Το πλουσιοκόριτσο που μεγάλωσε με νταντάδες, Γαλλικά και πίανο ήταν η σημαντικότερη Ελληνίδα κατάσκοπος κατάσκοπος στην πιο επικίνδυνη αποστολή. Αυτή είναι η Ελληνίδα κατάσκοπος της Εθνικής Αντίστασης που έδωσε τις πιο κρίσιμες πληροφορίες μέσα από το αρχηγείο των ναζί.
Η Μαρία Δημάδη (1907–1944) που έδρασε ως κατάσκοπος του ΕΑΜ κατά τη διάρκεια της γερμανικής Κατοχής. Εκμεταλλευόμενη τη θέση της ως διερμηνέας στο γερμανικό φρουραρχείο, κατάφερε να διοχετεύει κρίσιμες πληροφορίες στους αντάρτες, σώζοντας αμέτρητες ζωές.
Γεννήθηκε στις 7 Μαΐου 1907 στο Αγρίνιο από εύπορη οικογένεια. Πατέρας της ήταν ο Κώστας Δημάδης, διακεκριμένος γυναικολόγος σπουδαγμένος στο Παρίσι και εξαιρετικός διηγηματογράφος, η μητέρα της η Ερασμία Παναγοπούλου διανοούμενη, κόρη γνωστού καπνεμπόρου. Ανατράφηκε με γκουβερνάντες, έλαβε ευρεία μόρφωση, έπαιζε πιάνο και έμαθε ξένες γλώσσες, ανάμεσά τους και γερμανικά, γεγονός που καθόρισε τη μετέπειτα δράση της.
Το Φεβρουάριο του 1942, άρχισε να εργάζεται ως διερμηνέας στο γερμανικό φρουραρχείο Αγρινιου. Κερδίζοντας την εμπιστοσύνη των Γερμανών, είχε πρόσβαση σε απόρρητα έγγραφα, διαταγές και μετακινήσεις στρατευμάτων. Σημείωνε τις πληροφορίες και τις μετέφερε κρυφά στους αντάρτες του ΕΛΑΣ στο βουνό.
Χάρη στις πληροφορίες της, οι αντιστασιακές δυνάμεις προειδοποιούνταν έγκαιρα για γερμανικές εκκαθαριστικές επιχειρήσεις (όπως στη μάχη της Μυρτιάς), ενώ παράλληλα βοηθούσε στην τροφοδοσία και την κοινωνική πρόνοια μέσω της «Εθνικής Αλληλεγγύης».
Είχε σπουδάσει φιλολογία στο Αμβούργο. Παντρεύτηκε δικαστή του Ελεγκτικού Συνεδρίου και απέκτησε ένα κοριτσάκι, αλλά χώρισε.
Η Δημάδη θα παρέμενε ίσως μια άγνωστη, καλλιεργημένη κυρία των … σαλονιών. Όμως, ο πόλεμος τα άλλαξε όλα. Η κήρυξη του πολέμου του 1940 την δραστηριοποιεί. Δημιουργεί ομίλους γυναικών που στέλνουν ρούχα στους στρατιώτες στο Αλβανικό Μέτωπο, εργάζεται η ίδια σαν εθελόντρια νοσοκόμα δίπλα στους τραυματίες.
Έρχεται η κατοχή και η αντίσταση κατά των κατακτητών φουντώνει. Οι γείτονές της την μύησαν και εντάχθηκε μυστικά στο ΕΑΜ. Στην εξοχική της βίλα-στο χωριό Πλάτανος-έγινε μάλιστα η πρώτη Συνδιάσκεψη του ΕΑΜ της περιοχής και εκείνη είναι η πρώτη γυναίκα που οργανώνεται από την Αιτωλοακαρνανία στις γραμμές της «Εθνικής Αλληλεγγύης».
Οι Γερμανοί στο Αγρίνιο ζητούσαν τότε διερμηνέα για το φρουραρχείο. Ευπαρουσίαστη και γλωσσομαθής, η Μαρία είναι η καλύτερη γι αυτή την δουλειά…
Αποφασιστική και ριψοκίνδυνη, η Μαρία δέχεται και αναλαμβάνει τη θέση. Παρακολουθεί τηλεφωνικές συνδιαλέξεις, κρυφακούει συζητήσεις, ανοίγει βιβλία, διαβάζει απόρρητα έγγραφα, χρησιμοποιεί καινούρια καρμπόν για να έχει τις λεπτομέρειες, δίνει τα αντίγραφα στην αντίσταση μέσω του ιερέα Κ. Βαλή (που παρουσιάζεται στο Φρουραρχείο σαν θείος της) και μέσω του βενζινά Γιώργου Γιαννούτσου.
