εξέταση για την ανθρώπινη ελευθερία και κυρίως για τη λειτουργία του δικαιώματος στo πραγματικό του πλαίσιo,

Κώστας Βαξεβάνης

Αύγουστος στη Λισσαβώνα. Ο κόσμος πηγαινοέρχεται στον πεζόδρομο της Rua Cor-de-Rosa, κάτω από τις πολύχρωμες ομπρέλες που δίνουν εικαστική διάσταση και κυριολεκτικά χρώμα στη μεσημεριανή βόλτα. Οι περισσότεροι φωτογραφίζουν και φωτογραφίζονται μπροστά στο χαρούμενο φόντο. Προφανώς είμαι ένας από αυτούς.
Στην παρέα μπροστά μου μια κοπέλα έχει στραμμένη την πλάτη ενώ ο σύντροφός της κινεί συνεχώς το χέρι του πίσω από την πλάτη της φορώντας ένα ακριβό ρολόι. Το καρέ είναι καταπληκτικό και αποφασίζω να κάνω μερικά κλικ (η πλάτη και το χέρι με το ρολόι που βλέπετε στη σελ. 1), ενώ ταυτόχρονα σκέφτομαι μια στωική λεζάντα όπως «Μην εμπιστεύεσαι τον χρόνο. Χτυπάει πισώπλατα». Ή κάτι τέτοιο τέλος πάντων. Ενώ βλέπω τις φωτογραφίες που τράβηξα έρχεται δίπλα μου μια κυρία και με ρωτά επιτακτικά: «Tους γνωρίζεις αυτούς μπροστά σου;».
Σαστισμένος στην αρχή απαντάω «όχι» και αυτή συνεχίζοντας στον ίδιο επικριτικό τόνο μου λέει: «Απαγορεύεται να φωτογραφίζεις». Την κοιτάω με βλέμμα αφελούς και βλάκα ταυτόχρονα και της απαντώ: «Α, ναι;». Η κυρία αποχωρεί με αυταρέσκεια ότι έπραξε το καθήκον της κι εγώ το πρώτο πράγμα που σκέφτομαι είναι πως τέρατα της φωτογραφίας του δρόμου όπως οι Henri Cartier-Bresson, Robert Frank, Garry Winogran, William Klein, Josef Koudelka, Daido Moriyama, Bruce Gilden δεν θα είχαν δώσει τίποτα από την τέχνη και τη ματιά τους στον κόσμο επειδή απλώς απαγορεύεται να φωτογραφίζουν.
Το περιστατικό ήταν ένα απλό περιστατικό και η παραίνεση της κυρίας ίσως στους περισσότερους να φαντάζει σήμερα λογική. Το «με ποιο δικαίωμα φωτογραφίζεις» φαίνεται ως η υπεράσπιση ενός προσωπικού δικαιώματος που δίνει αέρα στη δημοκρατία. Τα λεγόμενα προσωπικά δεδομένα ή μάλλον η επέκτασή τους προς πάσα κατεύθυνση δεν παράγει αυτοδίκαια δημοκρατία, αλλά μπορεί να μετατραπεί σε απειλή.
Η ιερή αγελάδα των προσωπικών δεδομένων καταλήγει σταδιακά σε Ιερά Εξέταση για την ανθρώπινη ελευθερία και κυρίως για τη λειτουργία του δικαιώματος στo πραγματικό του πλαίσιo, δηλαδή μέσα στο κοινωνικό σύνολο. Δεν υπάρχει δικαίωμα εν κενώ, εκτός κοινωνίας και κοινωνικής λειτουργίας.
Το «δικαίωμα» όμως ξαφνικά μετατρέπεται σε προσωπική υπόθεση, αποστειρωμένη λειτουργία και (κυρίως) σε κάτι που ορίζεται μονομερώς και επικυρώνεται νομικά με άδειες.
Εδώ και χρόνια έχω έναν προβληματισμό: τι είναι αυτό που κάνει τους πολίτες να γίνονται ευαίσθητοι σε ό,τι αφορά δικαιώματα «προσωπικού πεδίου» αλλά αδιάφοροι σε καθοριστικά δικαιώματα που καθορίζουν ακόμη και τη βιολογική τους ύπαρξη; Γιατί το δικαίωμα στον σεξουαλικό αυτοπροσδιορισμό δημιουργεί κινήματα (και καλώς) αλλά το δικαίωμα να ζεις με ευπρέπεια, έχοντας κοινωνικές πρόνοιες που έχεις πληρώσει με τους φόρους σου, είναι στη συνείδησή μας ένα ανεκπλήρωτο δικαίωμα που δεν αξίζει να μάχεσαι; Για να πάω στην κυρία της Rua Cor-de-Rosa που με επέκρινε, πόσο πιθανό είναι να αγανακτήσει με την εικόνα ενός εξαθλιωμένου ανθρώπου που είναι ξαπλωμένος στον δρόμο και δεν έχει να φάει και να ζητήσει τα ρέστα, όπως έκανε με τη φωτογράφιση; Γιατί δείχνουμε να παράγουμε μαχητικότητα για κατηγορίες δικαιωμάτων και παραβλέπουμε τα θεμελιώδη;
Η υπεράσπιση των «νέων» προσωπικών δικαιωμάτων δεν φαίνεται απλώς αναντίστοιχη με τη μάχη για τα κοινωνικά δικαιώματα, αλλά συρρικνώνει τον δημόσιο χώρο, τον καταργεί σαν να υπάρχω εγώ και το δικαίωμά μου. Το οποίο είναι αυθύπαρκτο, ανεπηρέαστο και αποτέλεσμα της όποιας (ακόμη και της αυθαίρετης) βούλησης. Αν πρέπει να το δούμε πιο γενικά, η δημοκρατία μετατρέπεται σταδιακά σε υπεράσπιση του προσωπικού χώρου σε βάρος του κοινωνικού. Αυτή η ιεράρχηση δεν είναι τυχαία. Ο άνθρωπος εκπαιδεύεται για να αντιλαμβάνεται εγωιστικά τον εαυτό του ως ένα κέντρο (ίσως και του κόσμου ολόκληρου), να απολυτοποιεί τη βούλησή του και να μην τη συσχετίζει με τη βούληση των γύρω του, ενώ ταυτόχρονα τοποθετεί την πρόοδο σε πορεία ανεξάρτητη από όσα συμβαίνουν δίπλα του. Εν ολίγοις εκπαιδεύεται να παραβλέπει οτιδήποτε κοινωνικό, ακόμη και το δικαίωμα.
Ας επιστρέψουμε όμως στην απαγορευμένη κατά την κύρια φωτογράφιση. Οταν μπήκα στη δημοσιογραφία πριν από σαράντα περίπου χρόνια, οι αστυνομικοί (όπως κάνουν πάντα) προσπαθούσαν να απαγορεύσουν την καταγραφή σε διάφορα περιστατικά. Τότε το δημοσιογραφικό επιχείρημα ήταν η αρχή «ό,τι είναι σε δημόσιο χώρο και δεν οδηγεί σε προσβολή καταγράφεται». Ο δημόσιος χώρος στον οποίο κινούμαστε είναι χώρος όπου υπάρχει συνύπαρξη, αλληλεπίδραση, παρατήρηση και καταγραφή. Ο,τι εμφανίζουμε δημοσίως εν δυνάμει μπορεί να παρατηρηθεί από το σύνολο των ανθρώπων του πλανήτη.
Ο άνθρωπος που περπατάει σε έναν δρόμο μπορεί να παρατηρηθεί από τον καθένα. Αν ήταν πρακτικά δυνατό, καθένας από τα οκτώ δισεκατομμύρια κατοίκων του πλανήτη θα μπορούσε να τον δει. Δεν υπάρχει καμία απαγόρευση σε αυτό ούτε οι άνθρωποι κυκλοφορούν με κουκούλες.
Ακόμη τουλάχιστον. Ο άνθρωπος ανήκει στο κοινωνικό σύνολο και στον δημόσιο χώρο. Οι πράξεις που συνθέτουν την ιδιωτικότητά του αφορούν συγκεκριμένα και προσδιορισμένα πράγματα. Γι’ αυτό υπάρχει άλλωστε το οικογενειακό άσυλο και το άσυλο της κατοικίας. Αυτά δεν επεκτείνονται κατά το δοκούν για να καταργήσουν τον δημόσιο χώρο.
Το δικαίωμα στην ιδιωτικότητα δεν μπορεί να γίνει δικαίωμα ιδιοκτησίας στη δημόσια εικόνα μας. Αυτό είναι μια πραγματικότητα και ταυτόχρονα μοναδικός τρόπος να συνυπάρχουμε. Προφανώς η καταγραφή δεν μπορεί να έχει στοιχεία εκμετάλλευσης και ευτελισμού του άλλου. Δεν μιλάμε απλώς για ένα δικαίωμα αλλά για ηθικούς κανόνες.
Σήμερα γίνεται προσπάθεια να αντιμετωπίζεται το δικαίωμα ως μια διαδικασία που αφορά τον προσωπικό χώρο ο οποίος μάλιστα δεν αλληλεπιδρά ούτε συνθέτει κάτι γενικότερο από το εγώ μας. Το δικαίωμα, ακόμη και αυτό που συνηθίσαμε να αποκαλούμε προσωπικά δεδομένα, δεν είναι αποστειρωμένη απαγόρευση που δεν έχει σχέση με την κοινωνία.
Κάθε δικαίωμα ακουμπά στην κοινωνία, που αποκτά και υπόσταση, σεβασμό και χρησιμότητα Δεν είναι μια εφεύρεση ευαίσθητων δικαιωματιστών. Το δικαίωμα, η ηθική υπόσταση που έχει, δεν είναι θέμα άδειας που δίνεται ή δεν δίνεται. Υπάρχει εντός της κοινωνίας. Δεν καταργούμε την κοινωνία για να έχει ισχύ το «δικαίωμά» μας.
Η προσωπική συμπεριφορά δεν αποτελεί απαραιτήτως προσωπικό δεδομένο. Συνθέτει την κοινωνική ζωή και τη δημόσια παρουσία μέσω της οποίας υπάρχουμε. Η προσπάθεια τυποποίησης στο πλαίσιο απαγορεύσεων δεν είναι δημοκρατία αλλά μια νέου τύπου επιβολή για το τι πρέπει ή δεν πρέπει.
Μοιάζει με ειρωνεία ότι την ώρα που θεωρούμε τα πάντα προσωπικά δεδομένα για να περικλειστούμε σε έναν εγωπαθή κόσμο και όχι για να προστατεύσουμε δικαιώματα παραδίδουμε τα προσωπικά μας δεδομένα και τις συνήθειές μας αυτοβούλως σε τρίτους. Εταιρείες διαχείρισης των πληροφοριών μας, big data, μέσω αλγόριθμων κάνουν εξόρυξη των δεδομένων και συνθέτουν το ψυχολογικό μας προφίλ. Μπορούν έτσι να μας ελέγξουν και να μας χειραγωγήσουν.
Ο παραλογισμός που διέπει τον ευαίσθητο δικαιωματισμό (και γίνεται μάλιστα νόμος στο όνομα της ευαισθησίας) φαίνεται σε ένα παράδειγμα που συνηθίζω να λέω: ο ήρωας μιας ταινίας αποκαλύπτει στον φίλο του ότι ο αδερφός του είναι serial killer κι έχει σκοτώσει 20 ανθρώπους. «Και συ πού το ξέρεις;» τον ρωτάει αυτός σαστισμένος. «Διάβασα το ημερολόγιό του» απαντά ο φίλος του. «Είναι δυνατόν, διάβασες το ημερολόγιό του, παραβίασες τα προσωπικά του δεδομένα;» είναι το μεγάλο ερώτημα γεμάτο ευαισθησία απέναντι φυσικά σε 20 φόνους στην κοινωνία.
Το δικαίωμα 
στην ιδιωτικότητα δεν μπορεί 
να γίνει δικαίωμα ιδιοκτησίας 
στη δημόσια εικόνα μας. Αυτό είναι μια πραγματικότητα και ταυτόχρονα μοναδικός τρόπος να συνυπάρχουμε. Προφανώς 
η καταγραφή 
δεν μπορεί 
να έχει στοιχεία εκμετάλλευσης 
και ευτελισμού 
του άλλου. 
Δεν μιλάμε απλώς για ένα δικαίωμα αλλά για ηθικούς κανόνες

www.koutipandoras.gr

Ισραηλινή Ακροδεξιά και αντισιωνιστική Αριστερά

Τρία χρόνια μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, η δράση Ισραηλινών Εβραίων εθνικιστών ρίχνει λάδι στη φωτιά του μίσους

του Βίκτωρα Ισαάκ Ελιέζερ

Φιλοξενούμε στο «Χωρίς Εφημερίδα» ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον κείμενο του Βίκτωρα Ελιέζερ, γενικού γραμματέα του ΚΙΣΕ (Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο Ελλάδος). Ας διαβαστεί από όσους νοιάζονται για την διαρκώς κλιμακούμενη βία στη Δυτική Όχθη και την παγκόσμια αντιπαράθεση μεταξύ υποστηρικτών του Ισραήλ απ’ τη μια μεριά και της Παλαιστίνης από την άλλη. Ο συγγραφέας του κειμένου ανήκει φυσικά στη μια πλευρά. Αλλά όσα λέει, δίνουν απ’ αυτή την πλευρά μια ερμηνεία του σημερινού αδιεξόδου. Γιατί μπορεί ο ίδιος να εκπροσωπεί τους Έλληνες Εβραίους, αλλά δεν διστάζει να ενοχοποιήσει τους Ισραηλινούς εθνικιστές και να καταγγείλει τους σχεδιασμούς Νετανιάχου, υποστηρίζοντας μια πολιτική που θα δίνει λύση συνύπαρξης του Ισραήλ και της Παλαιστίνης. Γιατί πράγματι, εκεί που συναντιούνται οι φανατικοί των δύο πλευρών είναι ότι δίνουν μάχη εξόντωσης του αντιπάλου, εφόσον θεωρούν ασύμβατη τη λύση των δύο κρατών. Αυτός είναι εξάλλου ο λόγος που και στην Ευρώπη χωρίζονται στα δύο και αλληλοαποκλείονται οι υποστηρικτές της Παλαιστίνης και του Ισραήλ, ενώ όσοι δεξιοί πολιτικοί θεωρούν ότι είναι πλέον «ντεμοντέ» η παραδοσιακή «αντισιωνιστική» (δηλαδή αντισημιτική) τους καριέρα, οδηγούνται στην επιλογή να μετατραπούν σε οπαδούς της ισραηλινής Ακροδεξιάς. Με πιο γνωστή περίπτωση, την πολιτική καρικατούρα του Άδωνη Γεωργιάδη. Διαβάστε λοιπόν το κείμενο του κ. Ελιέζερ. Δείτε και τις τρεις πηγές του, αφιερώνοντας λίγο χρόνο στο διάβασμα της ομιλίας της Φάνια Οζ-Σαλτσμπέργκερ στην Οξφόρδη. Και ίσως συμφωνήσετε ότι αξίζει να παλέψει κανείς για μια «τρίτη λύση», αντίθετη από τις δύο φανατικές πλευρές που οδηγούν μόνο στη βία, τον θάνατο και την καταστροφή.

Δ.Ψ.

 

Βίντεο που δημοσιεύτηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φαίνεται να δείχνει ένα τζαμί να καίγεται μαζί με γκράφιτι που ζητούν εκδίκηση στο χωριό Κούσρα, νότια της Ναμπλούς, στη Δυτική Όχθη, μετά από μια φερόμενη επίθεση εποίκων, στις 26 Ιουλίου 2026. Στιγμιότυπο οθόνης μέσω X.

Τα τελευταία σχεδόν τρία χρόνια, λίγες μόνο μέρες μετά το Μαύρο Σάββατο της 7ης Οκτωβρίου 2023, το κύμα μίσους εναντίον των Εβραίων και του Ισραήλ έχει αυξηθεί ραγδαία και έχει οδηγήσει σε δολοφονική βία εναντίον Εβραίων στην Ευρώπη, στην Αμερική και στην Αυστραλία.

Ταυτόχρονα όμως αναπτύσσεται ένα κύμα εβραϊκής εθνικιστικής βίας που εκδηλώνεται στα εδάφη της Δυτικής Όχθης του Ιορδάνη, με αποκορύφωμα μια δήθεν βόλτα Ισραηλινών εποίκων την Πέμπτη 23 Ιουλίου που προκάλεσε τον θάνατο 2 Εβραίων και 4 Παλαιστινίων.

Κι αν για το μίσος εναντίον των Εβραίων και του Ισραήλ, αρκούν πλεκτάνες, συνωμοσίες και ψευδείς ειδήσεις, η δράση Ισραηλινών Εβραίων εθνικιστών ρίχνει λάδι στη φωτιά του μίσους. Δεν χρειάζεται άλλωστε να είσαι «προοδευτικός» αριστερός για να απεχθάνεσαι τον Ισραηλινό εθνικιστή που κακοποιεί Παλαιστίνιους ή βανδαλίζει τζαμιά. Η μεγάλη πλειονότητα των Ισραηλινών πολιτών αποκηρύσσει αυτούς τους τύπους που δεν απέχουν πολύ από τους κοινούς τρομοκράτες.

Η βία Ισραηλινών εθνικιστών υπήρχε και στο παρελθόν. Το Ισραήλ άλλωστε είναι μια χώρα δυτικού τύπου και, όπως ακριβώς σε ολόκληρη τη Δύση, υπάρχουν και φασίστες. Η διαφορά όμως, από το παρελθόν είναι ότι όσοι ασκούσαν βία συλλαμβάνονταν και η Ισραηλινή Δικαιοσύνη επέβαλλε τις προβλεπόμενες ποινές. Η κυβέρνηση, ο στρατός, η αστυνομία λειτουργούσαν για να περιορίσουν την εθνικιστική βία. Σήμερα όμως, το πρόβλημα επιδεινώνεται, επειδή αυτή η μερίδα των Εθνικιστών Εποίκων (διότι υπάρχουν και πολλοί Εβραίοι έποικοι στη Ζώνη C, όπως διαμορφώθηκε στις συμφωνίες του Όσλο, που συμβιώνουν αρμονικά με τους Παλαιστίνιους κατοίκους) εκμεταλλεύονται την ανοχή της κυβέρνησης και την υποστήριξη που λαμβάνουν από ορισμένους υπουργούς της, παρά τις συστάσεις της στρατιωτικής διοίκησης για την αυστηροποίηση των μέτρων εναντίον τους προκειμένου να αποφεύγονται εντάσεις με τον παλαιστινιακό πληθυσμό.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο, αναδεικνύεται το πνεύμα της ισραηλινής Ακροδεξιάς που ουδεμία σχέση έχει με τη σιωνιστική ιδέα, όπως διατυπώθηκε από τον Θεόδωρο Έρτσελ και τους σκαπανείς του εβραϊκού κράτους. Η ηγεσία του σιωνιστικού κινήματος αποδέχθηκε πλήρως την απόφαση του ΟΗΕ του 1947 για τη δημιουργία του εβραϊκού κράτους στα προκαθορισμένα σύνορα, δίπλα σε ένα αραβικό κράτος. Το σιωνιστικό κίνημα έκτιζε κάθε σπιθαμή γης του νεοσύστατου κράτους και καλλιεργούσε την έρημο για να τη μετατρέψει σε μια εύφορη κοιλάδα. Ούτε το 1948, ούτε το 1956, ούτε το 1967, ούτε το 1972 επιτέθηκαν οι Ισραηλινοί εναντίον των αραβικών κρατών, γιατί ακριβώς οι Ισραηλινοί δεν είχαν εδαφικές διεκδικήσεις έναντι κανενός. Το 1979, με την υπογραφή της συνθήκης ειρήνης με την Αίγυπτο, οι Ισραηλινοί –με πρωθυπουργό τον Μεναχέμ Μπέγκιν, ηγέτη και ιδρυτή του κόμματος Λικούντ του οποίου σήμερα ηγείται ο Μπενιαμίν Νετανιάχου– αποχώρησαν από την Έρημο του Σινά που είχαν καταλάβει το 1967, διαλύοντας ακόμα και τους οικισμούς που είχαν κτίσει. Το 2005 οι Ισραηλινοί –υπό την πρωθυπουργία του γνωστού «γερακιού» Αριέλ Σαρόν– αποχώρησαν από τη Λωρίδα της Γάζας και παρέδωσαν τα κλειδιά της πόλης στην Παλαιστινιακή Αρχή, η οποία βέβαια το 2007 εξοστρακίστηκε από τη Χαμάς. Και το 2006 το Ισραήλ αποχώρησε από τον Λίβανο με βάση την απόφαση 1701 που προέβλεπε το τέλος του πολέμου. Το 2023 η Χαμάς προέβη στη μεγαλύτερη σφαγή Εβραίων μετά το Ολοκαύτωμα και η Χεζμπολάχ επιτέθηκε ξανά πλήττοντας στόχους στη καρδιά ισραηλινών πόλεων. Ουδέποτε λοιπόν οι Ισραηλινοί διεκήρυσσαν ότι επιδιώκουν τον εκτοπισμό η την εξόντωση γειτονικών λαών. Αντιθέτως, επέδειξαν ετοιμότητα και αποχώρησαν από εδάφη που είχαν κατακτήσει μετά από πολέμους που τους επιβλήθηκαν, προκειμένου να επιτευχθεί κάποιου είδους ηρεμία. Επέδειξαν όμως και αποφασιστικότητα για να προστατεύσουν τη ζωή και την ασφάλεια των Ισραηλινών πολιτών.

Εξαιρείται αυτής της πορείας η Ισραηλινή Εθνικιστική Δεξιά η οποία σήμερα επιχειρεί να προσδώσει στον σιωνισμό μορφή εδαφικού επεκτατισμού, εκτοπισμού πληθυσμών και κατάργηση του δημοκρατικού χαρακτήρα του κράτους του Ισραήλ για την εκπλήρωση μιας θεοκρατικής αντίληψης, σύμφωνα με την οποία οι Εβραίοι δικαιούνται να εγκαθίστανται σε όλα εκείνα τα εδάφη όπου σύμφωνα με τις γραφές υπήρχε εβραϊκή παρουσία. Σε αγαστή συνεργασία με την Ακροδεξιά και τα θρησκευτικά κόμματα, ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός δεν δίστασε να νομοθετήσει διά της κυβερνητικής πλειοψηφίας νόμο που εξαιρεί τους φοιτητές των θρησκευτικών σχολών από τη στρατιωτική θητεία και να παραβιάσει τη θεμελιώδη αρχή της ισονομίας σε ένα κράτος Δικαίου.

Αυτή όμως είναι η μορφή του σιωνισμού που η μεγάλη πλειονότητα των Ισραηλινών και των Εβραίων της Διασποράς αποκηρύσσει, διότι το επιθυμητό είναι η περιφρούρηση των αρχών της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας του κράτους του Ισραήλ, που διατυπώνει την απόφαση του εβραϊκού λαού για ένα εβραϊκό και δημοκρατικό κράτος στη γη του Ισραήλ, στη Σιών, στο οποίο θα απολαμβάνουν ίσα δικαιώματα όλοι οι πολίτες του, ανεξαρτήτως φύλου, φυλής η θρησκεύματος, και τον διακαή πόθο του να επιτευχθεί η ειρήνη με τους γειτονικούς λαούς.

Το περιεχόμενο που αποδίδει στον σιωνισμό η Ισραηλινή Ακροδεξιά ταυτίζεται με εκείνο που διατυπώνει η Ευρωπαϊκή Αντισιωνιστική Αριστερά προκειμένου να τεκμηριώσει την ιδεοληψία της εναντίον του κράτους του Ισραήλ, τη δαιμονοποίησή του στη παγκόσμια κοινή γνώμη και τελικά την απομόνωσή του από τη διεθνή κοινότητα. Είναι το σημείο συνάντησης της ισραηλινής Ακροδεξιάς με την Ευρωπαϊκή Αντισιωνιστική Αριστερά. Οι μεν ενθαρρύνουν τις ιδεοληψίες των δε. Ο αντιαραβικός φανατισμός του ακροδεξιού ηγέτη Μπεν Γκβιρ και των οπαδών του τροφοδοτεί τον αντισιωνιστικό φανατισμό της

Ευρωπαϊκής Εβραιοφοβικής Αριστεράς. Μιας Αριστεράς που δεν διστάζει να στοχοποιεί κάθε Ισραηλινό πολίτη ως «εγκληματία πολέμου», και να στρέφει το βλέμμα της αλλού, όταν Χαμάς και Χεζμπολάχ σφάζουν και τρομοκρατούν Ισραηλινούς πολίτες, μόνο και μόνο επειδή ο φανατισμός τους αποσκοπεί στην καταστροφή του κράτους του Ισραήλ. Και όπως εύστοχα επεσήμανε η Fania Oz-Salzberger σε πρόσφατη ομιλία της στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης («Defending Liberal Zionism: Pro-Israel, Pro-Palestine, Pro-Peace»),

Το κράτος του Ισραήλ υπάρχει. Και αν η ίδια η ύπαρξή του δεν αμφισβητούνταν, δεν θα υπήρχε λόγος ύπαρξης του σιωνισμού ως ιδεολογίας. Κανένα άλλο εθνικό κράτος δεν διαθέτει σήμερα μια ενεργό ιδεολογία που να υπερασπίζεται την ίδια του την ύπαρξη. Για τον απλό λόγο ότι η ύπαρξή του δεν αμφισβητείται…

Το Ισραήλ σήμερα έχει να αντιμετωπίσει έναν αγώνα σε δύο μέτωπα… Αγώνα ενάντια στην εκστρατεία μίσους και στις συνωμοσίες εναντίον του Ισραήλ· και αγώνα ενάντια στην ισραηλινή Ακροδεξιά, η οποία είναι ο πιο σημαντικός σύμμαχος της αντισιωνιστικής Αριστεράς.

Και ένα επίκαιρο σχόλιο:

Στις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, οι Ισραηλινοί πολίτες καλούνται να αποφασίσουν για τη μορφή του κράτους του Ισραήλ ανάμεσα σε δύο συγκρουόμενες κοσμοθεωρίες: τη φιλελεύθερη που προασπίζει τον δημοκρατικό και πολυπολιτισμικό χαρακτήρα της ισραηλινής κοινωνίας η τη θεοκρατική που θα οδηγήσει την ισραηλινή κοινωνία στο σκοτάδι του διχασμού και του φανατισμού.

• (Το κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε στο booksjournal.gr στις 6.8.2026 και αναδημοσιεύεται εδώ με την άδεια του συγγραφέα)

x-efimerida.gr

Ο Κασιδιάρης ετοιμάζεται να βγει, το πολιτικό σύστημα ετοιμάζεται πάλι να τον διαφημίσει

Η απάντηση, λοιπόν, δεν είναι ούτε η σιωπή ούτε η τηλεοπτική υπερπροβολή.

Νίκος Παναγιωτόπουλος

Ο Ηλίας Κασιδιάρης ετοιμάζεται να αποφυλακιστεί και να επιστρέψει στην πολιτική. Δεν το κρύβει. Προαναγγέλλει νέο κόμμα και αναζητεί τη νομική φόρμουλα που θα του επιτρέψει να συμμετάσχει στις επόμενες εκλογές χωρίς να εμφανίζεται ως αρχηγός. Η Δημοκρατία, επομένως, δεν δικαιούται αργότερα να ισχυριστεί ότι αιφνιδιάστηκε.

Ο Κασιδιάρης δεν αποφυλακίζεται επειδή αθωώθηκε. Καταδικάστηκε τελεσίδικα σε κάθειρξη 13 ετών για διεύθυνση της εγκληματικής οργάνωσης Χρυσή Αυγή. Εφόσον εξέλθει επειδή ολοκληρώνεται ο προβλεπόμενος χρόνος έκτισης της ποινής του, εφαρμόζεται ο νόμος. Άλλο, όμως, η έξοδος από τη φυλακή και άλλο η πολιτική αποκατάσταση. Το αποφυλακιστήριο δεν σβήνει ούτε τη δικαστική απόφαση ούτε τα τάγματα εφόδου ούτε τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα.

Το πρόβλημα είναι ότι το πολιτικό σύστημα φαίνεται έτοιμο να επαναλάβει όλα τα λάθη που μετέτρεψαν κάποτε τη Χρυσή Αυγή από περιθωριακή ομάδα σε κοινοβουλευτική δύναμη.

Η κυβέρνηση θα επιχειρήσει πιθανότατα να χρησιμοποιήσει την επιστροφή Κασιδιάρη ως φόβητρο, να συσπειρώσει το κεντρώο ακροατήριο, να εμφανιστεί ως μοναδικό ανάχωμα απέναντι στην Ακροδεξιά, τον λαϊκισμό και ταυτόχρονα να περιορίσει τις διαρροές προς τα δεξιά της. Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, θα κατηγορήσει τη Νέα Δημοκρατία ότι κανονικοποίησε την ακροδεξιά ρητορική και δημιούργησε το έδαφος για την επανεμφάνισή του.

Και κάπως έτσι ο Κασιδιάρης θα βρεθεί ξανά στο κέντρο της πολιτικής συζήτησης χωρίς να έχει πληρώσει ούτε ένα ευρώ για διαφήμιση.

Κάθε κομματική σύγκρουση γύρω από το όνομά του ενισχύει την εικόνα ότι αποτελεί τον άνθρωπο που «φοβάται το σύστημα». Κάθε φωτογραφική τροπολογία τού επιτρέπει να υποδύεται τον διωκόμενο. Κάθε υπερβολή της αντιπολίτευσης και κάθε μικροκομματικός υπολογισμός της κυβέρνησης ρίχνουν νερό στον μύλο του. Αν γίνει εργαλείο για να στριμωχτεί ο Μητσοτάκης ή για να φοβηθεί το κέντρο, στο τέλος θα έχει εργαλειοποιήσει εκείνος τους πάντες.

Η Δικαιοσύνη οφείλει ασφαλώς να εξετάσει εάν ο νέος σχηματισμός θα είναι ακόμη ένα κόμμα-κέλυφος. Δεν αρκεί να εμφανιστεί ο αδελφός του ή οποιοδήποτε άλλο παρένθετο πρόσωπο ως τυπικός πρόεδρος. Το κρίσιμο είναι ποιος αποφασίζει, ποιος καταρτίζει τα ψηφοδέλτια και ποιος κινεί πραγματικά τα νήματα.

Αλλά καμία δικαστική απαγόρευση δεν αντιμετωπίζει την αιτία του φαινομένου. Ο Κασιδιάρης επενδύει στην οργή, στην ανασφάλεια, στην εγκληματικότητα, στο Μεταναστευτικό και στην απαξίωση των θεσμών. Ιδίως στους νεότερους, επιχειρεί να ξαναγράψει την ιστορία μέσα από βίντεο λίγων δευτερολέπτων, παρουσιάζοντας τον καταδικασμένο ως «αντισυστημικό». Και αυτό δεν είναι μόνο ελληνικό αλλά παγκόσμιο πολιτικό φαινόμενο.

Η απάντηση, λοιπόν, δεν είναι ούτε η σιωπή ούτε η τηλεοπτική υπερπροβολή. Είναι καθαρή ενημέρωση, θεσμική συνέπεια και πολιτικές που αντιμετωπίζουν τα πραγματικά προβλήματα χωρίς να αντιγράφουν τη γλώσσα της Ακροδεξιάς.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο αν ο Κασιδιάρης θα περάσει την πόρτα του Αρείου Πάγου. Είναι πόσοι πολίτες θα θελήσουν να τον ακολουθήσουν. Και αυτή την απάντηση δεν μπορεί να τη δώσει κανένα δικαστήριο. Οφείλει να τη δώσει ένα πολιτικό σύστημα σοβαρότερο από εκείνον και κυρίως σοβαρότερο από τον φόβο του.

newpost.gr

Σταύρος Λυγερός "Ποιο είναι το μοναδικό χαρτί του Μητσοτάκη"

Μητσοτάκης – Τσίπρας: δυό πολιτικοί ηγέτες με πρωθυπουργικό… αλγόριθμο

Σαν εφαρμογές ΤΝ, εξαντλούν την περιορισμένη – ελεγχόμενη ευφυία τους στη μωροφιλοδοξία μιας τρίτης κυβερνητικής θητείας ο πρώτος και μιας δεύτερης ο δεύτερος  

γράφει ο Νίκος Τσαγκρής 

Η πιο καυτή και απειλητική αυγουστιάτικη αποκάλυψη – πιο καυτή και πιο απειλητική  και απ’ το ασφυκτικό μικροκλίμα των 40+ βαθμών Κελσίου που βιώνουμε εμείς οι κάτοικοι του αθηναϊκού κέντρου με τους απανωτούς καύσωνες του φετινού θέρους – ήταν η αποκάλυψη του ποιητή, διευθυντή του περιοδικού «Φρέαρ» και εκπαιδευτικού Δημήτρη Αγγελή μέσω της εφημερίδας «Το Βήμα», ότι στην εποχή της ΤΝ (Τεχνητής Νοημοσύνης) «Δημιουργείται ένας νέος ανθρωπότυπος περιορισμένης - ελεγχόμενης ευφυΐας που μιλάει σαν μηχανή και μια μηχανή εξαιρετικής νοημοσύνης που μιλάει σαν άνθρωπος».

Το χειρότερο με τη συγκεκριμένη «απειλή» είναι ότι η αποκαλυπτική διάγνωση του κ. Αγγελή, περί δημιουργίας ενός νέου ανθρωπότυπου περιορισμένης – ελεγχόμενης ευφυΐας  που μιλάει σαν μηχανή, έμοιαζε να περιγράφει τους Έλληνες πολιτικούς ηγέτες και όχι μόνο: τον Μητσοτάκη, ας πούμε, όταν επαναλαμβάνει σαν ρομποτική μηχανή, σε τακτά χρονικά διαστήματα, τη φράση «οι εκλογές θα γίνουν στην ώρα τους, το 2027» και στο καπάκι συμπληρώνει, «Ρεαλιστικός και εφικτός ο στόχος της αυτοδυναμίας». Ή τον Τσίπρα, όταν παπαγαλίζει μηχανικά μονολόγους, όπως «Στόχος η δεύτερη κάλπη της ανατροπής» και στο καπάκι συμπληρώνει «Η ΕΛ.ΑΣ. στις δεύτερες εκλογές μπορεί να είναι πρώτο κόμμα»…  

Θέλω να πω ότι, κάνοντας εικόνα τους δυο προαναφερόμενους… κορυφαίους πολιτικούς ηγέτες της μικρής μας χώρας στο πλαίσιο της αποκάλυψης του κ. Αγγελή στο «Βήμα», παρατήρησα ότι ελάχιστα απέχουν απ’ το να επιβεβαιώσουν την διάγνωση του, ως δυό  χαρακτηριστικά δείγματα του νέου ανθρωπότυπου επαγγελματιών πολιτικών ελεγχόμενης ευφυΐας – στην περίπτωσή μας – που μιλούν σαν μηχανές!.. Σαν ψηφιακές εφαρμογές με… πρωθυπουργικούς αλγόριθμους ακριβέστερα, που δεν χάνουν την ευκαιρία να εκδηλώνουν  τα ελεγχόμενης ευφυίας τεχνάσματά τους  μέσα στην μωροφιλόδοξη βουλιμία τους να εξασφαλίσουν μια ακόμα πρωθυπουργική θητεία (την τρίτη ο πρώτος, την δεύτερη ο δεύτερος) κερδίζοντας τις επόμενες εκλογές…

Σε αντίθεση με την ΤΝ που τείνει να επιβεβαιώσει τη διάγνωση του κ. Αγγελή ότι  εξελίσσεται σε μια μηχανή εξαιρετικής νοημοσύνης που μιλάει σαν άνθρωπος, καθώς στην ερώτηση «ποιόν εκ των κ.κ. Μητσοτάκη και Τσίπρα προτιμούν για πρωθυπουργό οι Έλληνες;», αφού κατ’ αρχήν ενημερώνει για τα ποσοστά που συγκεντρώνουν στις τελευταίες δημοσκοπήσεις οι δυό προαναφερόμενοι πολιτικοί, εξηγεί ότι υπερτερεί η απάντηση «κανένας» και ακολούθως, σαν άνθρωπος εξαιρετικής νοημοσύνης, αναλύει ότι «Η απάντηση “κανένας” εκφράζει μια ευρύτερη δυσαρέσκεια ή απογοήτευση των Ελλήνων από το υφιστάμενο πολιτικό σύστημα» και ότι «Πολλοί πολίτες επιλέγουν αυτή τη στάση θεωρώντας ότι τα πρόσωπα αυτά (σ. σ: οι κ.κ. Μητσοτάκης και Τσίπρας) έχουν κλείσει έναν κύκλο ή ότι δεν προσφέρουν τις λύσεις που έχει ανάγκη η χώρα, ζητώντας ανανέωση και νέα πρόσωπα στην πολιτική».

Ωστόσο, οι κ.κ. Μητσοτάκης – Τσίπρας,  ως χαρακτηριστικά δείγματα του νέου ανθρωπότυπου επαγγελματιών πολιτικών ελεγχόμενης ευφυΐας με… εκλογικό αλγόριθμο, έχουν στο νου τους μόνο τις εκλογές και δεν ασχολούνται με τίποτε άλλο, παρά με τα αφυή Μαυρογιαλούρικα φθινοπωρινά  καλάθια υποσχέσεων ο πρώτος και με τους εξυπνακίστικους μεσσιανικούς χρησμούς αυτοπροβολής ο δεύτερος, υποσχόμενος να… διευρύνει το εφικτό∙ καθώς,  αναθεωρώντας κατά το δοκούν την ιστορική ρήση του Οτο φον Μπίσμαρκ,  δήλωνε προ μερών ότι «Η πολιτική δεν είναι η τέχνη του εφικτού, αλλά η τέχνη της διεύρυνσης του εφικτού».

Φυσικά, στον αντίποδα, η ΤΝ αντιδρούσε σαν άνθρωπος, αν όχι εξαιρετικής  πάντως μέσης νοημοσύνης, «δηλώνοντας» (σ. σ: όταν τη ρωτούσες, βέβαια) ότι οι Έλληνες διόλου δεν κόπτονται για τις εκλογές, μόνο «μία υψηλή πόλωση και αγωνία για τα κρίσιμα ζητήματα επικρατεί απ’ τη μια» (σ. σ: τα ζητήματα της καθημερινής επιβίωσής τους προφανώς), κι από την άλλη «μια αυξημένη αποχή και δυσπιστία προς το πολιτικό σύστημα»…

«Σιγά τα ωά… τεχνητής νοημοσύνης», θα μου πείτε, και καλά θα κάνετε, αφού για το γεγονός πως οι Έλληνες «δεν κόπτονται για τις εκλογές, αλλά για τα ζητήματα της καθημερινής επιβίωσής τους» έχουν γνωματεύσει άνθρωποι – «δείγματα» Ελλήνων πολιτών ακριβέστερα, μέσω των δημοσκοπήσεων – και αυτές τις  γνωματεύσεις σταχυολογεί και τσιτάρει η ΤΝ όταν ερωτάται.  Άνθρωπος εξάλλου – ένας ανθρωπότυπος εξαιρετικής  ευφυίας ονόματι Νόαμ Τσόμσκι – έχει γνωματεύσει προ δεκαετίας ότι «στις ευρωπαϊκές χώρες της κρίσης, οι εκλογές δεν παίζουν πια σχεδόν κανένα ρόλο, ακριβώς όπως και στις χώρες του Τρίτου Κόσμου που διοικούνται από διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα», υπογραμμίζοντας σκωπτικά πως «η ίδια η Ευρώπη επέλεξε να γίνει έτσι». Εξειδικεύοντας δε, πρόσθεσε ότι «η αντιπροσώπευση εξαντλείται – στην Ευρώπη προσφάτως, ενώ στις ΗΠΑ σχεδόν εξ υπαρχής – στην εκπροσώπηση οικονομικών συμφερόντων, αφού, μόλις το 1/10 του 1%, στην κορυφή της κοινωνικής ιεραρχίας, καταφέρνει να παίρνει αυτό που θέλει. Αυτό σημαίνει πως αυτό το 1/10 του 1% καθορίζει την πολιτική. Έτσι η δημοκρατία μετατρέπεται σε πλουτοκρατία, με συνέπεια   να παρατηρείται μία συνεχής παρακμή των δικαιωμάτων των πολιτών»…

Αλλά εσείς, αναγνώστες μου, μην ανησυχείτε. Σαν καλοί ανθρωπότυποι περιορισμένης - ελεγχόμενης ευφυΐας, δώστε μια τρίτη ευκαιρία για μια τρίτη πρωθυπουργική  στον Μητσοτάκη και μια δεύτερη τοιαύτη στον Τσίπρα. Και αφήστε την πλουτοκρατία να σας αρμέγει… 

restaro.blogspot.com

Στην ζωή δεν μπορείς να κόψεις δρόμο σε τίποτα. Πρέπει να την κάνεις μόνος σου όλη τη διαδρομή και να καταλήξεις σε εκείνο που σου έλεγαν όταν ήσουν πιτσιρικάς. Δεν γίνεται αλλιώς. Οτιδήποτε αλλιώς είναι λάθος.

Οδυσσέας Ιωάννου

Κάθε Σεπτέμβριο, εδώ και δεκαετίες, ζούμε την μέρα της μαρμότας. Κάτσε μέτρα πόσες φορές τέτοια εποχή έχουμε επιστρέψει από διακοπές με ένταση στα ελληνοτουρκικά, με διαρροές για επικείμενες εξαγγελίες στην ΔΕΘ, με προβλέψεις για τον χρόνο των επόμενων εκλογών.

Όλα τα ίδια μένουν, το μόνο που αλλάζει είναι εμείς και ο χρόνος. Η σχέση μας. Αλλάζει το κλάσμα, και προστίθενται τα κακά νέα που δεν έχουν να κάνουν με τον κόσμο αλλά με δικούς μας ανθρώπους, άρα με τον κόσμο όλο.

Σε νεαρότερες ηλικίες που ήμασταν αρκετά πιο κυνικοί και πολύ εύκολοι στο να κανιβαλίσουμε κάτι φιλοσοφικούρες των μεγαλύτερων, δεν ήμασταν σε θέση να κατανοήσουμε εκείνο το «η μεγαλύτερη περιουσία που θα κάνεις στην ζωή σου είναι οι άνθρωποι».

Σε κάποιους κάτι τέτοια ακούγονταν σαν το μότο των losers, σιγά το δύσκολο να κάνεις φίλους, αλίμονο αν μείνουμε εκεί, εμείς θέλουμε πολλά περισσότερα. Μια χαρά να θέλεις τα πάντα, αλλά το «σιγά το δύσκολο να κάνες φίλους» θα το αναθεωρήσεις στην πορεία.

Είναι δύσκολο και είναι ακόμα πιο δύσκολο να αντέχεις όταν είναι μακριά ή φεύγουν -με οποιονδήποτε τρόπο.

Μην πάει το μυαλό σου κατ΄ανάγκη στο οριστικό, στο τετελεσμένο, σε εκείνο που δύσκολα ξεστομίζεται. Να πάει στο απλό, γυρνάς από τις διακοπές σου νωρίτερα από όλους και δεν υπάρχει κανένας σε ακτίνα εκατό χιλιομέτρων να βγεις μια βόλτα να πείς μια κουβέντα. Και αυτό για καμιά εικοσαριά μέρες. Όσο καλά και να τα πηγαίνεις με τον εαυτό σου και την μοναχικότητα, υπάρχουν ώρες ερημιάς. Θα ήθελες να ήταν εδώ, απλά.

Να κανιβαλίσουμε με την σειρά μας την πολιτική κατάσταση, να ανταλλάξουμε απογοητεύσεις, να μην βγάζουμε νόημα για ποιο λόγο η Ρεάλ ξαναπήρε τον Μουρίνιο, να εκθειάσουμε Μανόλο, Μίλτο και Λευτέρη για τις επιδόσεις τους, να καμαρώσουμε Τζόλη, Τζολάκη, Ντέλια, Καρέτσα, Παυλίδη, Αντιγόνη και τα παιδιά της πισίνας, να ψελλίσουμε κάνα ερωτικό νέο -δηλαδή κάποιες καταδικασμένες προθέσεις, μην φανταστείς τίποτα συναρπαστικό- να αναρωτηθούμε τι στο καλό θα ψηφίσουμε και να στεναχωρηθούμε με τις άσπαστες λύπες κάποιων φίλων που περνούν τα μεγάλα τους ζόρια.

Ένα περιβάλλον ασφάλειας, ήπιας ή μηδενικής κριτικής αναμεσά μας- τι νόημα έχουν πια αυτά μεταξύ μας;- γραφικών διαφωνιών, να μπορείς να είσαι ο εαυτός, δεν το λες και λίγο.

Στην ζωή δεν μπορείς να κόψεις δρόμο σε τίποτα. Πρέπει να την κάνεις μόνος σου όλη τη διαδρομή και να καταλήξεις σε εκείνο που σου έλεγαν όταν ήσουν πιτσιρικάς. Δεν γίνεται αλλιώς. Οτιδήποτε αλλιώς είναι λάθος.

Η μεγαλύτερη περιουσία μας είναι οι άνθρωποι.

Άντε μωρέ γυρίστε επιτέλους! Οι Τούρκοι ανακοινώνουν θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο, οι πεφωτισμένοι ακονίζουν σπαθιά για την ΔΕΘ, μπορεί να μας σκάσουν εκλογές φθινόπωρο, γυρίστε ρε! Δεν σας νοιάζει καθόλου; Έστω, γυρίστε για μένα. Δεν την παλεύω. Αυτό ελπίζω να σας νοιάζει.

www.news247.gr

Ισραήλ: Μεσσιανισμός και πολιτική εξόντωσης στον Ολοκληρωτικό Καπιταλισμό

του Χρήστου Μιάμη

Η σημερινή μορφή του ισραηλινού κράτους δεν μπορεί να ερμηνευθεί επαρκώς ούτε ως απλή έκφανση εθνικισμού ούτε ως προϊόν μιας αυταρχικής κυβέρνησης που παρέκκλινε από κάποια προηγούμενη εύτακτη κανονικότητα. Απαιτείται ένα ευρύτερο υλιστικό σχήμα, μέσα στο οποίο η θεολογία, η κρατική μορφή, το κεφάλαιο και η στρατιωτική ισχύς αντιμετωπίζονται ως αλληλοτροφοδοτούμενες πλευρές μιας ενιαίας διαδικασίας κυριαρχίας. Υπό αυτή την έννοια, η σύζευξη μεσσιανικότητας και Ολοκληρωτικού Καπιταλισμού αποκτά στην περίπτωση του Ισραήλ ιδιαίτερη καθαρότητα: η υπερβατική υπόσχεση μετατρέπεται σε πολιτική νομιμοποίηση, ενώ η πολιτική νομιμοποίηση οργανώνει υλικά την κατοχή, τον εποικισμό, την εκδίωξη και την ανακατανομή ισχύος.

Ο σιωνισμός δεν υπήρξε ιστορικά ενιαίος ούτε αποκλειστικά θρησκευτικός. Η συγκρότηση κράτους το 1948 αποτέλεσε πρωτίστως νεωτερικό εθνοκρατικό εγχείρημα. Ωστόσο, η θεολογική μυθολογία περί ιστορικής αποστολής και εκλεκτού λαού προσέφερε ένα ιδιαίτερα ισχυρό συμβολικό υπόστρωμα, το οποίο μπορούσε να συναρθρωθεί με το νεωτερικό αίτημα της συγκρότησης κράτους. Η τομή του 1967 υπήρξε καθοριστική. Η κατάληψη της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, της Δυτικής Όχθης και άλλων εδαφών προσλήφθηκε από σημαντικά ρεύματα του θρησκευτικού σιωνισμού ως επιβεβαίωση μιας απελευθερωτικής ιστορικής διαδικασίας, ενισχύοντας το κίνημα των εποικισμών ως μέσο επανίδρυσης του βιβλικού μεγαλείου.

Πρόκειται για την στιγμή όπου η θεολογία μετασχηματίζεται σε άμεση χωρική και πολιτική υλικότητα. Η γη δεν αποτελεί πλέον μόνο αντικείμενο κρατικής κυριαρχίας αλλά τμήμα μιας υπεριστορικής, υπερβατικής αποστολής. Η κατοχή μπορεί έτσι να μεταφραστεί σε «επιστροφή», ο εποικισμός σε «αποκατάσταση» και η επέκταση της κρατικής επικράτειας σε εκπλήρωση ιστορικού πεπρωμένου. Η γλώσσα ανανοηματοδοτεί την πολιτική πράξη, χωρίς ωστόσο να μεταβάλλει την υλική της υπόσταση: στρατιωτική κατοχή, εποικιστική επέκταση, κατασκευή υποδομών, αναδιάταξη της ιδιοκτησίας, εκτοπισμός πληθυσμών και, τελικά, συστηματικός έλεγχος και αναδιοργάνωση του χώρου.

Εδώ ακριβώς η μαρξική ανάλυση συμβάλει καθοριστικά στην χαρτογράφηση της πραγματικότητας. Οι ιδεολογίες δεν αποτελούν απλώς ψευδείς αναπαραστάσεις των κοινωνικών συμφραζόμενων. Ανάστροφα, καθίστανται υλικές όταν οργανώνουν πρακτικές, θεσμούς και κοινωνικές συναινέσεις. Η μεσσιανικότητα λειτουργεί έτσι ως ιδεολογικός μηχανισμός που μετασχηματίζει μια συγκεκριμένη ιστορική σχέση ιδιοποίησης γης και ισχύος σε υπεριστορικό δικαίωμα. Το αποτέλεσμα είναι πολιτικά, εξαιρετικά λειτουργικό: εκείνο που αποτελεί συσχετισμό δύναμης εμφανίζεται ως θεϊκή νομοτέλεια και εκείνο που αποτελεί επιλογή της πολιτικής και οικονομικής κυριαρχίας ως αμετάκλητο πεπρωμένο.

Η συγκεκριμένη λειτουργία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αναλυτική βαρύτητα στο ερμηνευτικό σχήμα του Ολοκληρωτικού Καπιταλισμού. Δεν περιγράφεται απλώς μια αυταρχικότερη εκδοχή καπιταλιστικής οργάνωσης, αλλά μια ιστορική τομή, εντός της οποίας η διεθνοποίηση του κεφαλαίου, η τεχνολογική ενοποίηση των μηχανισμών επιτήρησης και η στρατιωτικοποίηση της πολιτικής συναρθρώνονται με τη διαρκή όπως και βίαιη ανακατανομή ισχύος μεταξύ κρατών και περιφερειακών σχηματισμών. Το κεφάλαιο δεν αναζητεί πλέον μόνο νέες αγορές και πεδία κερδοφορίας, αλλά περαιτέρω, προϋποθέτει ασφαλείς εμπορικούς διαδρόμους, στρατιωτικά προγεφυρώματα, ενεργειακές ζώνες, τεχνολογικούς κόμβους και ισχυρούς κρατικούς μηχανισμούς, ικανούς να εγγυηθούν, διά της καταναγκαστικής αναδιάταξης του χώρου, τη νέα γεωγραφία της καπιταλιστικής συσσώρευσης.

Το Ισραήλ αποκτά μέσα σε αυτή τη διάταξη ρόλο που υπερβαίνει κατά πολύ την προστασία της εδαφικής του ακεραιότητας. Λειτουργεί ως στρατιωτικός, τεχνολογικός και γεωπολιτικός κόμβος μιας ευρύτερης αρχιτεκτονικής ισχύος στη Μέση Ανατολή, με διαρκή και θεσμοποιημένη αμερικανική υποστήριξη. Τα στοιχεία είναι αδιάψευστα : Οι συμφωνίες ΗΠΑ–Ισραήλ προβλέπουν ετήσια αμερικανική βοήθεια ύψους 3,8 δισ. δολαρίων έως το 2028, ενώ μόνο για το 2024 το Κογκρέσο ενέκρινε συνολικά περίπου 12,5 δισ. δολάρια για στρατιωτική βοήθεια και αντιπυραυλική άμυνα του κράτους του Ισραήλ.

Υπό αυτή την οπτική, η γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια παροδική «υπερβολή» του πολέμου ούτε ως στιγμιαία εκτροπή από μια κατά τα άλλα κανονική πολιτική στρατηγική που εντάσσονται στο πρόταγμα της εθνικής ασφάλειας. Ενδεικτικό είναι πως ακόμη και η Ανεξάρτητη Διεθνής Εξεταστική Επιτροπή του ΟΗΕ κατέληξε το 2025 ότι οι ισραηλινές αρχές και οι ισραηλινές δυνάμεις ασφαλείας έχουν διαπράξει και συνεχίζουν να διαπράττουν γενοκτονία στη Γάζα, εντοπίζοντας, μεταξύ άλλων, ανθρωποκτονίες, σοβαρή σωματική και ψυχική βλάβη, όπως και επιβολή συνθηκών ζωής που αποβλέπουν στη φυσική καταστροφή των Παλαιστινίων ως απόρροια ενός σχεδιασμού γενοκτονίας.

Ως εκ τούτου, η γενοκτονία των Παλαιστινίων μπορεί να αναγνωσθεί ως οργανικό μέρος μιας ευρύτερης διαδικασίας εδαφικής, πολιτικής και κοινωνικής αναδιάταξης, στο πλαίσιο της οποίας η στρατιωτική βία λειτουργεί ως υλικός μηχανισμός εκκαθάρισης και συρρίκνωσης της παλαιστινιακής παρουσίας, προκειμένου να εμπεδωθεί ένας ανασυγκροτημένος συσχετισμός ισχύος. Η φυσική εξόντωση, ο εκτοπισμός και η καταστροφή των υλικών όρων αναπαραγωγής ενός λαού συνδέονται, επομένως, άρρηκτα με την αναδιοργάνωση του χώρου, την επέκταση της κυριαρχίας και την περιστολή των ίδιων των προϋποθέσεων μελλοντικής πολιτικής ύπαρξης και κοινωνικής αναπαραγωγής των Παλαιστινίων.

Υπό αυτό το πρίσμα, η ισραηλινή κοινωνία δεν μπορεί να τοποθετηθεί εκτός ανάλυσης ως ένα αθώο σώμα πάνω από το οποίο κινείται ανεξάρτητα ο κρατικός μηχανισμός. Η κυριαρχία χρειάζεται συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις προκειμένου να αυτοεκπληρώνεται ως τέτοια. Το 2025, το 53% των Εβραίων Ισραηλινών θεωρούσε ότι η επέκταση των εποικισμών στη Δυτική Όχθη ενισχύει την ασφάλεια του Ισραήλ. Το ποσοστό αυτό αυξανόταν στο 78% μεταξύ των Haredim (υπερορθόδοξων Εβραίων) και των Datiim (θρησκευόμενων Εβραίων). Παράλληλα, μόλις το 16% των Εβραίων Ισραηλινών θεωρούσε ότι είναι δυνατή η ειρηνική συνύπαρξη του Ισραήλ με ένα ανεξάρτητο παλαιστινιακό κράτος.

Τα δεδομένα αυτά δεν συγκροτούν ασφαλώς κάποια μεταφυσική έννοια «συλλογικής ενοχής». Καταδεικνύουν, όμως, κάτι πολιτικά ουσιαστικότερο: την ύπαρξη ευδιάκριτων κοινωνικών ερεισμάτων που νομιμοποιούν τον εποικισμό, την κατοχή και τη διεύρυνση της ισραηλινής κυριαρχίας. Είναι ενδεικτικό ότι το 78% των Εβραίων Ισραηλινών δήλωνε το 2025 πως το Ισραήλ καταβάλλει σημαντικές προσπάθειες περιορισμού της παλαιστινιακής οδύνης στη Γάζα, την ίδια περίοδο κατά την οποία διεθνείς θεσμοί τεκμηρίωναν γενοκτονικές πρακτικές. Η απόκλιση αυτή δεν εξαντλείται σε μια απλή ασυμμετρία πληροφόρησης. Αποτυπώνει έναν βαθύτερο μηχανισμό ιδεολογικής συγκρότησης της κοινωνικής συνείδησης, μέσω του οποίου η άσκηση συντριπτικής κρατικής βίας αποσυνδέεται από τις πραγματικές υλικές συνέπειές της και επανεγγράφεται στο συλλογικό φαντασιακό ως αναγκαία πράξη αυτοάμυνας.

Η μεσσιανικότητα καθίσταται έτσι ο κρίσιμος συνδετικός ιστός ανάμεσα στην υλική κυριαρχία και την ιδεολογική της νομιμοποίηση. Δεν γεννά, προφανώς, την καπιταλιστική ή ιμπεριαλιστική στρατηγική, αλλά την περιβάλλει με το αναγκαίο υπερβατικό κύρος, μετατρέποντας ιστορικά προσδιορισμένες σχέσεις ισχύος σε υποτιθέμενη εκπλήρωση ενός προαιώνιου πεπρωμένου. Το κεφάλαιο και το κράτος απαιτούν γη, διαδρόμους κυκλοφορίας, τεχνολογική υπεροχή, στρατιωτική ισχύ και περιφερειακή ηγεμονία. Η θεολογία προσφέρει σε αυτές τις απολύτως εγκόσμιες επιδιώξεις μια μεσσιανική αφήγηση αιώνιας επιστροφής, μέσω της οποίας η εδαφική επέκταση παύει να αναγνωρίζεται ως πράξη κατάκτησης και ανασημασιοδοτείται ως ιστορική αποκατάσταση μιας υποτιθέμενης προϋπάρχουσας τάξης. Έτσι, η πολιτική ιδιοποίηση του χώρου αποσυνδέεται ιδεολογικά από τους πραγματικούς συσχετισμούς δύναμης που την παράγουν και εμφανίζεται ως πραγμάτωση μιας ιστορικής αναγκαιότητας που προηγείται της ίδιας της πολιτικής.

Ακριβώς γι’ αυτό η συγκεκριμένη σύζευξη αποκτά ιδιαίτερη ιστορική ισχύ. Ο μεσσιανισμός συγκροτεί την υπερβατική νομιμοποίηση της κυριαρχίας, ενώ ο Ολοκληρωτικός Καπιταλισμός διαμορφώνει τους υλικούς μηχανισμούς πραγμάτωσής της. Η μεσσιανική θεολογία ιεροποιεί το έδαφος, μετατρέποντας την κατοχή του σε ιστορικό πεπρωμένο, ενώ η καπιταλιστική λογική της επέκτασης το εντάσσει στη βίαιη περιφερειακή ανακατανομή ισχύος και στη διεθνοποιημένη αναπαραγωγή του κεφαλαίου. Η θεολογική αφήγηση επικαλείται θεϊκή υπόσχεση, ιστορική αποκατάσταση και λύτρωση, ενώ η υλική αρχιτεκτονική της κυριαρχίας κινητοποιεί στρατιωτική ισχύ, επενδύσεις, τεχνολογική υπεροχή και διεθνείς συμμαχίες. Οι δύο λογικές συναντώνται έτσι πάνω στην ίδια υλική γεωγραφία: η μεσσιανική αφήγηση μεταφράζει την επέκταση σε ιστορική αναγκαιότητα, ενώ η καπιταλιστική κυριαρχία μετατρέπει αυτή την αναγκαιότητα σε έλεγχο εδάφους, πληθυσμών και πόρων. Η θεολογία και το κεφάλαιο δεν αλληλοαναιρούνται, αντιθέτως, η πρώτη παρέχει το ιδεολογικό περίβλημα μέσω του οποίου η δεύτερη φυσικοποιείται, κοινωνικά νομιμοποιείται και, τελικά, συγκροτείται ως ηγεμονική μορφή κυριαρχίας.

Για τον λόγο αυτό, το Ισραήλ δεν πρέπει να προσλαμβάνεται ως ανορθολογική παρέκκλιση από την κανονικότητα του σύγχρονου Ολοκληρωτικού Καπιταλισμού, αλλά ως μία από τις πλέον συμπυκνωμένες υλικές εκφορές του. Στην ισραηλινή περίπτωση συναρθρώνονται οργανικά η διεθνοποίηση του κεφαλαίου, η υψηλή τεχνολογία, η στρατιωτική βιομηχανία, η στενή διασύνδεση πολιτικής και στρατιωτικής παραγωγής, η διαρκής αναπαραγωγή του καθεστώτος ασφάλειας και η εδαφική αναδιάταξη ως μέσο διεύρυνσης της κρατικής και περιφερειακής ισχύος. Η ιδιαίτερα αναπτυγμένη σύμφυση του ισραηλινού τεχνολογικού τομέα με τη στρατιωτική βιομηχανία, τις διεθνείς ροές κεφαλαίου και τις παγκόσμιες αγορές οπλικών συστημάτων καθιστά αυτή τη σχέση απολύτως υλική και όχι απλώς θεωρητική.

Η στρατιωτικοποίηση δεν εντοπίζεται, ως εκ τούτου, εξωτερικά προς τη διαδικασία καπιταλιστικής συσσώρευσης, αλλά ενσωματώνεται στους ίδιους τους μηχανισμούς τεχνολογικής ανάπτυξης, διεθνοποίησης και αναπαραγωγής του κεφαλαίου. Υπό αυτή την έννοια, η διαρκής κατάσταση πολέμου και ασφάλειας δεν αποτελεί δυσλειτουργία του συστήματος αλλά δύναται να λειτουργεί ως παραγωγικός όρος της διευρυμένης αναπαραγωγής του, καθώς η στρατιωτική τεχνογνωσία μετατρέπεται σε εξαγώγιμο εμπόρευμα και η πολεμική συνθήκη σε συγκριτικό πλεονέκτημα στις διεθνείς αγορές. Η ισραηλινή αμυντική βιομηχανία, άλλωστε, εξαρτάται σε εξαιρετικά μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές και βρίσκεται σε στενή οργανική σχέση με τον πολιτικό τομέα υψηλής τεχνολογίας και το διεθνές κεφάλαιο.

Παράλληλα, σημαντικά τμήματα της ισραηλινής κοινωνίας έχουν εσωτερικεύσει την εδαφική διεύρυνση της κυριαρχίας και τη μονιμοποίηση του στρατιωτικού ελέγχου όχι ως ιστορικά προσδιορισμένες και, συνεπώς, αναστρέψιμες πολιτικές επιλογές, αλλά ως αναγκαίους όρους συλλογικής ασφάλειας και εθνικής επιβίωσης. Υπό αυτή την έννοια, κεφάλαιο, τεχνολογική υπεροχή, στρατιωτική ισχύς, εδαφική επέκταση και κοινωνική συναίνεση δεν λειτουργούν ως αυτοτελείς μηχανισμοί, αλλά συναρθρώνονται σε ένα ενιαίο πλέγμα παραγωγής, νομιμοποίησης και διευρυμένης αναπαραγωγής της κυριαρχίας. Ως εκ τούτου, το Ισραήλ δεν βρίσκεται στις παρυφές του Ολοκληρωτικού Καπιταλισμού, ανάστροφα, συνιστά μία από τις πλέον συμπυκνωμένες εκφορές του, καθώς καθιστά υλικά ορατή τη σύμφυση της διεθνοποίησης του κεφαλαίου με τη στρατιωτικοποίηση της συσσώρευσης και την κανιβαλική ανακατανομή της περιφερειακής ισχύος.

Η θεολογία βεβαιώνει, ότι η γη έχει ήδη δοθεί.

Το κράτος το Ολοκληρωτικού καπιταλισμού χαράζει τα σύνορα.

Ο στρατός καθιστά την υπόσχεση υλική.

Και το κεφάλαιο φροντίζει η νέα γεωγραφία να αποκτήσει οικονομική διάρκεια.

Αυτό δεν είναι η αντίθεση μεταξύ μεσσιανισμού και καπιταλισμού.

Είναι η ιστορική τους συνάρθρωση στην πιο ολοκληρωτική, ιστορική και πολιτική, εκβολή τους.

Πηγές

Inbari, M. (2012). Messianic Religious Zionism Confronts Israeli Territorial Compromises. Cambridge University Press.

UN Independent International Commission of Inquiry on the Occupied Palestinian Territory (2025). Legal Analysis of the Conduct of Israel in Gaza Pursuant to the Genocide Convention, A/HRC/60/CRP.3.

Pew Research Center (2025). Israeli Public Is Increasingly Skeptical About Lasting Peace.

Israel Democracy Institute (2025). Large Majority of Jewish Israelis: Israel Making Substantial Efforts to Avoid Palestinian Suffering.

Congressional Research Service (2025). U.S. Foreign Aid to Israel: Overview and Developments since October 7, 2023.

kommon.gr

Τα Ελληνοτουρκικά φέρνουν(;) εκλογές το Φθινόπωρο

Ο «θεσμικός» Μητσοτάκης δεσμεύεται για εκλογές το 2027. Όμως, ανάγκα και θεσμικοί πείθονται επειδή βολεύονται.

Γιάννης Τριάντης

Ξαφνικά ο Γιώργος Γεραπετρίτης φόρεσε στολή εκστρατείας και εξαπέλυσε κεραυνούς. Συγκεκριμένα, ερωτηθείς για το θέμα της Κάσου και την πιθανή(νέα) αντίδραση της Τουρκίας για την πόντιση του καλωδίου, είπε στο ΟPEN: «Ναι, αν χρειαστεί βεβαίως θα υπάρξει και η φρεγάτα και θα υπάρξουν και τα αναβαθμισμένα F-16».

Φυσικά, ο υπουργός Εξωτερικών απέφυγε να πεί γιατί η χώρα μας δεν είχε αντιδράσει το 2024, όταν η Τουρκία απαίτησε από το ιταλικό πλοίο έρευνας να πάρει άδεια από εκείνη για να συνεχίσει τις έρευνες. Αδεια δεν ζητήθηκε-κατόπιν προτροπής της Αθήνας- και το πλοίο ανέκρουσε πρύμναν σταματώντας τις έρευνες. Επρόκειτο για καθαρή ήττα της χώρας μας. Για μιά ανοιχτή πληγή.

Προς τι λοιπόν ο όψιμος δυναμισμός της κυβέρνησης(δεν θα επιτρέψουμε νέα Ιμια δήλωσε επίσης ο υπουργός) και η πρωτοφανής για τα δεδομένα της ρητορική, η οποία προκάλεσε έντονες-μέχρι στιγμής μιντιακές- αντιδράσεις στην Τουρκία;

Μήπως προλειαίνεται το έδαφος ώστε η υπαρκτή όξυνση στα ελληνοτουρκικά- εσχάτως συνεχείς τουρκικές προκλήσεις/υψηλοί τόνοι από Γεραπετρίτη- να επιστρατευτεί ως αποχρών λόγος για επίσπευση των εκλογών; Μα για τα ελληνοτουρκικά; Μα εξυπηρετείται έτσι η κυβέρνηση; Βεβαίως. Ιδού γιατί:

1.Μιά κρίση «πολεμικού χαρακτήρα» με την Τουρκία-υπαρκτή ή κάπως διογκωμένη- απαιτεί σταθερό τιμόνι στη χώρα, γεγονός που δύναται να προβάλει ο Μητσοτάκης, με «χαλί» ηρωϊκές δηλώσεις τύπου Γεραπετρίτη και άλλες παρεμφερείς προσεχώς, ώστε να αμβλυνθούν οι εντυπώσεις περί ευένδοτης και άτολμης κυβέρνησης. Κι όπως είναι γνωστό, στη βράση κολλάει το σίδερο…

2. Τα πρωτοφανή του Γεραπετρίτη(φρεγάτες, F-16, Ιμια κλπ) συνιστούν πρώτης τάξεως υλικό εναντίον του Αντώνη Σαμαρά. Δεν υπάρχει λοιπόν καλύτερη ευκαιρία από την όξυνση στα Ελληνοτουρκικά προκειμένου να υποβαθμιστεί το ειδικό βάρος των θέσεων-και της αυστηρής κριτικής του Μεσσήνιου-στα εθνικά θέματα και δη στα Ελληνοτουρκικά.

Η κυβέρνηση έχει κάθε λόγο να φοβάται τον Σαμαρά διότι το κόμμα του έχει θεωρητικά την δυνατότητα να αποσπάσει ψηφοφόρους από τη ΝΔ, τόσο από το υφιστάμενο ποσοστό της όσο και από την μεγάλη δεξαμενή των πολιτών που απείχαν στις Ευρωεκλογές.

3. Η επίσπευση των εκλογών-πάντα με φόντο και αφορμή τα Ελληνοτουρκικά- βολεύει την κυβέρνηση για ακόμη δύο λόγους: Πρώτον, γιατί μπορεί να προκηρύξει εκλογές πριν από το αναμενόμενο νομοθέτημα της Τουρκίας για την «Γαλάζια Πατρίδα», ώστε να μην χρειαστεί άμεση, δυναμική αντίδραση της χώρας μας από την σημερινή κυβέρνηση.

Και, δεύτερον, σε συνεννόηση με τους Γάλλους, δύναται να μετατεθεί για το μέλλον το εγχείρημα για την πόντιση του καλωδίου. Ετσι, αποφεύγονται προσωρινά και…η φρεγάτα και τα F-16. Kι αυτό που θα μείνει στο προεκλογικό κλίμα είναι οι εντυπώσεις που έχουν δημιουργηθεί από τις δηλώσεις Γεραπετρίτη και την αναμενόμενη καταιγιστική προπαγάνδα για τα Εθνικά Θέματα, την Τουρκία κλπ.

Πέρα από τα Ελληνοτουρκικά

O Μητσοτάκης είχε-και έχει- κι άλλους λόγους να κάνει εκλογές το Φθινόπωρο:

*Η ΔΕΘ: Ομοβροντία εξαγγελιών, παροχών, δεσμεύσεων και πιθανών εκπλήξεων που μπορούν να δημιουργήσουν ευνοϊκό κλίμα για την κυβέρνηση, η οποία βρίσκεται σε δεινή θέση λόγω ακρίβειας κλπ.

Το αντεπιχείρημα οτι ο κόσμος θέλει να δεί χειροπιαστά αποτελέσματα-κι αυτό θα καταστεί δυνατό κυρίως από την αρχή του νέου έτους- δεν στερείται βάσεως. Όμως το συνδυαστικό πακέτο(Ελληνοτουρκικά/Οικονομικά) είναι πολύ ελκυστικό για να μπεί στο περιθώριο.

*Τσίπρας- Σαμαράς: Ο Μητσοτάκης με τις πρόωρες εκλογές αποτρέπει την επι μήνες εκδίπλωση θέσεων από τα δύο κόμματα και την δυναμική που θα αναπτυχθεί(περιοδείες, εμφανίσεις στα ΜΜΕ κλπ). Αυτό ισχύει κυρίως για το (αναμενόμενο) κόμμα Σαμαρά.

*Υποκλοπές: Η δίκη του Ντίλιαν στο Εφετείο έχει οριστεί για τις αρχές Δεκεμβρίου. Αν αναβληθεί, θα διεξαχθεί στις αρχές του 2027, με αποτέλεσμα να συζητείται το θέμα-επιβαρυντικά για την κυβέρνηση- καθ΄όλη την προεκλογική περίοδο, εάν ήθελε διεξαχθούν οι εκλογές την Ανοιξη του 2027.

Κατά τούτο, συμφέρει τον Μητσοτάκη η επίσπευση, γιατί έτσι αποφεύγει τον βραχνά πιθανών νέων αποκαλύψεων.

…Και η πολύφημη «θεσμικότητα» του πρωθυπουργού με τις συνεχείς δεσμευτικές δηλώσεις για εκλογές το 2027; Δεν θα τρωθεί το κύρος του αν υπαναχωρήσει; Δεν θα πληγεί η αξιοπιστία του;

Ασφαλώς θα γίνει κάποιος ντόρος. Αλλά μπροστά στα υπόλοιπα, όπως τουλάχιστον προεξετέθησαν, η ζημιά θα είναι μικρή. Όχι μόνο επειδή ανάγκα και «θεσμικοί» πείθονται γιατί βολεύονται, αλλά διότι οι κραταιές εντυπώσεις από τα υπέρτερα(Ελληνοτουρκική κρίση/Οικονομικά) περιορίζουν κατά πολύ την ζημιά.

…Τα περί εκλογών το Φθινόπωρο υπακούουν σε συγκεκριμένη λογική ανάλυση, που εδράζεται κυρίως στα νωπά στοιχεία της Ελληνοτουρκικής διελκυστίνδας. Αυτό δεν σημαίνει οτι συνιστούν πρόβλεψη, αλλά μιά πιθανότητα που δεν μπορεί να αποκλειστεί.

www.news247.gr

"Γαλάζια Πατρίδα: Η ελληνική απάντηση που αναζητά κυβέρνηση για να την εφαρμόσει" Νικήτας Χιωτίνης

Στα ελληνοτουρκικά η Ελλάδα πάντα ασχολείται με όσα κάνει η Τουρκία, αναμένοντας την επόμενη κίνηση της, το επόμενο καλοστημένο αφήγημα της που συνοδεύεται πάντα με απειλές ακόμη και στρατιωτικής βίας. Σε μια τέτοια φάση βρισκόμαστε και τώρα. Το καθεστώς Ερντογάν μας ανακοίνωσε ότι με νόμο που θα ψηφίσει θα αρπάξει το μισό τουλάχιστον Αιγαίο! Στην Ελλάδα η κυβέρνηση Μητσοτάκη σιωπά ύποπτα και η μόνη «αντίδραση» είναι το πλήθος αναλύσεων από ειδικούς και «ειδικούς» για το τι μας περιμένει! Ο Νικήτας Χιωτίνης, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής πολύ απλά εξηγεί ότι η Ελλάδα έχει εδώ και πολλά χρόνια το δικό της νόμο για το Αιγαίο και η μεγάλη απορία είναι γιατί δεν τον εφαρμόζει! Ένας νόμος που έχει ψηφιστεί από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 που ακυρώνει εκ των πραγμάτων όποια προσπάθεια αρπαγής του Αιγαίου από τους Τούρκους. Το μόνο που φαίνεται ότι λείπει είναι μια ελληνική κυβέρνηση για να τον εφαρμόσει!

Γιατί είναι λάθος η πρόωρη αποπληρωμή χρέους

Η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε ένα παράδοξο. Ύστερα από δεκαπέντε χρόνια δημοσιονομικής ασφυξίας, αποκτά επιτέλους πλεονάσματα και ταμειακή ευχέρεια. Και αντί να αντιμετωπίσει αυτή την εξέλιξη ως τη σπάνια ευκαιρία για την παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας, σπεύδει να αποπληρώσει χρέος ακόμη και πολλά χρόνια πριν από τη συμβατική λήξη του.

του Δημοσθένη Μιχόπουλου

Η κυβερνητική επιχειρηματολογία είναι γνωστή: Μειώνεται το δημόσιο χρέος, εξοικονομούνται τόκοι, περιορίζεται ο επιτοκιακός κίνδυνος, ενισχύεται η αξιοπιστία της χώρας στις αγορές. Όλα αυτά είναι υπαρκτά οφέλη. Δεν απαντούν όμως στο βασικό οικονομικό ερώτημα: Είναι η πρόωρη αποπληρωμή χρέους η καλύτερη δυνατή χρήση του πλεονάσματος μιας οικονομίας που εξακολουθεί να πάσχει από τεράστιο παραγωγικό έλλειμμα; Η απάντηση δεν είναι καθόλου αυτονόητη.

Και στην ελληνική περίπτωση υπάρχουν σοβαροί λόγοι να υποστηριχθεί ακριβώς το αντίθετο. Το πραγματικό ελληνικό πρόβλημα δεν είναι μόνο το χρέος Η Ελλάδα παραμένει μια υπερχρεωμένη χώρα. Αυτό δεν αμφισβητείται. Αλλά το πρόβλημα μιας υπερχρεωμένης οικονομίας δεν λύνεται αποκλειστικά μειώνοντας τον αριθμητή του λόγου: Χρέος/ΑΕΠ. Υπάρχει και ο παρονομαστής. Και μακροπρόθεσμα αυτός είναι ίσως σημαντικότερος.

Ένα κράτος με χρέος 300 δισ. και ΑΕΠ 200 δισ. έχει λόγο χρέους 150%. Εάν χρησιμοποιήσει τα διαθέσιμά του για να μειώσει το χρέος στα 280 δισ., ο λόγος πέφτει στο 140%. Αν όμως κατορθώσει, μέσω παραγωγικών επενδύσεων, να αυξήσει διαχρονικά την παραγωγική του βάση και το ΑΕΠ φθάσει στα 250 δισεκατομμύρια, ακόμη και με χρέος 300 δισ. ο λόγος πέφτει στο 120%. Το παράδειγμα είναι σχηματικό, αλλά αναδεικνύει τη θεμελιώδη διαφορά ανάμεσα σε δύο στρατηγικές. Η πρώτη θεραπεύει το χρέος μειώνοντας το χρέος. Η δεύτερη το θεραπεύει αυξάνοντας την οικονομία που καλείται να το εξυπηρετήσει.

Για μια οικονομία με σοβαρό παραγωγικό έλλειμμα, η δεύτερη δυνατότητα δεν μπορεί να αγνοείται. Η παραγωγικότητα στο 55% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Και εδώ βρίσκεται το στοιχείο που αλλάζει ολόκληρη τη συζήτηση.

Ασθενείς παραγωγικές επιδόσεις

Στις συστάσεις του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για το 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σημειώνει ότι η ελληνική παραγωγικότητα βρίσκεται μόλις στο 55% του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια η Επιτροπή υποδεικνύει την αναβάθμιση υποδομών και την αύξηση του μεριδίου κλάδων υψηλότερης προστιθέμενης αξίας ως δρόμο για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας.

Το ΔΝΤ καταλήγει σε παρόμοια διάγνωση. Επισημαίνει ότι η επιχειρηματική δυναμική και η παραγωγικότητα παραμένουν χαμηλές, ότι οι συνολικές επενδύσεις εξακολουθούν να υπολείπονται σημαντικά των αντίστοιχων επιπέδων της Ευρωζώνης και ότι ιδιαίτερα οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν περιορισμούς στην πρόσβαση σε κεφάλαια.

Ο OECD το 2026 επαναλαμβάνει ότι, παρά την πρόοδο των τελευταίων ετών, η Ελλάδα εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από ασθενείς παραγωγικές επιδόσεις, σημαντικό επενδυτικό κενό και δυσκολία των μικρότερων επιχειρήσεων να επενδύσουν στην καινοτομία και στις νέες τεχνολογίες. Επομένως δεν συζητούμε θεωρητικά. Έχουμε μια χώρα με υψηλό χρέος, αλλά ταυτόχρονα με τεράστιο αναξιοποίητο παραγωγικό δυναμικό. Και αυτή ακριβώς είναι η στιγμή κατά την οποία η οικονομική πολιτική πρέπει να αποφασίσει πού αποδίδει περισσότερο το επόμενο διαθέσιμο δισεκατομμύριο. Τι κάνει ένας υπερχρεωμένος οφειλέτης όταν αρχίζει να αναπνέει;

Ας μεταφέρουμε για λίγο το πρόβλημα σε μια επιχείρηση. Μια εταιρεία έχει υπερδανειστεί, έχει φτάσει στα όρια της χρεοκοπίας, αναδιαρθρώνει τις υποχρεώσεις της και οι πιστωτές της μετατρέπουν σημαντικό μέρος του χρέους σε πολύ μακροπρόθεσμο και σχετικά φθηνό. Ύστερα από χρόνια αρχίζει επιτέλους να παράγει πλεονάσματα.

Τι πρέπει να κάνει; Να πάρει κάθε ευρώ που περισσεύει και να εξοφλήσει σήμερα μια υποχρέωση που λήγει το 2040; Ή να διατηρήσει ασφαλές απόθεμα ρευστότητας και να χρησιμοποιήσει μέρος του διαθέσιμου κεφαλαίου για να εκσυγχρονίσει τις εγκαταστάσεις της, να αγοράσει καλύτερα μηχανήματα, να αναπτύξει νέα προϊόντα, να αυξήσει την παραγωγικότητα των εργαζομένων της και τελικά να δημιουργήσει πολύ μεγαλύτερο εισόδημα από το οποίο θα εξυπηρετεί ευκολότερα το χρέος της;

Ορθολογικά θα έκανε και τα δύο, αλλά με σαφή προτεραιότητα: πρώτα εξασφαλίζει ότι δεν θα ξαναχρεοκοπήσει και κατόπιν επενδύει ώστε να γίνει παραγωγικότερη. Διαφορετικά κινδυνεύει να αποκτήσει έναν άψογο ισολογισμό και μια προβληματική επιχείρηση. Το ίδιο ισχύει, με τις αναγκαίες διαφορές, και για ένα κράτος. Δεν χρειαζόμαστε απλώς “περισσότερες κρατικές δαπάνες”. Εδώ απαιτείται μια κρίσιμη διάκριση.

Ποια στρατηγική απουσιάζει

Το επιχείρημα δεν είναι ότι τα πλεονάσματα πρέπει να μετατραπούν σε επιδόματα, προσλήψεις ή ανεξέλεγκτη κατανάλωση. Αυτό θα μπορούσε πράγματι να οδηγήσει την Ελλάδα πίσω στον ίδιο δρόμο που δημιούργησε το δημοσιονομικό πρόβλημα. Η εναλλακτική στην πρόωρη αποπληρωμή δεν είναι η κατανάλωση. Είναι η παραγωγική κεφαλαιοποίηση του πλεονάσματος. Και εδώ ακριβώς απουσιάζει μια μεγάλη ελληνική στρατηγική.

Το κράτος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τον νέο δημοσιονομικό χώρο για να δημιουργήσει ισχυρά κίνητρα ώστε οι ίδιοι οι Έλληνες να επενδύσουν: φορολογικά κίνητρα για παραγωγικές επενδύσεις, επιτάχυνση αποσβέσεων για νέο εξοπλισμό, ευκολότερη πρόσβαση μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση, κίνητρα για συγχωνεύσεις και μεγέθυνση επιχειρήσεων, έρευνα και ανάπτυξη, αυτοματοποίηση, ψηφιοποίηση, εξαγωγική δραστηριότητα, μεταποίηση και παραγωγή υψηλότερης προστιθέμενης αξίας.

Δεν χρειάζεται το Δημόσιο να αποφασίσει ποιο εργοστάσιο θα κατασκευαστεί. Μπορεί να δημιουργήσει το οικονομικό περιβάλλον μέσα στο οποίο θα συμφέρει τον Έλληνα να επενδύσει το κεφάλαιό του στην παραγωγή αντί αποκλειστικά στην κατανάλωση ή στα ακίνητα. Και αυτό είναι πολύ διαφορετικό από τη λογική της κρατικά κατευθυνόμενης οικονομίας.

Το μεγάλο κόστος ευκαιρίας

Ας υποθέσουμε ότι η πρόωρη αποπληρωμή ενός δισεκατομμυρίου εξοικονομεί καθαρά 20 ή 30 εκατ. ευρώ ετησίως μετά την αφαίρεση της απόδοσης που θα είχαν τα διαθέσιμα. Η απόδοση είναι ασφαλής και επομένως έχει αξία. Αλλά το οικονομικό ερώτημα μόλις αρχίζει. Τι θα συνέβαινε εάν το ίδιο δισεκατομμύριο χρησιμοποιούνταν για να κινητοποιήσει δύο ή τρία δισεκατομμύρια ιδιωτικών επενδύσεων; Τι θα συνέβαινε εάν με φορολογικά και χρηματοδοτικά κίνητρα δημιουργούσε νέο παραγωγικό κεφάλαιο, νέες εξαγωγές, νέες επιχειρήσεις και υψηλότερη παραγωγικότητα;

Τότε η απόδοση δεν θα περιοριζόταν στους τόκους. Θα επέστρεφε στο κράτος μέσω υψηλότερου ΑΕΠ, μεγαλύτερων φορολογικών βάσεων, περισσότερης απασχόλησης και τελικά μικρότερου λόγου χρέους προς ΑΕΠ. Αυτό ακριβώς είναι το κόστος ευκαιρίας της πρόωρης αποπληρωμής. Δεν αρκεί να μας λέει η κυβέρνηση: “Εξοικονομήσαμε 150 εκατ. τόκους”. Πρέπει να απαντήσει στο εξής: “Τι θα μπορούσε να παράγει το κεφάλαιο που χρησιμοποιήσαμε για να εξοικονομήσουμε αυτά τα 150 εκατομμύρια;”

Και υπάρχει ένα μοναδικό παράθυρο ευκαιρίας. Η συγκυρία είναι ακόμη σημαντικότερη επειδή το Ταμείο Ανάκαμψης δεν θα διαρκέσει για πάντα. Το ΔΝΤ έχει ήδη προειδοποιήσει ότι καθώς ολοκληρώνεται η χρηματοδότηση του Next Generation EU, η ανάπτυξη κινδυνεύει να επιβραδυνθεί, ενώ εξακολουθούν να βαραίνουν την οικονομία η χαμηλή επένδυση, η υποτονική παραγωγικότητα και το δημογραφικό πρόβλημα. Ο OECD επίσης επισημαίνει ότι η ενίσχυση των επενδύσεων είναι κρίσιμη ακριβώς επειδή η χαμηλή παραγωγικότητα εξακολουθεί να περιορίζει την ανταγωνιστικότητα και το βιοτικό επίπεδο.

Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε ένα περιορισμένο χρονικό παράθυρο. Διαθέτει ακόμη ευρωπαϊκά κεφάλαια. Διαθέτει δημοσιονομικά πλεονάσματα. Έχει αποκαταστήσει την πρόσβασή της στις αγορές. Το τραπεζικό σύστημα έχει σταθεροποιηθεί. Και διαθέτει πολύ μακροπρόθεσμη δομή δημόσιου χρέους.

Αν υπάρχει στιγμή για παραγωγική ανασυγκρότηση, είναι αυτή. Η παραγωγικότητα είναι και πολιτική χρέους. Εδώ βρίσκεται ίσως το μεγαλύτερο λάθος της δημόσιας συζήτησης. Αντιμετωπίζουμε την πολιτική χρέους και την αναπτυξιακή πολιτική σαν δύο διαφορετικά πράγματα. Δεν είναι. Για μια υπερχρεωμένη χώρα, η αύξηση της παραγωγικότητας είναι πολιτική μείωσης του χρέους. Εάν αυξηθεί μόνιμα η παραγωγικότητα, αυξάνεται το δυνητικό ΑΕΠ. Εάν αυξηθεί το δυνητικό ΑΕΠ, αυξάνεται η φορολογική βάση, χωρίς να χρειάζεται αύξηση φορολογικών συντελεστών.

Εάν αυξηθεί η φορολογική βάση, βελτιώνεται η δυνατότητα εξυπηρέτησης του χρέους. Και εάν το ΑΕΠ αυξάνεται ταχύτερα από το χρέος, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ υποχωρεί. Γι’ αυτό το ΔΝΤ, ενώ εξακολουθεί να ζητά δημοσιονομική πειθαρχία και πρωτογενή πλεονάσματα, υπογραμμίζει ταυτόχρονα ότι οι σημαντικές επενδυτικές ανάγκες της Ελλάδας καθιστούν αναγκαία την προτεραιότητα στις δημόσιες επενδύσεις που ενισχύουν τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η χώρα να αποδείξει ότι μπορεί να παράγει

Δεν υπάρχει αντίφαση. Η παραγωγική ανάπτυξη δεν είναι η εναλλακτική της δημοσιονομικής εξυγίανσης. Είναι το επόμενο στάδιό της. Η Ελλάδα κινδυνεύει να κερδίσει τη μάχη του χρέους και να χάσει τη μάχη της παραγωγής. Η κυβέρνηση δικαιούται να θεωρεί επιτυχία το γεγονός ότι η Ελλάδα μπορεί σήμερα να αποπληρώνει πρόωρα τις υποχρεώσεις της. Η δυνατότητα όμως δεν συνεπάγεται και οικονομική σκοπιμότητα.

Ένα υπερχρεωμένο κράτος οφείλει ασφαλώς να μειώνει το χρέος του. Αλλά όταν το χρέος έχει αναδιαρθρωθεί σε μεγάλες διάρκειες, όταν υπάρχει επαρκές απόθεμα ασφαλείας και όταν η χώρα παρουσιάζει τεράστιο παραγωγικό κενό, το επόμενο διαθέσιμο ευρώ πρέπει να αξιολογείται όχι μόνο με βάση τον τόκο που εξοικονομεί αλλά και με βάση το εισόδημα που μπορεί να δημιουργήσει. Αυτή είναι η διαφορά μεταξύ λογιστικής και οικονομικής πολιτικής.

Η λογιστική λέει: χρωστάω 100, έχω 10, πληρώνω τα 10 και χρωστάω 90. Η αναπτυξιακή οικονομική πολιτική ρωτά: μπορώ να χρησιμοποιήσω ένα μέρος των 10 ώστε αύριο να παράγω 120 αντί για 100 και να εξυπηρετώ ευκολότερα τα 100 που χρωστάω; Δεν χρειάζεται να επιλέξουμε μεταξύ δημοσιονομικής υπευθυνότητας και ανάπτυξης. Χρειάζεται να καταλάβουμε ότι, μετά τη χρεοκοπία και την εξυγίανση, η δημοσιονομική υπευθυνότητα αλλάζει περιεχόμενο. Στην πρώτη φάση σημαίνει να σταματήσεις να δημιουργείς χρέος. Στη δεύτερη σημαίνει να εξασφαλίσεις τη βιωσιμότητά του.

Στην τρίτη όμως σημαίνει να επενδύσεις ώστε να μη μείνεις για πάντα μια φτωχή οικονομία που απλώς αποπληρώνει υποδειγματικά τους πιστωτές της. Η Ελλάδα έχει φτάσει σε αυτή την τρίτη φάση. Και με παραγωγικότητα που εξακολουθεί να βρίσκεται μόλις στο 55% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, η μεγάλη οικονομική πρόκληση δεν είναι πλέον απλώς να αποδείξει ότι μπορεί να πληρώνει. Είναι να αποδείξει ότι μπορεί να παράγει.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ο Δημοσθένης Μιχόπουλος είναι συγγραφέας. Ασχολείται συστηματικά με την  ιστορία, τη  θεολογία και την πολιτική ανάλυση, επιχειρώντας να προσεγγίσει τα φαινόμενα ως ενιαίο σύνολο. Έχει εκδώσει δύο βιβλία στα αγγλικά με αντικείμενο τη στρατηγική θέση του Ιράν, προσεγγίζοντάς το ως σύνορο και σημείο συνάντησης διαφορετικών κόσμων, όπου διασταυρώνονται ενεργειακά, χρηματοπιστωτικά και γεωπολιτικά συμφέροντα. Είναι φυσικός, με μεταπτυχιακές σπουδές στην πληροφορική και τη θεολογία, και υποψήφιος διδάκτορας στις κβαντικές τηλεπικοινωνίες. Προετοιμάζει την έκδοση του έργου “Θεολογία της Ιστορίας”.

Πηγή: slpress.gr

Τουρκία και Ισραήλ σε ρόλο Σκύλλας και Χάρυβδης

του Λεωνίδα Βατικιώτη

Δίδυμη απειλή για την ντε φάκτο, εδαφικά ακρωτηριασμένη και υποτελή Συρία
Νέα περίοδο έντασης στην ανατολική Μεσόγειο εγκαινίασε ο βομβαρδισμός από την ισραηλινή αεροπορία στις 18 Αυγούστου εγκαταλελειμμένης αεροπορικής βάσης στα βόρεια της Συρίας. Ώρες μόλις πριν τα ισραηλινά αεροπλάνα καταστρέψουν τους αεροδιαδρόμους της βάσης Αμπού αλ Ντοχούρ, που βρίσκεται 70 χιλιόμετρα από τα βόρεια σύνορα της Συρίας, Τούρκοι αξιωματούχοι επιθεώρησαν τις εγκαταστάσεις της με σκοπό, όπως γράφτηκε, να καταγράψουν τις αναγκαίες εργασίες για να καταστεί η βάση σύντομα πλήρως λειτουργική.
Η Τουρκία παρότι χαρακτήρισε τις αιτιάσεις αβάσιμες δεν έκρυψε τις προθέσεις της να μετατρέψει την Συρία σε ένα υποτελές κράτος – πολεμικό ορμητήριο, όπως είναι το ψευδοκράτος στην κατεχόμενη Κύπρο. Εκδήλωσε τα σχέδια της, στέλνοντας την επομένη κιόλας 200-250 θωρακισμένα οχήματα, μεταξύ των οποίων 20 άρματα μάχης, στα βορειοδυτικά της Συρίας, επιλέγοντας έτσι να επενδύσει στρατιωτικά στο πεδίο των χερσαίων δυνάμεων όπου διατηρεί ήδη αδιαφιλονίκητο προβάδισμα. Παρότι λοιπόν η αντίδραση της Άγκυρας ήταν πλήρως αναντίστοιχη με τα ακαριαία αντανακλαστικά που έδειξε τον Νοέμβριο του 2015 όταν κατέρριψε ρωσικό πολεμικό αεροσκάφος στα συρο-τουρκικά σύνορα, προφασιζόμενη ότι παραβίασε τον εναέριο χώρο της, η αποστολή στην Συρία τόσων αρμάτων δεν προεξοφλεί εκτόνωση της αντίθεσης.
Στο ίδιο συμπέρασμα, της κλιμάκωσης, οδηγεί και μια προσεκτικότερη ματιά στην στάση του Ισραήλ. Οι επικείμενες εκλογές στο κράτος-απαρτχάιντ στις 27 Οκτωβρίου δεν είναι αρκετές για να δικαιολογήσουν τον βομβαρδισμό της βάσης έξω από την συριακή πόλη Ιντλίμπ. Οι Ισραηλινοί έχουν επιτεθεί ξανά σε εγκαταστάσεις που χρησιμοποιεί η Τουρκία εντός του Συριακού εδάφους. Το 2025 χαρακτηριστικά βομβάρδισαν το στρατιωτικό αεροδρόμιο Χάμα και μια βάση στην Χομς που χρησιμοποιούσε η Τουρκία για να διευκολύνει και να επεκτείνει την στρατιωτική της παρουσία στη Συρία. Ο Ερντογάν άλλωστε, που διατηρεί 3.000 στρατιωτες στην Ντόχα του Κατάρ και 500 άλλους στην Μογκαντίσου της Σομαλίας στο πλαίσιο διμερών στρατιωτικών συμφωνιών, έχει επίσημα δηλώσει ότι η ασφάλεια της Τουρκίας ξεκινάει από το Αλέπο, ξεκινάει από την Δαμασκό, ξεκινάει από την Βηρυτό”.
Κατά συνέπεια, οι βλέψεις της Τουρκίας είναι αναντίρρητα επεκτατικές, υπονομεύουν την ανεξαρτησία της Συρίας κι αποτελούν αντεστραμμένο είδωλο των Ισραηλινών βλέψεων, μιας και το Ισραήλ διατηρεί επεκτατικές βλέψεις στη Συρία, για την ενσωματώσει στο μεγάλο Ισραήλ, σε βάρος της ανεξαρτησίας και της ίδιας της κυριαρχίας της. Τουρκία και Ισραήλ άλλωστε έχουν από κοινού και ντε φάκτο καταλάβει τμήματα της Συριακής επικράτειας στα βόρεια και νότια της χώρας, αντίστοιχα. Τουρκία και Ισραήλ επίσης από κοινού, άλλοτε σιωπηλά κι άλλοτε όχι, εργάστηκαν για την ανατροπή του Άσαντ διεξάγοντας έναν ασύμμετρο πόλεμο εναντίον του επί 15 σχεδόν χρόνια μέχρι τον Δεκέμβριο του 2024 που αναγκάστηκε να φύγει από την Συρία παραδίνοντας την σε αυτό τον μοναδικά ετερόκλητο συνασπισμό Τούρκων, Ισραηλινών, Αμερικάνων, Γάλλων και όλων σχεδόν των αράβων βασιλιάδων που όπλιζαν και χρηματοδοτούσαν τις ένοπλες τζιχαντιστικές οργανώσεις οι οποίες συμμετείχαν στον “εμφύλιο” πόλεμο. Η Τουρκία έτσι υποστήριξε τον ανοικτό πόλεμο του Ισραήλ εναντίον της Συρίας και του άξονα της αντίστασης (Ιράν, Χεζμπολάχ κ.α.) που κατέβαλε τεράστιες θυσίες για την ακεραιότητα της Συρίας, ως μέσο προφανώς για να μην περάσει υπό τον έλεγχο του ιμπεριαλισμού και του Σιωνισμού. Η Τουρκία έτσι υποστήριξε και τον ιμπεριαλισμό και τον Σιωνισμό στο πολεμικό θέατρο της Συρίας, που οδήγησε στον θάνατο μισό εκατομμύρια Σύρους και εκατομμύρια άλλους στην προσφυγιά. Οι τουρκικές “πλάτες” στον ιμπεριαλισμό δεν αφορούν μόνο το παρελθόν ή την περίοδο διακυβέρνησης του Άσαντ, αλλά και το σήμερα. Η συμφωνία του πρώην τζιχαντιστή σύρου προέδρου Αχμέντ αλ Σαράα για στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Χεζμπολάχ δεν θα είχε δοθεί χωρίς την τουρκική συγκατάθεση. Η Άγκυρα έτσι στηρίζει την κυβέρνηση του κουίζλινγκ Αούν και τον εμφύλιο πόλεμο στον Λίβανο, παίρνοντας πιθανά την εκδίκησή της για την στήριξη που προσέφερε η λιβανεζικη αντίσταση υπέρ του Άσαντ πολεμώντας τους τζιχαντιστές.

Η Τουρκία υποστήριξε τον Σιωνισμό με πιο και άμεσο και υλικό τρόπο. Το 40% της ισραηλινής κατανάλωσης πετρελαίου ή 700.000 βαρέλια καθημερινά ξεκινάει από το τουρκικό λιμάνι Τσεϊχάν στην Μεσόγειο όπου καταλήγουν τρεις αγωγοί: Ο αγωγός Μπακού – Τιφλίδα – Τσεϊχάν (BTC) που μεταφέρει αζέρικο πετρέλαιο, ο αγωγός που ξεκινάει από το Τενγκίζ του Καζακστάν, διέρχεται την Ρωσία και την Κασπία Θάλασσα μέσω του Νοβοροσίσκ και της Σαμψούντας (BTC) για να καταλήξει κι αυτός στο Τσεϊχάν, μαζί με τον τρίτο αγωγό που ξεκινάει από το κουρδικό Κιρκούκ στο βόρειο Ιράκ. Τα έσοδα της Τουρκίας από το Ισραήλ ανέρχονταν σε 1,27 δολ. ανά βαρέλι! Με άλλα λόγια, τα καύσιμα που χρησιμοποιούσαν τα ισραηλινά τανκς για να ισοπεδώνουν τα σπίτια, τα τζαμιά και τις εκκλησίες στην Γάζα, πολτοποιώντας και θάβοντας κάτω από τις ερπύστριες τους χιλιάδες Παλαιστίνιους κινούνταν χάρη στον διπρόσωπο Ερντογάν και την Τουρκία.
Η Τουρκία επομένως είναι συνεργός του Ισραήλ στην γενοκτονία της Γάζας, όχι λιγότερο απ’ όσο είναι η Ελλάδα κι άλλες ΝΑΤΟϊκές χώρες, που παρείχαν κάθε αναγκαία υλική υποστήριξη στους Σιωνιστές για την πραγματοποίηση της γενοκτονίας. Τούτου δοθέντος, το αίτημα της Άγκυρας προς την Ίντερπολ για έκδοση διεθνούς εντάλματος σύλληψης σε βάρος του Νετανιάχου, με αφορμή τα βασανιστήρια και τους βιασμούς που υπέστησαν όσοι συμμετείχαν στο Στολίσκο Ελευθερίας, μια μέρα μετά το ισραηλινό βομβαρδισμό στην βάση Αμπού αλ Νταχούρ ξεχειλίζει από υποκρισία, εργαλειοποιεί το Παλαιστινιακό και μετατρέπει το διεθνές δίκαιο σε μέτρο τιμωρίας των ανταγωνιστών αντί για εργαλείο απόδοσης δικαιοσύνης. Ο καιροσκόπος Ερντογάν και η αναθεωρητική Τουρκία χρησιμοποιούν το Παλαιστινιακό όπως ο γενοκτόνος Νετανιάχου και το σιωνιστικό Ισραήλ εργαλειοποιούν το Κουρδικό και την γενοκτονία των Αρμενίων.
Ποιός ξεχνάει ότι το Ισραήλ έφτασε στο σημείο ακόμη και να απειλήσει την (ταπεινωτική για το Ερεβάν) προσέγγιση Αρμενίας – Τουρκίας, αναγνωρίζοντας την γενοκτονία των Αρμενίων από την Τουρκία το 1915, μόνο και μόνο για να πλήξει την Άγκυρα; Δεν είναι τυχαίο πώς ακόμη και η ενδοτική Παλαιστινιακή Αρχή θεωρούσε ανέκαθεν την Τουρκία βαρίδι στα πόδια της και απειλή για την ύπαρξή της…

Μακρινό το ενδεχόμενο του πολέμου
Οι υλικοί δεσμοί που συνδέουν την Τουρκία και το Ισραήλ καθιστούν εξαιρετικά μικρή την πιθανότητα, στο πολιτικά ορατό μέλλον, να ξεσπάσει πόλεμος μεταξύ τους. Το Ισραήλ θα διακινδύνευε την οριστική απώλεια της Σαουδικής Αραβίας, ως ελάχιστη ένδειξη αλληλεγγύης του Ριάντ προς την Άγκυρα μετά την υπογραφή της συμφωνίας για την ίδρυση του Ισλαμικού ΝΑΤΟ στις 7 Αυγούστου μεταξύ των δύο αυτών χωρών και του Πακιστάν, όπως και τον κίνδυνο μιας ακόμη καθαρής στρατιωτικής ήττας μετά από αυτή στο Ιράν. Η Άγκυρα θα διακινδύνευε ένα οριστικό ρήγμα με τις ΗΠΑ και την παγκόσμια ελίτ που χρηματοδοτεί και στηρίζει το Ισραήλ. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνεται και η ΕΕ. Το πιθανότερο σενάριο παραμένει η συγκέντρωση υλικού, η βελτίωση θέσεων, η επίδειξη δύναμης και η πραγματοποίηση χειρουργικών, προληπτικών πληγμάτων που δεν θα απειλούν έμψυχο δυναμικό.
Την ίδια απειλή με τη Συρία, εκ μέρους Τουρκίας και Ισραήλ, μοιράζεται και η Κύπρος. Μετά την τουρκική αίτηση έκδοσης διεθνούς εντάλματος σύλληψης για τον φυγόδικο γενοκτόνο Νετανιάχου, ο ισραηλινός πρωθυπουργός έσπευσε να κατηγορήσει την Τουρκία για την παράνομη κατοχή του βόρειου τμήματος του νησιού. Εν τω μεταξύ το Ισραήλ, που φέρεται να νοιάζεται για την κατοχή της Κύπρου, συνδέεται κανονικά με το λιμάνι Καλέτσικ στα βόρεια του νησιού και δεκάδες πλοία αναχωρούν από τη Χάιφα για να φτάσουν στο τουρκοκυπριακό λιμάνι… Δηλαδή, το Ισραήλ έχει αναγνωρίσει τα λιμάνια στα κατεχόμενα, υλοποιώντας πιθανά ένα πάγιο τουρκικό αίτημα!
Το Ισραήλ δεν έχει δικαίωμα να μιλάει για την Κύπρο επειδή τα ίδια και χειρότερα με όσα έπραξαν οι Τούρκοι έχει κάνει στην Παλαιστίνη από το 1947. Πολύ περισσότερο, “το πιο μισητό κράτος στον κόσμο” ακόμη και για τον Τραμπ, δεν έχει δικαίωμα να μιλάει για την Κύπρο επειδή κάθε αναφορά του γίνεται σκόπιμα για να προετοιμάσει το έδαφος ώστε Τουρκικές βάσεις και στρατόπεδα στα κατεχόμενα να αποτελέσουν στόχο μελλοντικών ισραηλινών επιθέσεων. Για την μετατροπή της κατεχόμενης Κύπρου σε θέατρο πολέμου, πλάι στο νότιο Λίβανο, τη νότια Συρία, την Ιορδανία, το Ιράκ, την Υεμένη και το Ιράν, εργάζεται εντατικά το Ισραηλινό κράτος που προπαγανδίζει δημόσια την ανάγκη βομβαρδισμού των κατεχόμενων, υποτίθεται για την ασφάλεια του Ισραήλ. Στην πράξη, στόχος είναι η επιβίωση του Σιωνισμού, που αναπαράγεται μέσω πολέμων, και η υλοποίηση του “μεγάλου Ισραήλ”, ώστε το (με νόμο) εβραϊκό κράτος να διευρύνει τα σύνορα του. Το σχέδιο μετατροπής των κατεχομένων σε Γάζα, για χάρη του Ισραήλ, παρουσιάστηκε μάλιστα στην Αθήνα από Ισραηλινό σύμβουλο σε κλειστή σύσκεψη ελλήνων “διαμορφωτών γνώμης”. Η μεταφορά του πολέμου στα κατεχόμενα της Κύπρου είναι ιδανικό “σχέδιο Β” τόσο για το Ισραήλ όσο και για την Τουρκία, μιας και δεν θα απειληθεί δικό τους έδαφος ώστε τυχόν απώλειες να σημάνουν πολιτικό κόστος, ούτε θα τεθεί ζήτημα ενεργοποίησης του άρθρου 5 της βορειοατλαντικής συμμαχίας περί αλληλοϋποστήριξης, καθώς τα κατεχόμενα δεν είναι έδαφος κράτους – μέλους του ΝΑΤΟ, ακόμη και στην καθαρά υποθετική αλλά πρακτικά αδύνατη υπόθεση που θα ζητούνταν αντίποινα σε βάρος του σιωνιστικού κράτους.
Άκρως ανησυχητική είναι επίσης η στάση της Κυπριακής ηγεσίας που χάρη των οικονομικών ωφελειών από την συνεργασία με το Ισραήλ έχει υποταχθεί στους σχεδιασμούς του, μετατρέποντας την Κυπριακή Δημοκρατία σε σιωνιστική αποικία.
Σε αυτό το πλαίσιο ο οξυνόμενος ανταγωνισμός Τουρκίας – Ισραήλ, που θυμίζει την Σκύλλα και την Χάρυβδη, απειλεί περαιτέρω τη σταθερότητα στην Μέση Ανατολή και την νοτιοανατολική Μεσόγειο και απορρέει από τα επεκτατικά σχέδια δύο ολιγαρχιών εξ ίσου φιλοπόλεμων και αναθεωρητικών, εξ ίσου υποταγμένων στον ιμπεριαλισμό, το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ, και γι’ αυτό εξ ίσου επικίνδυνων…

Πηγή: leonidasvatikiotis.wordpress.com

Τάσος Λειβαδίτης "Φυσάει Στα Σταυροδρόμια Του Κόσμου"

Παγωνιά
φυσάει στους έρημους δρόμους της πολιτείας
ο άνεμος στροβιλίζει τη σκόνη
παρασέρνει τ’ αποτσίγαρα τα σύννεφα τα χαρτιά
λίγοι μοναχικοί διαβάτες περνάνε βιαστικοί στους δρόμους
φυσάει, φυσάει στις καμινάδες στις στέγες κάτω απ’ τις γέφυρες
φυσάει μες απ’ τ’ αχαμνά σκέλια των κατάδικων που
σουλατσάρουν στα προαύλια των φυλακών
φυσάει στις ματωμένες κοιλιές των γυναικών που γεννάνε έξω
απ’ τις κλειστές πόρτες των νοσοκομείων
φυσάει στις παράγκες στα παραπήγματα στα καπηλειά
φυσάει κάτω απ’ τα παλιά ανάχτορα
Μνημόσυνο για τους πεσόντες
Εξέδρες, τα ψηλά καπέλα των υπουργών
μονύελα, γάντια, ακριβές γούνες
οι φαντάροι στη γραμμή παρουσιάζουν όπλα
πίσω απ’ τις ξιφολόγχες που γυαλίζουν
στριμώχνεται ο λαός
Φάτσες τετράγωνες ρυτιδωμένες
φάτσες μελανιασμένες απ’ το κρύο μελανιασμένες απ’ τις καπνιές
χοντρά δυνατά σαγώνια σαπισμένα δόντια
μάτια κάτω απ’ τα τσαλακωμένα κασκέτα
κόκκινα και βλοσυρά
Ανάπαυσον ο Θεός τους δούλους σου, αλληλούια, φυσάει
Ένας γέρος μισοκοιμάται
ένας σοβατζής με τη φόρμα του χιονισμένη απ’ ασβέστη
δεν υπάρχει διέξοδος
οι Σλάβοι μας απειλούν, ο πόλεμος
ησυχία ησυχία μιλάει ο κύριος υπουργός, ο πόλεμος, αλληλούια
φυσάει μες απ’ τα δεκανίκια των σακάτηδων που χτυπάνε
τις πόρτες των πολιτειών
φυσάει μες στις κιθάρες των τυφλών που παίζουν στις γωνιές
των δρόμων
φυσάει ανάμεσα στα κόκκαλα των νεκρών
Μια γυναίκα σφίγγει τρομαγμένη το παιδί της
εκείνο πονάει και μπήγει τις φωνές
σκασμός λοιπόν μιλάει ο υπουργός
ένας αρτεργάτης φτύνει, καθάρματα, αλληλούια
κι η φτυσιά του πηγμένη απ’ τ’ αλεύρι φουσκώνει σαν προζύμι
για ένα μεγάλο αυριανό ψωμί, λάβετε φάγετε, φυσάει
Εργάτες απ’ τους υπονόμους απ’ τα τσιμεντάδικα απ’ το γκάζι
σκουπιδιαραίοι χτίστες εργάτες απ’ τα σφαγεία
γυναίκες απ’ αυτές που πουλάνε χόρτα στην αγορά
κορίτσια που ζεσταίνουνε τα χέρια τους κάτω απ’ τις μασκάλες
κάτι πελώρια κόκκινα χέρια φαγωμένα απ’ τα νερά
Το έθνος μας απειλείται…
υπέρ βωμών και εστιών…
μα πρέπει να συντομεύουμε εξοχότατε, μας περιμένουν για το τσάι
ένθα ουκ έστι πόνος, ου λύπηένας ζητιάνος ξύνει τ’ αχαμνά του
Ο άγνωστος στρατιώτης κρυώνει κάτω απ’ το ψιλό χιονόνερο
ένας γεράκος αλέθει ένα κάστανο με τα φαφουτιασμένα γούλια του
μια πουτάνα κρεμασμένη στο μπράτσο ενός αμερικάνου ναύτη
ένα κορίτσι θυμάται τις παιδικές του προσευχές
«και επί γης ειρήνη»
Φυσάει
Φυσάει στα κοκκαλιάρικα απλωμένα χέρια των ζητιάνων στα
σκαλοπάτια των εκκλησιών
φυσάει στις ξεπαγιασμένες σιωπηλές ουρές έξω απ’ τα λαϊκά
συσσίτια
φυσάει στα οργανοτροφεία στα μπορντέλα στα παιδικά άσυλα
φυσάει
φυσάει
– Να διαφυλάξωμεν την ασφάλειαν του έθνους
– Θα διώξουν λένε κι άλλους εργάτες αύριο – τι θα γίνουμε
– Σας πάει περίφημα η ερμίνα σας αγαπητή μου
– Ελεήστε με χριστιανοί, δώστε μου μια δραχμίτσα χριστιανοί
– Μακάριοι οι πεινώντες κι οι διψώντες
– Κάνε πιο κει ντε το στόμα σου βρωμάει σαν απόπατος
– Η ελευθερία της πατρίδος
– Την πήγα στο νοσοκομείο μα θέλαν λεφτά…
– Απαιτεί να εξοπλισθώμεν
– Πέθανε
– Φυτίλια για τους αναφτήρες… φυτίλια για τους αναφτήρες
φυσάει
τι θα γίνουμε
πάρτε αδέρφια έχουμε και φυτίλια για τους δυναμίτες
Φάτσες αυλακωμένες απ’ το χρόνο και τη βλογιά
φάτσες σημαδεμένες απ’ την πείνα και τα εργατικά ατυχήματα
φάτσες πρισμένες βρώμικες τριχωτές
φάτσες τραβηγμένες απ’ τις τανάλιες ενός άγριου χαμόγελου
φάτσες φαρδειές σαν στήθεια μητρικά
φάτσες σκληρές σαν αμόνια
Μια γυναίκα βγάζει το στήθος της και θηλάζει ένα κίτρινο μωρό
ο άνεμος μπερδεύει τα σύννεφα
τα σύννεφα μπερδεύονται στις σημαίες
ο θάνατος περιοδεύει τον κόσμο με τη μάσκα ενός στρατηγού
κλαίνε οι γυναίκες πλένοντας τα μαύρα ρούχα τους
οι άνθρωποι κλαίνε στα κατώφλια στις γωνιές των δρόμων
στα χωράφια
κλαίνε στα χαρακώματα στα νοσοκομεία έξω απ’ τα ταμεία, ανεργίας
δάκρυα δάκρυα, τα μάτια μας θα ζήσουνε και πέρα από το θάνατο μας
για να κλαίνε
φυσάει
Ο άνεμος μπερδεύει τις φωνές τα χρόνια τα ηλεχτρικά καλώδια
μπερδεύει τα δόντια ενού καπνεργάτη με τις ξιφολόγχες
μπερδεύει τον υπουργό μ’ ένα μαύρο σκυλί
μπερδεύει τον μαστό αυτής της γυναίκας που θηλάζει με τον
τρούλλο της γειτονικής εκκλησίας
φυσάει
Τα τζάμια των μεγαλουπόλεων είναι θολά βρωμισμένα απ’ τα
πεινασμένα χνώτα μας
καθώς θάβουμε τους νεκρούς έχουν το στόμα τους ανοιχτό
οι νεκροί μας, πεινάνε
Ένα κοριτσάκι κάθεται στο κατώφλι
έχει τυλίξει μ’ ένα πανί, σαν κούκλα, το δεκανίκι του πατέρα της
και το νανουρίζει, νάνι νάνι
Τα μέγαρα ρίχνουν έναν ίσκιο βαρύ που σπάει τη ραχοκοκκαλιά μας
τρέχουν οι δρόμοι λαχανιασμένοι, τα παράθυρα είναι τυφλά
φυσάει
Μια λεχώνα ουρλιάζει κάτω απ’ τον παραμορφώμενο ουρανό
ο άντρας της γυρίζει τους δρόμους ζητιανεύοντας ένα κερί
ν’ ανάψει δίπλα στο νηογέννητο
Οι χορταρομαζώχτρες γυρίζουν τα χωράφια
μαζεύοντας στην ποδιά τους σφαίρες σάπιες αρβύλες και
κιτρινισμένα γράμματα
ά, γεννάτε γεννάτε μανάδες, κοιλοπονάτε
ουρλιάχτε απ’ τους πόνους της γέννας
σκίστε τα ρούχα σας και τυλίχτε μη σας κρυώσει το μωρό
γεννάτε γεννάτε, χρειάζεται κι’ άλλους νεκρούς ο πόλεμος
φυσάει
Φυσάει μες απ’ τους σκισμένους αγκώνες των χαμάληδων
φυσάει μες απ’ τα τρύπια βρακιά των ανέργων
φυσάει
φυσάει μέσα στην οργισμένη καρδιά του λαού
Ο υπουργός χειρονομεί
πάνω στο χαμηλό μαύρο ουρανό
τα χέρια του σχεδιάζουν την προδοσία
Μια γριά σταυροκοπιέται : Κύριε των δυνάμεων
– των Δυτικών βέβαια Δυνάμεων
Ένας οδοκαθαριστής τρέμει απ’ το κρύο
τα δόντια του χτυπάνε
παίζοντας ένα υπόκωφο οργισμένο τραγούδι
έι αφεντικά…
ποιός φώναξε, κανείς, φυσάει
Εργάτες απ’ τη λαχαναγορά απ’ τις πριονοκορδέλες απ’ τα
λιπάσματα
φορτοεκφορτωτές πλύστρες εργάτες απ’ τα νταμάρια
τα τσούρμα απ’ τα λιμάνια που κουβαλάνε τα σακιά του
αλευριού, 80 κιλά το καθένα
γριές που καθαρίζουν τα δημόσια αποχωρητήρια
με τα μάτια τους κόκκινα και πρησμένα απ’ την αμμωνία
Ο άνεμος βουίζει στις παρόδους στις πλατείες στους σταθμούς
βουίζουν οι στέγες τα σύρματα οι καμπάνες
βουίζουν τα χρόνια που έρχονται
Δυο εργάτες κουβεντιάζουν χαμηλόφωνα
δεν ακούς τι λένε
βλέπεις μονάχα τα πλατειά τους χείλια να σαλεύουνε σαν χέρια
έτοιμα να χτυπήσουν
Ένα γυαλιστερό αυτοκίνητο σταμάτησε
κυλάνε δυο φαλακροί κύριοι και μια χοντροκώλα κυρία
η πατρίς απαιτεί θυσίας
Οι τράπεζες ξαπλωμένες στα φαρδιά πεζοδρόμια
σαν προϊστορικά ζώα που χωνεύουν τη λεία τους
Η γριά κοιτάει τον άγνωστο στρατιώτη γυμνό μες στην
παγωνιά
βγάζει το σάλι της και προχωράει να σκεπάσει αυτό το γυμνό
παιδί που κρυώνει
Φάτσες τραχειές σαν κούτσουρα
φάτσες κοφτερές σαν τσεκούρια
φάτσες κόκκινες χαλκοπράσινες σταχτιές
φάτσες βαθειές κι απέραντες σαν το βαθύ κι απέραντο ορίζοντα
χέρια που χτίζουνε τον κόσμο σε μιάν ώρα
και τον γκρεμίζουν σ’ ένα δευτερόλεπτο
φάτσες χοντροκομμένες πέτρινες σημαδιακές
Ένας καρβουνιάρης με τα μάτια στο μαύρο μούτρο του
σαν κόκκινα φανάρια κινδύνου μες τη νύχτα
μια μέρα, θα λογαριαστούμε, ποιός φώναξε, κανείς
φυσάει ο πόλεμος, ο πόλεμος
– απόψε φωνάξαμε όλοι μαζί
Ο άνεμος παίρνει το σάλι της γριάς
το σηκώνει ψηλά, το ξεδιπλώνει
και το σάλι μεγαλώνει μεγαλώνει
και σαν ένα τεράστιο μαύρο χταπόδι
αδράχνει την πολιτεία
Ο άνεμος μπερδεύει τους δρόμους τις χρονολογίες τα πρόσωπα
παρασέρνει τη σκόνη απ’ τα πεδία των μαχών
αυτή η σκόνη θάβει σιγά – σιγά την Ευρώπη
φυσάει στα χωράφια, στα λιμάνια, στα ξέστρατα
πάνω στα τζάμια μας αντιφεγγίζουν οι μεγάλες πυρκαγιές της
Ασίας
ένα σινιάλο ουρλιάζει μες τη νύχτα S.O.S, S.O.S
ποιός κινδυνεύει
φυσάει μες στα μεγάλα τούνελ που περνάν τα τραίνα γεμάτα
φαντάρους και σκοτεινιά
που πάνε S.O.S
ο κόσμος βουλιάζει
φυσάει στους λόφους στα σταυροδρόμια στις εκκλησίες
οι γερμανίδες τραγουδάνε καθισμένες στα κατώφλια
τρείς φίλοι κινάνε, και πέρα τραβούν, στο Ρήνο να πάνε…
πήγαιναν οι φίλοι όταν στο δρόμο ξαφνικά
τους βρήκε ο πόλεμος
τώρα σαπίζουνε θαμένοι σ’ έναν ξένο τόπο
στο Ρήνο να πάνε, κρασάκι να πιούν…
ο άνεμος μπερδεύει τις χειρονομίες τα γεγονότα τα αίματα
μετατοπίζει τα σύνορα κουρελιάζει τους γεωγραφικούς χάρτες
αναποδογυρίζει το άγαλμα της Ελευθερίας και στη θέση του
μπήγει έναν τεράστιο ξύλινο σταυρό
παρασέρνει τα σύννεφα τα έθνη τις πυρκαγιές
φυσάει
φυσάει παράξενα απόψε ο άνεμος αλλάζοντας το σχέδιο του
κόσμου
Οι φαντάροι χτυπάνε τα πόδια τους να ζεσταθούν
γλιστράει το χιονόνερο πάνω στα κράνη
μετά τον κύριο υπουργό ένας στρατηγός ανεβαίνει στο βήμα
χάιλ Χίτλερ
ώ με συγχωρείτε, η ελευθερία της πατρίδος – ήθελα να πω
τα γάντια χειροκροτούν
κάτω απ’ τα τριμμένα πανωφόρια των παιδιών
ξεχωρίζεις τις μυτερές υποσιτισμένες ωμοπλάτες
Μια παρέα κορίτσια χαχανίζει
κοιτώντας το ξεκούμπωτο βρακί ενός μεθυσμένου
Το κοριτσάκι όλο μουρμουράει
νάνι νάνι
μα το δεκανίκι δεν μπορεί να κοιμηθεί
– θυμάται τον πόλεμο
φυσάει
Φάτσες από κατράμι φάτσες από μπετόν
χοντρά δυνατά σαγώνια γυμνασμένα απ’ τις αμασίες
μάτια που κι απ’ τις ξιφολόγχες κόβουν πιό καλά
τα χέρια τους είναι έτοιμα να σώσουνε τον κόσμο
εις τους αιώνας των αιώνων
Πιο σιγά λοιπόν, πιο σιγά, θα ξυπνήσετε τους νεκρούς –
θα ξυπνήσουμε
φυσάει στους καταφρονεμένους και τους γυμνούς
Κάποιος πέφτει
ποιός είναι ποιός είναι, δυο αστυφύλακες τρέχουν, τίποτα τίποτα
ένας άνεργος, λιγοθύμησε
φυσάει
μπορεί και να πέθανε
αλληλούια, τα σταυροδρόμια σαν μεγάλοι σταυροί ακουμπισμένοι στο
χώμα
οι ξιφολόγχες γυαλίζουν, πάντα ματαιότης τα ανθρώπινα
ρουφιάνοι, οι μελανιασμένες φάτσες
ο άνεμος τι θα γίνουμε φυσάει
αλληλούια αλληλούια αλληλούια
Κι έγινε τότε μεγάλη σιωπή.
Κι άρχισε ο ήλιος να κατεβαίνει μέσα στις φλόγες της δύσης.
Κι ο ουρανός έγινε κόκκινος. Και το χώμα κόκκινο. Σαν αίμα.
Και δεν ακουγόταν τίποτα σ’ όλη τη γη.
Και προβάλλοντας σιγά – σιγά πίσω απ’ τα υψώματα
μεγάλες σκοτεινές φάλαγγες φάνηκαν νάρχονται.
Απ’ τις πεδιάδες, απ’ τα φαράγγια, απ’ τις χαράδρες, απ’ τα βουνά
απ’ όλους τους δρόμους φάνηκαν νάρχονται
οι νεκροί του πολέμου.
Ξετυλίγονταν σε μακριές μαύρες σειρές σα να πηγαίναν σε μάχη.
Και προχωρούσαν σέρνοντας τα βήματα τους και τρικλίζοντας
το κορμί τους έγερνε μπροστά σα νάχαν πολύ περπατήσει
σα νάχαν κουραστεί να περιμένουν τόσο πολύ
Και προχωρούσαν κουτσαίνοντας και σαλεύαν αργά ως το βάθος
του κόσμου.
Και κάθε τόσο τρεμούλιαζε η γης, ύστερα έσκαγε κι άνοιγε
ένα μαυροπράσινο χέρι έβγαινε απ’ το χώμα και τέντωνε τα σάπια
δάχτυλα.
Οι νεκροί ανακλαδίζονταν και σηκώνονταν όρθιοι
Και πατούσαν πάνω στους άλλους νεκρούς και προχωρούσαν
και σερνόντουσαν κι αυτοί στο χώμα κι αρπάζονταν απ’ τις
χλαίνες των άλλων κι ανασηκώνονταν
και σμίγαν τις φάλαγγες και πλήθαιναν και προχωρούσαν
εκατομμύρια νεκροί.
Κι ανάβαν κόκκινοι οι ορίζοντες σα να καιγόταν ο κόσμος.
Ερχόντουσαν απ’ τα χαρακώματα, απ’ τις υπόγειες στοές, απ’ τις
τρύπες
ερχόντουσαν απ’ τους ομαδικούς τάφους τους ανοιγμένους στις
πεδιάδες
εκεί που τους είχαν σωριάσει γρήγορα – γρήγορα σα να φτυαρίζαν
ένα σωρό κοπριά.
Ερχόντουσαν με τις κομματιασμένες, ματωμένες χλαίνες τους
σκεπασμένες από ένα παχύ στρώμα λάσπη
με τα μάτια τους γυάλινα, πελώρια ανοιγμένα, όπως μείναν την
ώρα που τους κάρφωναν την ξιφολόγχη
με το στόμα συσπασμένο, σκισμένο απ’ την τελευταία κραυγή.
Ερχόντουσαν απ’ τα σταχτιά, ερημωμένα πεδία της μάχης
με τα πρόσωπα χωματένια, παραμορφωμένα
καθώς την ώρα που έπεσαν, οι άλλοι τρέχοντας πατούσαν πάνω
τους και προχωρούσαν
κι όλη τη μέρα, αρβύλες ρόδες άλογα, τους ποδοπατούσαν ανάμεσα
στις κανονιές και τον καπνό.
Ερχόντουσαν ξεκοιλιασμένοι, σπαραγμένοι, σαπισμένοι
ανασαίνοντας δύσκολα με το κεφάλι ανεστραμένο και το στόμα,
σαν μια πληγιασμένη τρύπα, ανοιχτό.
Και προχωρούσαν αργά μέσα στο κόκκινο πελώριο ηλιοβασίλεμα.
Άλλοι κρατούσαν με τα χέρια τους τα χυμένα τους σπλάχνα
άλλοι βαστούσαν σαν ντουφέκια στους ώμους τούς ξεριζωμένους
σταυρούς
άλλοι με τα κομμάτια της οβίδας ακόμα καρφωμένα στα
κόκκαλά τους
κι άλλοι με γαντζωμένα πάνω τους τα συρματοπλέγματα, όπως
τάχαν αγκαλιάσει την ώρα που τους θέριζε το πολυβόλο.
Κι απ’ τις βομβαρδισμένες πολιτείες γυναίκες ερχόντουσαν
αναμαλλιασμένες
σφίγγοντας στο σαπισμένο βυζί τους τα κομματιασμένα βρέφη τους.
Και σκελετοί μαύροι καρβουνιασμένοι στα κρεματόρια
με χέρια καμμένα, στρεβλωμένα, σα ρίζες δέντρου, απ’ την αγωνία.
Και προχωρούσαν βαρειά, γυαλίζοντας από έναν παχύ λιπαρό
ιδρώτα
μ’ ένα ηλίθιο γέλιο όπως γελάνε αυτοί που δεν περιμένουν πια
τίποτα
όπως γελάνε εκείνοι που έχουν αποφασίσει κάτι τρομαχτικό.
Και προχωρούσαν και συστρέφονταν κι ανεβοκατέβαιναν
και κουλουριάζονταν και πλήθαιναν και προχωρούσαν
τόπο, τόπο, κάντε τόπο στους νεκρούς.
Και κατέβαινε ο ήλιος μέσα στις φλόγες του δειλινού.
Που πάνε που πάνε, σταματήστε τους
οι στρατηγοί χειρονομούν
οι υπουργοί κι οι πόρνες τρέμουν
σταματήστε τους
Τα ψηλά καπέλα πέφτουν
οι γούνες ξαναγίνονται ζώα και τους δαγκώνουν το λαιμό
ο τεράστιος ίσκιος των νεκρών τους συνθλίβει τα κόκκαλα
κάτω απ’ αυτόν τον ασήκωτο ίσκιο ζαρώνουν οι επίσημοι
σαν φυσαρμόνικες που κλείνουν
Στρατιώτες επιτεθείτε
αξιωματικοί επιτεθείτε
όλοι οι λόχοι όλα τα όπλα
επιτεθείτε
Οι μεγαλόσταυροι μπήγουν τα δόντια τους στα στήθεια των
στρατηγών
τα μάτια τους τρομαγμένα χύνονται στην άσφαλτο και σαλεύουν
σαν αράχνες
πως να σκοτώσουμε τους σκοτωμένους εξοχώτατοι
χι – χι – χι
Οι φαντάροι είναι κίτρινοι
τα όπλα στα χέρια τους αλλάζουν και γίνονται δεκανίκια
ύστερα αλλάζουν και γίνονται κεριά
ύστερα αλλάζουν
και δεν υπάρχουν μήτε όπλα μήτε στρατιώτες πια
Οι νεκροί, προχωράνε, αμίλητοι
αναποδογυρίζουν τα καμιόνια αναποδογυρίζουν τα τάνκς
πατάνε πάνω στις ξιφολόγχες και τις σάλπιγγες
Επιτεθείτε
χι – χι – χι
Μια γυναίκα ουρλιάζει: γιέ μου
και χύνεται στα πόδια ενός νεκρού
ένας νταμαρτζής φωνάζει, μαζί τους
ένας χτίστης: δολοφόνοι
ένας αχθοφόρος σηκώνει το χέρι του
κι η γροθιά του πελωρια κρέμεται πάνω απ’ τα μέγαρα
βοήθεια, μαζί τους, δολοφόνοι
γιέ μου γιέ μου…
Και τότε ξανάρχισε ο άνεμος
Κι ολάκαιρο το πλήθος σάλεψε κι άρχισε να προχωράει
ένα δάσος από σηκωμένες γροθιές
ένα απέραντο βουητό
ειρήνη
ειρήνη
Τα μεγάλα ρολόγια των πολιτειών τρίζουν καθώς σπρώχνουν τον
χρόνο
οι χτίστες κατεβαίνουν απ’ τις σκαλωσιές και προχωράνε
αυτοί που στρώνουνε τις δημοσιές βάζουν τις αξίνες στους ώμους
και προχωράνε, ειρήνη, ειρήνη
Οι τοίχοι τα σπίτια οι πλατείες οι σταθμοί
κοιτάζουν έκπληχτα αυτό το σκοτεινό πλήθος
που κάνει τον κόσμο να τρέμει
και να ξαναγεννιέται
έρχονται απ’ τα ορυχεία απ’ τα χαντάκια απ’ τους υπονόμους
έρχονται απ’τα βάθη του χρόνου καβάλα στους οδοστρωτήρες
ακούστε
αγκομαχάνε οι ρόδες τους σαν την ανάσα της ιστορίας
Οι χωριάτες αρπάζουν τα δικράνια τους και προχωράνε
ο άνεμος βουίζει μες στα στάχια βελάζουν τα μοσκάρια στις
αυλές
ξύλα κι αξίνες ανεμίζουν στον αέρα
οι δρόμοι αυτά τα πελώρια λαρύγγια του κόσμου
σφυροκοπάνε από κραυγές, ερχόμαστε, παραμερίστε
κατεβαίνουμε σαν μια χιονοστιβάδα που όσο κατηφορίζει, μεγαλώνει
Μια απέραντη θέρμη απο χιλιάδες χνώτα
τα κεριά λυώνουν μονομιάς στο βάθος των εκκλησιών
τραντάζεται ο θόλος τ’ ουρανού απ’ τα μεγάλα καρδιοχτύπια
ερχόμαστε από πολύ μακριά
πηγαίνουμε πολύ μακριά
βαδίσαμε μες στη λάσπη και το αίμα
βαδίσαμε πάνω στα κόκκαλα των παιδιών μας
βαδίσαμε χιλιάδες χρόνια για νάρθουμε
φάτσες σημαδεμένες απ’ τα οξέα και τις μπαλνταδιές του
μέλλοντος
χέρια που παίζουνε σαν παιχνιδάκια τις βαρειές και την τύχη του
κόσμου
ειρήνη
Σφυρίζουν τα τραίνα
μια μεγάλη βουή απ’ όλα τα σημεία του ορίζοντα
χιλιάδες χέρια αδράχνουν και χτυπάνε τις καμπάνες
οι κουλοχέρηδες αρπάζουν με τα δόντια τους και τραβάνε τα, σκοινιά
οι γυναίκες αρπάζουν τα μωρά τους και τα σηκώνουν ψηλά
σαν λάβαρα
ο άνεμος φυσάει τα μαλλιά τους
ο άνεμος φυσάει και ξεδιπλώνει σαν σημαίες τα μαλλιά τους
θέλουμε να σπείρουμε, θέλουμε να υφάνουμε, θέλουμε να γεννήσουμε
ειρήνη, ειρήνη
Ο άνεμος σκίζει τα σύννεφα
και πάνω σ’ αυτά τα κουρελιασμένα πλήθη
πέφτει ξαφνικά ένας καταρράχτης φως
είμαστε εμείς που ζυμώνουμε και δεν έχουμε ψωμί
εμείς που βγάζουμε το κάρβουνο και κρυώνουμε
είμαστε εμείς που δεν έχουμε τίποτα
κι ερχόμαστε να πάρουμε τον κόσμο
ειρήνη, ειρήνη, είμαστε οι προλετάριοι
Σαν μια αστραπή το αύριο αυλακώνει τις πρωτεύουσες
οι πολιτείες φαρδαίνουνε σπρωγμένες απ’ τους αγκώνες του
πλήθους
οι περαστικές σκιές πέφτουν τραχειές πάνω στα μέγαρα σαν
αξίνες
αυτός ο θόρυβος είναι ο σφυγμός ενός πελώριου πυρετού
– θάλεγες πως το ίδιο το μέλλον βαδίζει σήμερα
Οι τυφλοί πίσω απ’ το σκοτάδι τους με τρεμάμενα ρουθούνια
μυρίζονται αυτόν τον ήλιο που πάει ν’ ανατείλει
είμαστε εμείς που γκρεμιζόμαστε απ’ τις σκαλωσιές
εμείς που μας θάβουν οι στοές των ορυχείων
εμείς που πέφτουμε ουρλιάζοντας μες τα λειωμένα μέταλλα
ειρήνη, ειρήνη, ο άνεμος που σας παρασέρνει απόψε
έρχεται απ’ τα χνώτα μας και τα φυσερά μας
Χιλιάδες άνθρωποι προχωράνε
βλοσυροί, χοντροκομμένοι, βρώμικοι, μην πιστεύοντας στο Θεό
κουβαλώντας σαν ένα καινούργιο πελώριο Θεό
τη δύναμη τους
είμαστε εμείς που κλαίμε σ’ όλες τις γωνιές του κόσμου
εμείς που βλαστημάμε όλα τα ιερά του κόσμου
είμαστε εμείς που τραγουδάμε σ’ όλες τις γλώσσες του
κόσμου
ειρήνη, ειρήνη
Προχωράνε απ’ όλα τα σημεία της γης
με τις χοντρές πατούσες τους γκρεμίζοντας τα σύνορα
με τα σκληρά ροζασμένα χέρια τους σχεδιάζοντας πάνω στον
κόκκινο ορίζοντα
τις φαρδιές χειρονομίες ενός καινούργιου πεπρωμένου
Και πίσω έρχεται ο άνεμος
πίσω τους έρχεται ο μεγάλος άνεμος
πίσω τους έρχεται ο μεγάλος άνεμος βουίζοντας
ειρήνη, ειρήνη, ε ι ρ ή ν η

Πηγή: https://tetradia.blogspot.com

Σ.Σ.: Στα 1953 κέρδισε το πρώτο βραβείο ποίησης στο Παγκόσμιο Φεστιβάλ νεολαίας στη Βαρσοβία με το ποίημα «Φυσάει στα σταυροδρόμια του κόσμου». Το έργο κατασχέθηκε από την ελληνική λογοκρισία και έγινε αιτία να δικαστεί ο ποιητής το 1955 στο Πενταμελές Εφετείο. Ο ποιητής υπερασπίστηκε από το εδώλιο την ουσία της τέχνης του και αθωώθηκε πανηγυρικά:

(…) Δεν δικάζομαι για κανένα συγκεκριμένο αδίκημα, αλλά γι' αυτήν την ίδια την ποιητική μου ιδιότητα (…). Προσπάθησα να δείξω τη φρίκη και την αθλιότητα που επισωρεύει ο πόλεμος, να δείξω τη δραματική πείρα δύο παγκόσμιων πολέμων και τα εκατομμύρια ξύλινους σταυρούς που φύτεψαν στη γη, σκόρπισαν όμως και τους σπόρους για μια πλούσια άνθιση της μεταπολεμικής λογοτεχνίας (…).

(Από την «Απολογία» του Τάσου Λειβαδίτη)

sioualtec.blogspot.com