Ο Γιώργος Γιαννούτσος κρατούσε σε μυστική κρύπτη (στα ρολά του μαγαζιού) όλα τα έγγραφα που του έφερνε η Δημάδη και τα παρέδιδε στους ανθρώπους της αντίστασης. Παράλληλα, πείθει τον διοικητή του Φρουραρχείου να γίνει έρανος για τους φτωχούς της περιοχής και έτσι συγκεντρώνονται 50.000 οκάδες καλαμπόκι, στάρι, λάδι. Οι δέκα χιλιάδες μοιράζονται στους φτωχούς και οι υπόλοιπες 40.000 στέλνονται στον ΕΛΑΣ.
Οι πληροφορίες της Δημάδη είχαν καθοριστικό ρόλο σε επιχειρήσεις του ΕΛΑΣ, στην διάσωση αμάχων, ενώ βοήθησε και για την αποφυλάκιση κρατουμένων.
Όμως, η κυριότερη προσφορά της ήταν οι πληροφορίες που μετέδωσε για τις στρατιωτικές κινήσεις των κατακτητών στο Θέρμο, το Μακρυνόρος και το Καρπενήσι, όπου κατευθύνονται 50.000 Γερμανοί από Αγρίνιο και Λαμία, με στόχο την «κυβέρνηση της Ελεύθερης Ελλάδας». Το Γενικό Στρατηγείο του ΕΛΑΣ ειδοποιημένο έγκαιρα, δίνει τη μάχη εκεί που θέλει και έτσι η μάχη κερδίζεται.
Υπεύθυνος για την δολοφονία της Δημάδη ήταν ο ταγματασφαλίτης του Αγρινίου, ο αρχιεγκληματίας Γεώργιος Τολιόπουλος, ο οποίος-μαζί με τους άλλους ταγματασφαλίτες-είχε πρωτοστατήσει σε δολοφονίες ομήρων, ανταρτών και αμάχων.
Οι ταγματασφαλίτες του Τολιόπουλου εκτέλεσαν την Δημάδη έξω από το νεκροταφείο της Αγίας Τριάδος, λίγο πριν φύγουν οι Γερμανοί από το Αγρίνιο. Ηταν τότε 37 χρόνων.
Ο Τολιόπουλος, όχι μόνο δεν τιμωρήθηκε αλλά έκανε και σταδιοδρομία στον στρατό (Δεκέμβρης 44, Εμφύλιος) φτάνοντας και στον βαθμό του συνταγματάρχη.
Πέθανε το 1962.
Ήταν άλλη μια περίπτωση συνεργάτη των ναζί που δεν λογοδότησε για κανένα απο τα αμέτρητα εγκλήματα των ταγμάτων ασφαλείας.
Την ποιο κρίσιμη στιγμή κάποιοι «καλοθελητές» πλησίασαν την Μαρία και της «ψιθύρισαν» πως πίσω από το ΕΑΜ κρύβεται το ΚΚΕ και καλό θα ήταν να μη συνεργαστεί μαζί του. Η Μαρία Δημάδη τους είπε: «Δεν με ενδιαφέρει καθόλου ποιοι είναι, εγώ βλέπω τα έργα τους. Αυτοί πρώτοι πέφτουν στη φωτιά. Αυτοί χτυπούν αδιάκοπα τους κατακτητές. Χύνουν το αίμα τους. Δίνουν τη ζωή τους. Είναι ασυμβίβαστοι. Εάν λοιπόν αυτοί είναι Κομμουνιστές, αυτό τους τιμά»
Το 1987, γυρίστηκε σήριαλ απ την κρατική τηλεόραση για την Μαρία Δημάδη, βασισμένο στο βιβλίο του Φίλιππα Γελαδόπουλου. Τη Δημάδη υποδυόταν η Ελένη Σάνιου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου